Xu hướng của các quỹ đầu tư chứng khoán trên thị trường việt

  • 21 trang
  • file .doc
Quü ®Çu t
PhÇn mét: Nh÷ng vÊn ®Ò c¬ b¶n vÒ quü ®Çu t.
I. Kh¸i niÖm, ®Æc ®iÓm, thùc chÊt
1. Kh¸i niÖm
Quü ®Çu t lµ mét ®Þnh chÕ tµi chÝnh trung gian tËp trung nh÷ng nguån vèn nhá bÐ,
lÎ tÎ cña ngêi tiÕt kiÖm th«ng qua b¸n c¸c chøng chØ gãp vèn ®Ó sö dông vµo viÖc ®Çu
t trung vµ dµi h¹n.
2. §Æc ®iÓm
2.1.Quü ®Çu t ®îc ®Æt díi sù qu¶n trÞ chuyªn nghiÖp vµ ®îc ®Çu t vµo c¸c tµi s¶n v×
lîi Ých cæ ®«ng.
2.2.Mäi nguån tiÕt kiÖm ®Òu ®îc huy ®éng ®Ó t¹o nguån vèn cho quü nhng chñ yÕu
lµ nh÷ng ngêi tiÕt kiÖm nhá ®Ó t¹o cho hä c¬ héi ®Çu t vµo c¸c kho¶n môc lín.
3. Thùc chÊt
Quü ®Çu t lµ h×nh thøc chung vèn ®Çu t gi÷a c¸c c¸ nh©n vµ c¸c tæ chøc nh»m t¨ng
tÝnh chuyªn nghiÖp cña viÖc ®Çu t, t¹o ®iÒu kiÖn gi¶m thiÓu rñi ro vµ c¸c chi phÝ liªn
quan ®Õn qu¸ tr×nh ®Çu t.
4. TÝnh tÊt yÕu cña Quü ®Çu t
4.1. §èi víi nhµ ®Çu t chñ yÕu lµ nh÷ng ngêi tiÕt kiÖm nhá lÎ, kh«ng cã kh¶ n¨ng
ph©n tÝch nh÷ng c¬ héi ®Çu t , kh«ng cã thêi gian qu¶n lý danh môc ®Çu t, h¬n n÷a hä
l¹i kh«ng muèn tèn tiÒn cho nhµ t vÊn ®Çu t, kh«ng s½n sµng bá sù t¨ng gi¸ theo thêi
gian cña vèn ®Ó cã mét danh môc ®Çu t ®a lo¹i ho¸. Qu¸ tr×nh ®Çu t ra ®êi kh¾c phôc
nh÷ng h¹n chÕ vµ ®¸p øng nh÷ng nhu cÇu ®ã cña hä. Nã cã thÓ cho hä nh÷ng kho¶n
thu nhËp ®Þnh kú vµ nã gi¶m thiÓu nh÷ng rñi ro cho c¸c nhµ ®Çu t .
4.2.§èi víi c¸c chuyªn gia qu¶n lý quü ®Çu t : lµ nh÷ng ngêi cã kh¶ n¨ng ph©n tÝch
®¸nh gi¸ thùc tiÔn vµ ra c¸c quyÕt ®Þnh ®Çu t. Song ®Ó ®Çu t vµo c¸c kho¶n môc ®Çu t
cã gi¸ trÞ lín , dµi h¹n th× hä l¹i kh«ng cã kh¶ n¨ng nÕu kh«ng nhËn ® îc sù ®ãng gãp
vÒ vèn cña c¸c nhµ ®Çu t. C¸c chuyªn gia nhËn ®iÒu hµnh sè vèn ®ã vµ nhËn ®îc tiÒn
l¬ng.
4.3.§èi víi nÒn kinh tÕ : gièng nh c¸c tæ chøc tµi chÝnh kh¸c nã gióp cho chñ thÓ d
thõa vµ chñ thÓ thiÕu hôt vÒ vèn gÆp nhau nh»m ®¸p øng nhu cÇu vÒ vèn cho nÒn kinh
tÕ. H¬n n÷a quü ®Çu t cßn gióp x©m nhËp vµo c¸c c«ng ty, vµo c¸c dù ¸n b»ng gãp
vèn cæ phÇn hoÆc mua cæ phiÕu ph¸t hµnh lÇn ®Çu víi t c¸ch lµ cæ ®«ng s¸ng lËp, nã
l¹i võa cã thÓ dïng quü cña m×nh tham gia vµo thÞ trêng chøng kho¸n víi t c¸ch lµ
mét nhµ kinh doanh chøng kho¸n hoÆc mua ®i b¸n l¹i chøng kho¸n ®Ó hëng chªnh
lÖch gi¸ hoÆc nhËn cæ tøc tõ c¸c c«ng ty ph¸t hµnh chøng kho¸n. HoÆc quü ®Çu t dïng
tiÒn vèn cña m×nh cho c¸c chñ doanh nghiÖp vay ®Ó ®Çu t vµo c¸c dù ¸n theo nh÷ng
tho¶ thuËn nhÊt ®Þnh. Víi mét ph¹m vi ho¹t ®éng lín nh vËy nªn quü ®Çu t cã thÓ ®¸p
øng mäi nhu cÇu vÒ vèn ng¾n, trung, dµi h¹n víi sè lîng nhiÒu, Ýt cho nÒn kinh tÕ.
H¬n n÷a lµ chñ thÓ së h÷u mét phÇn hoÆc toµn bé nhiÒu c«ng ty, nã cã kh¶ n¨ng chi
phèi c¸c c«ng ty nµy th«ng qua c¸c c«ng cô tµi chÝnh, kinh nghiÖm vµ n¨ng lùc qu¶n
lý.
II. Ph©n lo¹i quü ®Çu t
1.C¨n cø vµo quy m« gãp vèn
Quü ®Çu t t nh©n Quü ®Çu t tËp thÓ
1
Quü ®Çu t
Quü ®îc h×nh thµnh do mét sè tæ chøc vµ Quü cã sè gãp vèn ®«ng h¬n quü ®Çu
c¸ nh©n gãp vèn hoÆc thuª c«ng ty qu¶n lÝ t t nh©n hoÆc c¸c chøng chØ gãp vèn
quü nh»m ®Çu t vèn cña m×nh cã lîi nhÊt. ®îc mua b¸n trªn thÞ trêng.
2.C¨n cø vµo c¬ cÊu huy ®éng vèn
Quü ®Çu t më Quü ®Çu t ®ãng
Lo¹i chøng kho¸n ph¸t hµnh lµ cæ phiÕu th- Cã thÓ ph¸t hµnh cæ phiÕu thêng, cæ phiÕu -
êng u ®·i hoÆc tr¸i phiÕu
Sè lîng chøng kho¸n ph¸t hµnh lu«n thay Sè lîng chøng kho¸n hiÖn hµnh lµ cè ®Þnh
®æi
Chµo b¸n ra c«ng chóng liªn tôc Chµo b¸n cho c«ng chóng chØ mét lÇn
Cæ phiÕu ®îc phÐp mua trùc tiÕp tõ quü ®Çu Cæ phiÕu ®îc giao dÞch trªn thÞ trêng chøng
t, ngêi b¶o l·nh ph¸t hµnh hoÆc m«i giíi kho¸n chÝnh thøc hoÆc thÞ trêng OTC
tham gia
Quü s½n sµng mua l¹i c¸c cæ phiÕu ®· ph¸t Quü kh«ng mua l¹i c¸c chøng kho¸n ®·
hµnh theo gi¸ trÞ tµi s¶n thuÇn ph¸t hµnh.
Gi¸ mua lµ gi¸ trÞ tµi s¶n thuÇn céng víi lÖ Gi¸ mua ®îc x¸c ®Þnh bëi cung vµ cÇu. Do
phÝ b¸n (gi¸ trÞ tµi s¶n thuÇn ®îc x¸c ®Þnh ®ã gi¸ mua cã thÓ cao h¬n hoÆc thÊp h¬n
b»ng gi¸ trÞ chøng kho¸n trong hå s¬ ) gi¸ trÞ tµi s¶n thuÇn.
LÖ phÝ b¸n ®îc céng thªm vµo gi¸ trÞ tµi s¶n TiÒn hoa hång ®îc tr¶ cho giao dÞch thùc
thuÇn. Mäi phÝ tæn mua l¹i ph¶i ®îc c«ng hiÖn do mét ®¹i lý. Sù t¨ng gi¸ vµ gi¶m gi¸
bè râ trong b¶n c¸o b¹ch thÞ trêng ®îc tÝnh tr¶ cho giao dÞch thùc hiÖn trªn sè
vèn gèc
3. C¨n cø vµo c¬ cÊu tæ chøc ®iÒu hµnh
3.1. Quü ®Çu t theo m« h×nh tÝn th¸c
Theo m« h×nh tÝn th¸c, cã ba chñ thÓ tham gia vµo qu¸ tr×nh qu¶n lý vµ ®Çu t :
Quü ®Çu t, c«ng ty qu¶n lý quü ®Çu t vµ ng©n hµng gi¸m s¸t.
Trong ®ã :
- Quü ®Çu t lµ mét lîng vèn ®îc tËp trung l¹i kh«ng cã t c¸ch ph¸p nh©n.
- C«ng ty qu¶n lý quü chØ lµm chøc n¨ng híng dÉn ®Çu t cho quü ®Çu t
- Ng©n hµng gi¸m s¸t cã vai trß lµ ngêi b¶o ®¶m an toµn vèn vµ tµi s¶n cho ngêi
®Çu t , gi¸m s¸t viÖc chÊp hµnh ®iÒu lÖ quü.
3.2.Quü ®Çu t theo m« h×nh c«ng ty
C¸c quü ®Çu t lµ mét ph¸p nh©n ®Çy ®ñ víi cæ ®«ng vµ héi ®ång qu¶n trÞ, ®øng ra
thuª c¸c c«ng ty qu¶n lý quü nh»m ®¶m b¶o an toµn vµ kinh doanh cã lêi .
4.C¨n cø vµo ®èi tîng ®Çu t
 Quü cæ phÇn thëng.
 Quü tr¸i phiÕu.
 Quü chuyªn m«n ho¸ theo ngµnh.
 Quü hçn hîp.
 Quü ®Çu t ®a d¹ng ho¸ cæ phiÕu thêng .
 Quü thu nhËp
 Quü c©n b»ng
 Quü thÞ trêng tiÒn tÖ
5.C¨n cø vµo quyÒn së h÷u
 Quü ®Çu t cæ phÇn
2
Quü ®Çu t
 Quü ®Çu t Nhµ níc
6.C¨n cø vµo vïng l·nh thæ
 Quü quèc tÕ
 Quü toµn cÇu
 Quü khu vùc
 Quü quèc gia
III. C¬ cÊu tæ chøc cña quü ®Çu t
Héi ®ång qu¶n trÞ
Bé phËn kiÓm so¸t C«ng ty qu¶n lý C«ng ty t­vÊn
quü
Bé phËn
1. Héi ®ång qu¶n l­u c¸c
trÞ vµ göi tæ chøc kh¸c C¸c dù ¸n Bé phËn giao dÞch víi
chøng kho¸n kh¸ch hµng
1.1.Héi ®ång qu¶n trÞ
Héi ®ång qu¶n trÞ lµ ®¹i diÖn chñ së h÷u cña quü ®Çu t, lµ c¬ quan duy nhÊt cã
quyÒn quyÕt ®Þnh mét sè vÊn ®Ò cña quü.
Héi ®ång qu¶n trÞ cã tr¸ch nhiÖm ph¸t triÓn c¸c chÝnh s¸ch ®Çu t vµ gi¸m s¸t viÖc
thùc hiÖn, tu©n thñ c¸c quyÕt ®Þnh.
Héi ®ång qu¶n trÞ bæ nhiÖm c¸c thµnh viªn vµo c«ng ty qu¶n lý quü hoÆc thuª c¸c
c«ng ty qu¶n lý chuyªn nghiÖp ®iÒu hµnh.
1.2.C¸c bé phËn kh¸c
- C«ng ty qu¶n lý quü : Thay mÆt Héi ®ång qu¶n trÞ thùc hiÖn c¸c chøc n¨ng qu¶n
lý, ®iÒu hµnh ®îc uû nhiÖm ®Ó sö dông vèn cña quü theo ®óng chÝnh s¸ch ®Çu t
cña quü, ®îc hëng thï lao hµng n¨m.
- Héi ®ång qu¶n trÞ toµn quyÒn quyÕt ®Þnh ®Õn sù tån t¹i cña c«ng ty qu¶n lý quü.
Héi ®ång qu¶n trÞ trùc tiÕp n¾m gi÷ vµ qu¶n lý sè vèn, c¸c c«ng ty chÞu tr¸ch
nhiÖm trong ph¹m vi sè vèn ®îc giao vµ thùc hiÖn viÖc t×m kiÕm c¸c c¬ héi ®Çu t,
lËp dù ¸n ®Çu t, ph©n tÝch kh¶ n¨ng hoµn vèn vµ thu lîi nhuËn… Sau ®ã tr×nh Héi
®ång qu¶n trÞ phª duyÖt vµ quyÕt ®Þnh.
- Bé phËn kiÓm so¸t : Cã vai trß gi¸m s¸t c¸c ho¹t ®éng cña c«ng ty qu¶n lý quü.
- C«ng ty t vÊn : Cã tr¸ch nhiÖm lËp c¸c dù ¸n ®Çu t hoÆc chuyªn ph©n tÝch c¸c
th«ng tin gióp Héi ®ång qu¶n trÞ cã c¸c chÝnh s¸ch ®Çu t, ®ång thêi cïng c«ng ty
qu¶n lý quü ®iÒu hµnh thùc hiÖn c¸c dù ¸n ®Çu t .
- Bé phËn gi÷ chøng kho¸n : §¶m nhËn viÖc lu gi÷ tiÒn mÆt vµ chøng kho¸n cña
qòy, kh«ng liªn quan ®Õn bÊt cø nhiÖm vô kinh doanh nµo cña quü
- Bé phËn giao dÞch víi kh¸ch hµng : Thùc hiÖn viÖc ph¸t hµnh c¸c cæ phiÕu míi vµ
thanh to¸n cæ phiÕu cò, ®ång thêi cung cÊp c¸c dÞch vô ®Õn kh¸ch hµng: hoµn tr¶
cæ phiÕu, ®ãng thuÕ hé cho kh¸ch, cÊp b¸o c¸o kÕ ho¹ch vµ ®¸nh gi¸ t×nh h×nh
ho¹t ®éng trong ngµy.
2. C¸c chñ thÓ liªn quan ®Õn tæ chøc vµ ho¹t ®éng cña quü ®Çu t
3
Quü ®Çu t
2.1.§¹i lý chuyÓn nhîng : ®¶m nhËn viÖc hoµn tr¶ cæ tøc vµ ph©n phèi tiÒn lêi thu ®-
îc trªn vèn vµ thùc hiÖn c¸c chøc n¨ng kÕ to¸n kh¸c còng nh göi b¸o c¸o ®Þnh kú vµ
giÊy uû quyÒn.
2.2. Ng©n hµng lu gi÷ : Thùc hiÖn gi÷ tiÒn mÆt vµ c¸c chøng kho¸n cña quü. 2.3.Ngêi
b¶o l·nh (ngêi ph©n phèi) : lµ ngêi ®¶m b¶o chÝnh cña quü. Theo tho¶ thuËn hä ®îc
phÐp mua cæ phÇn cña quü theo gi¸ trÞ thuÇn hiÖn t¹i hoÆc cã thÓ b¸n l¹i tíi c«ng
chóng theo gi¸ chµo b¸n ®Çy ®ñ. Ph¶i kÝ hîp ®ång víi quü vµ ®îc ®ång ý cña héi
®ång qu¶n trÞ hoÆc ®a sè cæ ®«ng.
2.4.Nhµ kinh doanh : Nhµ kinh doanh mua c¸c cæ phÇn tõ ngêi b¶o l·nh theo gi¸
chøng kho¸n råi chµo b¸n tíi c«ng chóng
2.5.Ngêi t vÊn ®Çu t : Ngêi t vÊn cña quü qu¶n lý hå s¬ ®Çu t chøng kho¸n cña quü.
Hä sÏ mua b¸n chøng kho¸n phï hîp víi chÝnh s¸ch ®Çu t vµ môc tiªu ®Çu t cña quü
vµ ®îc tr¶ mét kho¶n thï lao
IV. Ho¹t ®éng cña quü ®Çu t
1. Môc tiªu ®Çu t cña mét quü ®Çu t
- KiÕm thu nhËp ngay, chia lîi tøc hµng kú ®Ó cæ ®«ng cã thu nhËp vµ chi tiªu cho
tiªu dïng hµng th¸ng.
- Dµnh l¹i c¸c kho¶n cæ tøc ®Ó t¸i ®Çu t vµo sù ph¸t triÓn cña quü
- KÕt hîp c¶ hai môc tiªu trªn, thu lîi tøc vµ ph¸t triÓn vèn cña quü b»ng c¸ch bá
vèn vµo c¸c dù ¸n hoÆc giao dÞch trªn thÞ trêng chøng kho¸n
2. Huy ®éng vèn cña quü ®Çu t
Trªn b¶ng c©n ®èi tµi s¶n cña mét quü ®Çu t vµo bÊt cø thêi ®iÓm nµo ®Òu cã
d¹ng c¬ b¶n nh sau :
Tµi s¶n cã Tµi s¶n nî
I. Tµi s¶n lu ®éng: I. C¸c kho¶n chi phÝ ph¶i tr¶
1.TiÒn mÆt II. Vèn cæ ®«ng
2.§Çu t ng¾n h¹n III. Tµi s¶n cè ®Þnh
3.§Çu t trung vµ dµi h¹n
- Tr¸i phiÕu
- Cæ phiÕu
- Vèn liªn doanh
Tæng céng : xxx Tæng céng : xxx
Quü ®Çu t gäi vèn b»ng c¸ch ph¸t hµnh cæ phiÕu:
2.1.Chñ thÓ ph¸t hµnh: C¸c nhµ s¸ng lËp quü ®Çu t ph¸t hµnh th«ng c¸o trªn c¸c b¸o
chÝ tµi chÝnh sau khi ®îc phÐp thµnh lËp. C¸c c«ng ty m«i giíi chøng kho¸n ®øng ra
hç trî viÖc tiÕp thÞ ®Õn kh¸ch hµng hoÆc chÝnh hä sÏ lµ nhµ ®Çu t vµo quü.
2.2.ThÓ thøc ph¸t hµnh: Ngêi ®øng ra ph¸t hµnh thêng lµ c¸c c«ng ty m«i giíi chøng
kho¸n vµ hä chÝnh lµ ngêi t vÊn cho quü vÒ thñ tôc huy ®éng vèn vµ tæ chøc ph¸t hµnh
cæ phiÕu. C¸c nhµ s¸ng lËp quü cã thÓ yªu cÇu cã ngêi b¶o l·nh, c¸c bªn b¶o l·nh
®¶m b¶o mua hÕt cæ phÇn mµ cha cã ngêi ®¨ng kÝ trong cuéc ph¸t hµnh cæ phiÕu míi
®Ó ®¶m b¶o sè vèn cÇn cã sÏ ®îc huy ®éng ®Çy ®ñ.
2.3. H×nh thøc ph¸t hµnh:
- Ph¸t hµnh b»ng c¸c th chµo b¸n: Quü ®Çu t sÏ ph¸t hµnh trùc tiÕp ®Õn c¸c nhµ ®Çu t
c¸ thÓ theo mÖnh gi¸, th chµo b¸n vµ ®¬n ®¨ng kÝ ®îc göi ®Õn kh¸ch hµng hoÆc ®îc
®¨ng trªn c¸c b¸o c¸o tµi chÝnh. C¸c c«ng ty t vÊn cã vai trß tiÕp thÞ ®Ó l«i cuèn sù
quan t©m cña c«ng chóng vµ tÝnh to¸n ®Ó cã ®îc kÕt qu¶ ph¸t hµnh thµnh c«ng.
4
Quü ®Çu t
- Ph¸t hµnh th«ng qua c¸c c«ng ty m«i giíi chøng kho¸n: C«ng ty quü ®Çu t b¸n cæ
phiÕu cho c¸c c«ng ty m«i giíi chøng kho¸n víi gi¸ thêng b»ng mÖnh gi¸ céng phÝ
hoa hång ®Ó hä chµo b¸n l¹i cho kh¸ch hµng
- Ph¸t hµnh th«ng qua ®Êu thÇu gi÷a c¸c c«ng ty m«i giíi chøng kho¸n: C«ng ty quü
®Çu t ®Æt gi¸ tèi thiÓu cho cæ phiÕu, sau ®ã c¸c c«ng ty m«i giíi chøng kho¸n sÏ
quyÕt ®Þnh gi¸ mua cao h¬n víi ®¶m b¶o viÖc b¸n l¹i cã thµnh c«ng vµ sÏ ®¨ng kÝ
mua. C«ng ty nhËn ®îc quyÒn ph¸t hµnh cæ phiÕu lµ c«ng ty ®a ra møc gi¸ cao nhÊt.
§¬n xin mua cao nhÊt ®îc ph©n phèi theo gi¸ thÇu vµ sè tiÒn d ®îc hoµn l¹i.
3. Sö dung vèn
Danh môc ®Çu t cña quü nh»m vµo viÖc qu¶n lý ®Çu t theo môc tiªu cña quü. Qu¶n
lý danh môc ®Çu t lµ mét kh©u quan träng ®Ó ®¹t ®îc lîi nhuËn cao nhÊt cã thÓ víi sù
b¶o ®¶m gia t¨ng gi¸ trÞ vèn, h¹n chÕ rñi ro cã thÓ x¶y ra.
Trong thùc tÕ, c¸c kho¶n ®Çu t cã lîi tøc cao thêng cã sù giíi h¹n hoÆc nghi ngê vÒ
kh¶ n¨ng t¨ng trëng, tøc lµ lîi tøc cµng cao th× rñi ro cµng lín. ChÝnh v× vËy viÖc
qu¶n lý danh môc tµi s¶n cã cña quü lµ rÊt quan träng, nã quyÕt ®Þnh ®Õn sù thµnh
c«ng hay thÕt b¹i cña mét quü, ®ßi hái ph¶i cã nguyªn t¾c qu¶n lý riªng.
3.1.Nguyªn t¾c qu¶n lý tµi s¶n cã
3.1.1.§o lêng thu nhËp dù kiÕn vµ rñi ro cña mét danh môc c¸c kho¶n ®Çu t : Khi ®Çu
t ®ßi hái c¸c nhµ qu¶n lý ph¶i tÝnh to¸n møc thu nhËp, rñi ro cña tõng tµi kho¶n ®Çu t
hoÆc tõng t¸i s¶n råi kÕt hîp c¸c kho¶n ®Çu t sao cho tèi u nhÊt. Tøc lµ lµm sao gi¶m
®îc tèi ®a rñi ro trªn møc thu nhËp dù kiÕn hoÆc t¨ng tèi ®a møc thu nhËp trªn tØ lÖ
rñi ro cho phÐp chÊp nhËn ®îc.
3.1.2.§a d¹ng ho¸ c¸c tµi s¶n trong dang môc vµ c¸c rñi ro cña danh môc tµi s¶n :
Nguyªn t¾c c¬ b¶n cña tµi chÝnh lµ c¸c nhµ ®Çu t ®a d¹ng ho¸ c¸c kho¶n ®Çu t ë nhiÒu
lÜnh vùc ®Ó gi¶m bít c¸c rñi ro mµ vÉn cã thu nhËp b×nh thêng.
3.2.Chän lùa danh môc c¸c kho¶n ®Çu t:
ViÖc lùa chän danh môc c¸c kho¶n ®Çu t chÞu ¶nh hëng cña chÝnh s¸ch ®Çu t cña
mét quü ®ã lµ viÖc chÊp nhËn m¹o hiÓm hay gi÷ møc an toµn tµi s¶n. YÕu tè rñi ro cã
vÞ trÝ ¶nh hëng ®Õn c¸c quyÕt ®Þnh vµ chÝnh s¸ch ®Çu t.
4.Ho¹t ®éng nghiÖp vô cña Quü ®Çu t
4.1.C¸c ho¹t ®éng phôc vô cho kh¸ch hµng.
Quü ®Çu t thùc hiÖn cung cÊp dÞch vô cho kh¸ch hµng nh: rót tiÒn, mua cæ
phiÕu míi, t¸i ®Çu t ..
4.2.C¸c nghiÖp vô kinh doanh cña Quü ®Çu t
4.2.1. C¸c nghiÖp vô ®Çu t trùc tiÕp: Quü ®Çu t tham gia trùc tiÕp vµo c¸c dù ¸n s¶n
xuÊt kinh doanh trong níc vµ c¶ níc ngoµi võa ®ãng vai trß tµi trî vèn võa cung cÊp
c¸c dÞch vô t vÊn kü thuËt.
4.2.2.C¸c nghiÖp vô ®Çu t gi¸n tiÕp th«ng qua thÞ trêng chøng kho¸n:
- Tham gia mua b¸n cæ phiÕu b»ng c¸ch thêng xuyªn theo dâi, ®¸nh gi¸ cæ phiÕu
cña c«ng ty vµ theo dâi chØ sè trªn thÞ trêng chøng kho¸n.
- Tham gia mua b¸n c¸c tr¸i phiÕu.
- Tham gia mua b¸n c¸c hîp ®ång t¬ng lai vµ c¸c hîp ®ång quyÒn chän võa ®Ó
kiÕm lêi võa ®Ó b¶o hiÓm ®Çu t cho chøng kho¸n Quü n¾m gi÷.
V.Chi phÝ vµ thu nhËp cña Quü ®Çu t, nhµ ®Çu t
1. C¸c chi phÝ trong ho¹t ®éng cña mét Quü ®Çu t
 Chi phÝ qu¶n lý
 Chi phÝ qu¶ng c¸o ph¸t hµnh cæ phiÕu
5
Quü ®Çu t
 Chi phÝ t¸i ®Çu t
2.Thu nhËp cña Quü ®Çu t
2.1.Cæ tøc ®îc hëng do c¸c c«ng ty thanh to¸n cho cæ ®«ng hµng n¨m.
2.2.Thu nhËp vÒ vèn: gi¸ trÞ c¸c kho¶n ®Çu t t¨ng do c¸c kho¶n ®Çu t thµnh c«ng.
2.3.§èi víi c¸c Quü cã tham gia c¸c nghiÖp vô tµi trî vèn, liªn doanh th× phÇn thu
nhËp hµng n¨m cßn ®îc céng thªm phÇn lîi nhuËn do ®Çu t mang l¹i.
3.Thu nhËp cña nhµ ®Çu t
- Chi phÝ giao dÞch nhá h¬n khi mua chøng kho¸n.
- Gi¶m rñi ro khi ®a d¹ng ho¸ danh môc ®Çu t mµ hä n¾m gi÷.
VI. Rñi ro cña Quü ®Çu t
 Rñi ro l·i suÊt, tû gi¸.
 BiÕn ®éng thÞ trêng.
 TiÒn mÆt tån quü lín do kh«ng t×m ®îc dù ¸n ®Çu t kh¶ thi.
VII.Lîi Ých cña Quü ®Çu t so víi ®Çu t trùc tiÕp
 Ph©n t¸n rñi ro.
 Qu¶n lý chuyªn nghiÖp.
 Chi phÝ ho¹t ®éng thÊp.
 C¸c dÞch vô cæ ®«ng.
 TÝnh thanh kho¶n.
 An toµn tríc c¸c hµnh vi kh«ng c«ng b»ng.
 Sù thuËn tiÖn.
VIII. Mèi quan hÖ cña Quü ®Çu t víi thÞ trêng chøng kho¸n
Theo nguyªn t¾c tæ chøc thÞ trêng chøng kho¸n, mäi ho¹t ®éng giao dÞch mua vµ b¸n
chøng kho¸n ®Òu ph¶i th«ng qua trung gian c¸c c«ng ty m«i giíi chøng kho¸n lµ
thµnh viªn cña thÞ trêng chøng kho¸n. C¸c c«ng ty Quü ®Çu t ph¶i giao dÞch th«ng qua
c¸c c«ng ty m«i giíi chøng kho¸n mÆc dï chÝnh c¸c c«ng ty chøng kho¸n nµy còng
cã thÓ lËp ra c¸c Quü ®Çu t riªng, song viÖc t¸ch biÖt chøc n¨ng nµy lµ nh»m ®Ó cho
Uû ban chøng kho¸n Nhµ níc dÔ dµng kiÓm so¸t c¸c ho¹t ®éng trªn thÞ trêng.
Nh vËy c¸c Quü ®Çu t sÏ ®ãng vai trß lµ chiÕc cÊu nèi c¸c nhµ ®Çu t c¸ thÓ, ngêi tiÕt
kiÖm víi thÞ trêng chøng kho¸n th«ng qua c¸c c«ng ty m«i giíi chøng kho¸n. ThÞ tr-
êng chøng kho¸n l¹i ®ãng vai trß lµ c¬ së cho sù ho¹t ®éng cña c¸c Quü.
M« h×nh ho¹t ®éng cña Quü ®Çu t trªn thÞ trêng chøng kho¸n.
Quü ®Çu t­
Mua cæ phÇn cña §Çu t­trùc tiÕp
Quü ®Çu t­. vµo cæ phÇn.
C¸c dù ¸n ®Çu t­, §Çu t­gi¸n tiÕp th«ng qua Vèn tiÕt kiÖm
c¸c doanh nghiÖp thÞ tr­êng chøng kho¸n trong d©n
cæ phÇn
Mua b¸n chøng §em b¸n l¹i c¸c
kho¸n. cæ phiÕu.
ThÞ tr­êng chøng
kho¸n.
6
Quü ®Çu t
PhÇn II: Thùc tr¹ng ho¹t ®éng c¸c Quü ®Çu t t¹i ViÖt Nam
Xu híng vµ gi¶i ph¸p.
I.Thùc tr¹ng ho¹t ®éng cña c¸c Quü ®Çu t níc ngoµi t¹i ViÖt Nam
1.C¬ së ph¸p lý chi phèi sù ho¹t ®éng c¸c Quü ®Çu t níc ngoµi t¹i ViÖt Nam
C¸c Quü ®Çu t t¹i ViÖt Nam chÞu chÕ tµi chi phèi bëi c¸c luËt vµ quy chÕ sau:
- LuËt ®Çu t níc ngoµi t¹i ViÖt Nam ®îc Quèc héi níc Céng hoµ x· héi chñ nghÜa
ViÖt Nam th«ng qua ngµy 12 th¸ng 11 n¨m 1996.
- LuËt söa ®æi bæ sung mét sè ®iÒu cña LuËt ®Çu t níc ngoµi t¹i ViÖt Nam sè
18/2000/Q§ 10 ngµy 09 th¸ng 06 n¨m 2000.
- LuËt c¸c Tæ chøc tÝn dông ®îc Quèc héi Céng hoµ x· héi chñ nghÜa ViÖt Nam
th«ng qua ngµy 12 th¸ng 12 n¨m 1997.
- Quy chÕ vÒ tæ chøc vµ ho¹t ®éng cña Quü ®Çu t chøng kho¸n vµ C«ng ty qu¶n lý
quü ban hµnh kÌm theo QuyÕt ®Þnh sè 05/1998/Q§-UBCK3 ngµy 13 th¸ng 10
n¨m1998 cña Chñ tÞch UBCK Nhµ níc.
- LuËt Doanh nghiÖp, Quèc Héi níc CHXHCN ViÖt Nam th«ng qua ngµy
12/06/1999.
2.Qu¸ tr×nh ho¹t ®éng cña c¸c quü ®Çu t níc ngoµi t¹i ViÖt Nam
2.1.Thêi kú míi thµnh lËp
2.1.1.ViÖt Nam Fund (VF).
 Danh môc ®Çu t cña VF:
+ TiÒn mÆt vµ tr¸i phiÕu: chiÕm tû träng 75%.
+ Cæ phÇn liªn doanh: chiÕm tû träng 25%
 C¸c dù ¸n ®i vµo ho¹t ®éng cña VF: (triÖu USD)
Dù ¸n ®Çu t LÜnh vùc Gi¸ trÞ dù ¸n §· ®Çu t
Agravina (Bio Organics) ChÕ biªn n«ng s¶n 494.854 494.854
C«ng ty Huy Hoµng S¶n xuÊt 3.909.833 3.909.833
Ng©n hµng Hµng h¶i Tµi chÝnh 2.358.535 2.358.535
Dragon Propertic Nhµ, V¨n phßng 10.062.835 1.604.865
La Corp. Genaraldes Zines Du lÞch 2.454.843 94.493
Johnson Buisse Asia S¶n xuÊt 2.070.891 2.070.891
C«ng ty ViÖt Hoa X©y dùng 3.544.456 2.231.956
Hµng v¨n phßng Tµi chÝnh 2.270.000 2.270.000
Céng 27.176.247 15.035.427
Nh vËy tæng sè c¸c dù ¸n ®Çu t ®ang thùc hiÖn cña VF chØ chiÕm ®Õn 44%
(27.176.247 USD) trong tæng sè vèn huy ®éng cña quü lµ 61,3 triÖu. Qu¸ tr×nh ®Çu t
vèn thùc sù chØ míi lµ 55,3% (15.035.427USD), sè vèn dù ®Þnh ®Çu t chØ chiÕm
24,32% sè quü hiÖn cã.
Ho¹t ®éng cña VF ®· cã nh÷ng thuËn lîi ban ®Çu, ®ã lµ viÖc chÊp thuËn cña
Ng©n hµng Nhµ níc ViÖt Nam cho phÐp ng©n hµng VO Bank ph¸t hµnh cæ phiÕu cho
quü ®· ®¸nh dÊu thêi kú cho phÐp c¸c ph¸p nh©n níc ngoµi trùc tiÕp mua cæ phÇn cña
c¸c ng©n hµng th¬ng m¹i ViÖt Nam.
2.1.2.Templeton ViÖt Nam Opportunities Fund (TVDF).
 Danh môc ®Çu t theo tµi s¶n cña TVDF
+Th¬ng m¹i vµ cho vay ng¾n h¹n: 45,8%
+§· ®Çu t cæ phiÕu : 54,2%
7
Quü ®Çu t
 Danh môc ®Çu t theo lÜnh vùc cña quü:
LÜnh vùc Tû träng
S¶n xuÊt hµng tiªu dïng 14,1%
Tµi chÝnh 13,7%
C«ng nghiÖp hçn hîp 8,2%
VËt liÖu 7,3%
DÞch vô 7,3%
Tµi trî vèn 3,6%
Tæng 54,2%
C¸c doanh nghiÖp mµ TVOF n¾m gi÷ cæ phÇn 9/1994: C«ng ty thÐp Nat Steel,
C«ng ty Swire Pacific, TËp ®oµn New World Development, C«ng ty American
Standard Sanitaly Ware, Bangkok Bank, Ng©n hµng qu©n sù Th¸i Lan, TËp ®oµn First
Pacific, Peregrine Investment Holdings, Luk Industrial, C«ng ty Siam Syntech.
2.1.3.ViÖt Nam Frontier Fund (VFF).
 Danh môc ®Çu t cña VFF:
+ Th¬ng m¹i : 3,05%
+ Tr¸i phiÕu : 39,57%
+ TÝn Dông : 11,33%
+ §Çu t cæ phiÕu : 46,05%
 C¸c lo¹i dù ¸n ®Çu t:
Dù ¸n Sè vèn Dù ¸n Sè vèn
®Çu t ®Çu t
IndoChina Goldfields 5,00 NH th¬ng m¹i cæ phÇn hµng h¶i 1,20
Barlile Corporation 1,35 ViÖt Nam Industrial Investment 2,00
Lukraxi(Ciment) 5,26 NH th¬ng m¹i cæ phÇn ¸ Ch©u 4,90
North Bridge Communities 5,00 Vina Cafª
C«ng ty x©y dùng Thuû ®iÖn 1,50 TN Vina Thai (Tuk tuk VN). 3,50
Qu¶ng Nam-§µ N½ng
2.1.4.Beta ViÖt Nam Fund (BVF)
 Danh môc ®Çu t
+Th¬ng m¹i vµ tr¸i phiÕu : 69%
+Cho vay : 19%
+§Çu t vµo cæ phÇn ë ViÖt Nam : 12%
 C¸c dù ¸n ho¹t ®éng t¹i ViÖt Nam
Dù ¸n Gi¸ trÞ ®Çu t
Pegasus Leisure 37,62% cæ phÇn
Apex Dalat 1.000.000USD (51% cæ phÇn)
Iddson Group 1.000.000USD
Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng ViÖt Nam 6.700.000USD
(VietcomBank)
ViÖt Nam Industrial Investments 6.100.000USD (6,2% cæ phÇn)
2.1.5.Lazard ViÖt Nam Fund (LVF):
 C¸c dù ¸n ho¹t ®éng
+Kh¸ch s¹n Metropol Hotel - Pullman - Hµ Néi
+Khu nhµ ë, V¨n phßng cao èc New Age Office Complex - Hµ Néi
+Khu nhµ cao cÊp SaiGon Village - TpHCM
8
Quü ®Çu t
+Khu du lÞch Golden Ladge Resors - Hµ Néi
+C«ng ty liªn doanh s¶n xuÊt gç cao cÊp B×nh ThuËn.
- ChiÕn lîc cña quü lµ ®Çu t vµo c¸c dÞch vô tiªu dïng, kh¸ch s¹n, C«ng nghiÖp x©y
dùng vµ ngµnh nhùa víi gi¸ trÞ tõ 3 ®Õn 10 triÖu USD ®Çu t vµo mét dù ¸n.
2.1.6.ViÖt Nam Enterprise Investment Keppel. (VAIK)
- Danh môc ®Çu t
+Th¬ng m¹i vµ Tr¸i phiÕu: 75%
+§Çu t cæ phÇn : 25%
- C¸c dù ¸n:
+International Grammar School - TpHCM
+Ba son - Keppel -Söa ch÷a tµu biÓn
+C¸c dù ¸n vÒ kh¸ch s¹n, v¨n phßng vµ viÔn th«ng.
VIEK ®Çu t 20 TriÖu USD(25%) vµo c¸c dù ¸n trªn.
2.2.Giai ®o¹n 1997 - 2000
Tªn 10/1997 8/2000
Quü Nguån Gi¸ (Cent NAV(Cent/ Nguån vèn Gi¸ (Cent NAV(Cent/
vèn /chøng chØ) chøng chØ) /chøng chØ) chøng chØ)
BVF 47,2 7,25 10,16 8,98 1,38 3,11
VF 42,0 8,25 11,29 12,44 4,00 8,41
VFF 38,8 7,75 10,64 15,93 3,75 8,05
TVF 90,6 11,25 12,70
VEI 16,5 1,01 0,99 21,87 0,71 0,81
§Õn n¨m 2000 khi thÞ trêng chøng kho¸n ViÖt Nam chÝnh thøc ®i vµo ho¹t
®éng víi Trung t©m giao dÞch chøng kho¸n ®Çu tiªn t¹i TP HCM th× ë ViÖt Nam cßn
tån t¹i 5 Quü ®Çu t níc ngoµi. T×nh h×nh ho¹t ®éng cña chóng t¹i thêi ®iÓm ®ã ®îc
ph¶n ¸nh qua b¶ng trªn
Trong qu¸ tr×nh ho¹t ®éng c¸c quü nµy ®Òu gÆp nhiÒu khã kh¨n: khã kh¨n
trong ®iÒu kiÖn ph¸p lý thiÕu ®ång bé vµ ngÆt nghÌo, céng thªm víi mét m«i trêng tµi
chÝnh cha ph¸t triÓn. HÇu hÕt c¸c quü ®Òu kh«ng ®¹t môc ®Ých, vèn huy ®éng vµ gi¸
chøng chØ Quü ®Çu t ®Òu gi¶m, cã quü ®· bá cuéc, chØ duy nhÊt cã Dragon Capital
(VEI) cã vèn huy ®éng t¨ng tõ 16,5 triÖu USD lªn 21,87 triÖu USD trong th¸ng
8/2000. §©y lµ quü ho¹t ®éng thµnh c«ng nhÊt ë ViÖt Nam, ®Çu t vµo nhiÒu lÜnh vùc
kh¸c nhau vµ ®· mang l¹i nh÷ng kÕt qu¶ nhÊt ®Þnh.
3.ThuËn lîi vµ khã kh¨n trong ho¹t ®éng cña c¸c Quü ®Çu t níc ngoµi
3.1.Nh÷ng thuËn lîi
Thø nhÊt, chÝnh s¸ch cña Nhµ níc ViÖt Nam ñng hé sù ho¹t ®éng cña c¸c Quü
®Çu t, c¸c Bé ngµnh ®· phèi hîp ®Ó ban hµnh quy chÕ ho¹t ®éng cho sù ho¹t ®éng cña
quü, ®Æc biÖt lµ c¶i c¸ch ph¸p luËt, ®a ra chÝnh s¸ch u ®·i ®Çu t.
Thø hai, c¸c tæ chøc nh Ng©n hµng, b¶o hiÓm, Tæng c«ng ty Nhµ níc vµ c¸c c¸
nh©n cã thu nhËp cao ®Òu cã nhu cÇu ®Çu t .
Thø ba, ViÖt Nam ®· lu«n ®Èy m¹nh cæ phÇn ho¸ doanh nghiÖp Nhµ níc, gãp
phÇn t¹o m«i trêng cho Quü ®Çu t.
Thø t, ®ã lµ sù ra ®êi vµ ho¹t ®éng cña thÞ trêng chøng kho¸n ViÖt Nam, ®©y lµ
mét thuËn lîi cã tÝnh chÊt bíc ngoÆt gióp cho Quü ®Çu t ®Èy m¹nh ®Çu t vµo c¸c c«ng
ty cæ phÇn gióp c¸c doanh nghiÖp nµy niªm yÕt vµ giao dÞch t¹i Trung t©m giao dÞch
9
Quü ®Çu t
chøng kho¸n. Qua ®ã, c¸c Quü ®Çu t dÔ dµng th¸o lui vèn th«ng qua chuyÓn nhîng
trªn thÞ trêng chøng kho¸n.
3.2.Nh÷ng khã kh¨n
Thø nhÊt, m«i trêng ph¸p lý cña ViÖt Nam cha cã nh÷ng quy ®Þnh râ rµng cho
c¸c Quü ®Çu t níc ngoµi dÉn ®Õn qu¸ tr×nh ®Çu t vµo c¸c doanh nghiÖp gÆp khã kh¨n.
MÆc dï hµnh lang ph¸p lý cña ViÖt Nam ®ang ®îc xóc tiÕn c¶i tæ nhng thùc tÕ trong
nhiÒu n¨m qua cho thÊy nã lu«n kh«ng theo kÞp nhÞp ®Ëp cña thÞ trêng.
- Ch¼ng h¹n nh quy ®Þnh vÒ tû lÖ vèn: luËt ®Çu t níc ngoµi ViÖt Nam vµ LuËt doanh
nghiÖp chØ cho phÐp c¸c ®èi t¸c níc ngoµi ®îc n¾m gi÷ tèi ®a 30% cæ phiÕu cña
mét c«ng ty trong khi môc tiªu cña Quü ®Çu t lµ kinh doanh chªnh lÖch gi¸, môc
tiªu nµy còng sÏ kh«ng thÓ thùc hiÖn ®îc khi tÝnh láng cña thÞ trêng chøng kho¸n
tríc n¨m 2000 lµ b»ng kh«ng.
- Thñ tôc xin phÐp ®Çu t vµo chøng kho¸n cßn phøc t¹p vµ mÊt nhiÒu thêi gian.
Th«ng thêng ®Ó tham gia mua cæ phÇn ph¶i mÊt tõ 3 ®Õn 6 th¸ng ®Ó thÈm ®Þnh dù
¸n, nhng cÇn tõ 6 ®Õn 12 th¸ng ®Ó nhËn ®îc giÊy phÐp.
- Cha cã quy ®Þnh ®iÒu chØnh cho mäi tæ chøc vµ c¸ nh©n ph¶i tu©n theo, cã nhiÒu
tæ chøc vµ c¸ nh©n ®· tù ph¸t kinh doanh bÊt ®éng s¶n vµ mua b¸n chøng tõ.
- NghÞ ®Þnh 48/1998 N§-ChÝnh phñ, ngµy 11/7/1998 vÒ chøng kho¸n vµ thÞ trêng
chøng kho¸n cã quy ®Þnh vÒ ho¹t ®éng cña Quü ®Çu t song khi ¸p dông vµo Quü
®Çu t níc ngoµi th× gÆp ph¶i nhiÒu bÊt cËp: §ã lµ, ®iÒu 3 N§ cã quy ®Þnh Quü ®Çu
t ®îc ®Çu t vµo chøng kho¸n tèi thiÓu 60% gi¸ trÞ tµi s¶n cña quü, nhng l¹i kh«ng
quy ®Þnh tû lÖ ®Çu t vµo chøng kho¸n niªm yÕt hay kh«ng. Kho¶n 2 ®iÒu 14 quy
®Þnh c«ng ty qu¶n lý quü kh«ng ®îc phÐp dïng vèn vµ tµi s¶n cña mét quü ®Ó ®Çu
t qu¸ 15% tæng gi¸ trÞ chøng kho¸n lu hµnh. Kho¶n 3 ®iÒu 14 quy ®Þnh c«ng ty
qu¶n lý quü kh«ng ®îc dïng vèn cña quü m×nh qu¶n lý ®Ó mua qu¸ 49% tæng gi¸
trÞ chøng kho¸n ®ang lu hµnh.
- Nh÷ng ®iÒu nµy lµm cho nh÷ng doanh nghiÖp cã møc vèn nhá h¬n 10 tû ®ång cã
tû lÖ vèn ®Çu t trªn tæng nguån vèn cu¶ quü lµ qu¸ thÊp nªn h¹n chÕ trong ho¹t
®éng ®Çu t. H¬n n÷a nã còng lµm cho c¸c doanh nghiÖp ®Çu t vµo c¸c doanh
nghiÖp kh¸c nhau dÉn ®Õn chi phÝ qu¶n lý cao lµm cho hÇu hÕt c¸c c«ng ty ®Òu
cha cã l·i t¹i thêi ®iÓm ®ã.
Thø hai, m«i trêng vµ nÒn v¨n ho¸ cña giíi kinh doanh trong níc còng lµ nguyªn
nh©n dÉn ®Õn sù kh«ng thµnh c«ng cña c¸c Quü ®Çu t ë ViÖt Nam. ë ViÖt Nam c¸c
quü nµy t×m ®îc rÊt Ýt c¬ héi gãp vèn cã ý nghÜa vµo c¸c c«ng ty cã s½n (c¸c doanh
nghiÖp cæ phÇn) mµ lý do lµ ë chç c¸ c«ng ty trong níc lu«n e dÌ kh¶ n¨ng bÞ ®èi t¸c
níc ngoµi th«n tÝnh. MÆt kh¸c sè c«ng ty ®îc niªm yÕt cßn Ýt nªn c¸c quü gÆp nhiÒu
khã kh¨n trong viÖc th¸o lui vèn, khi chuyÓn nhîng bÞ gi¶m gi¸ trÞ.
Thø ba, lçi còng kh«ng hoµn toµn tõ phÝa bªn ngoµi mµ cã c¶ tõ ph¸i c¸c Quü
®Çu t níc ngoµi, chiÕn lîc ho¹t ®éng trong thêi gian ®Çu cña c¸c Quü ®Çu t còng cã
nhiÒu ®iÓm kh«ng t¬ng thÝch víi m«i trêng kinh tÕ ViÖt Nam. Trong thùc tÕ vèn trung
b×nh cña mét dù ¸n ViÖt Nam tríc ®©y chØ kho¶ng 10 triÖu USD, gÇn ®©y cã c¸c dù ¸n
cao h¬n nhng kh«ng ®¸ng kÓ, trong khi ®ã hÇu hÕt c¸c quü l¹i chØ tËp trung vµo c¸c
dù ¸n cã quy m« lín, c¸c quü cßn l¹i cßn ®ßi hái kh¾t khe vÒ tû suÊt lîi nhuËn cña
c¸c dù ¸n, lµm nh thÕ lµ c¸c quü ®· tù trãi buéc thÞ trêng ®Çu t cña chÝnh m×nh.
4.Mét sè gi¶i ph¸p nh»m t¨ng tÝnh hiÖu qu¶ trong ho¹t ®éng cña c¸c Quü ®Çu t n-
íc ngoµi t¹i ViÖt Nam
10
Quü ®Çu t
Mét lµ, cÇn ph¶i cã sù ®iÒu hµnh trong hµnh lang ph¸p lý, cÇn ph¶i ban hµnh ra
mét quy chÕ cho quü râ rµng h¬n, quy chÕ ®ã ph¶i mang tÝnh hîp lý, chÝnh x¸c, cô
thÓ, tØ mØ. Quy ®Þnh vÒ tû lÖ vèn ®Çu t vµo mét doanh nghiÖp ë møc lµm sao ®¶m b¶o
chi phÝ trªn mét ®ång vèn ë møc hîp lý; ®ång thêi cÇn ph¶i quy ®Þnh thuÕ vèn ®Ó c¸c
quü dù trï ®îc chi phÝ.
Hai lµ, mét sè quy chÕ cÇn më réng h¬n n÷a t¹o ra tÝnh linh ho¹t cho c¸c quü
®Ó c¸c quü ®Çu t khai th¸c tèi ®a vèn cña m×nh (N§ 48 ChÝnh phñ vµ thÞ trêng chøng
kho¸n s¾p ®îc ®iÒu chØnh).
Ba lµ, chÕ ®é u tiªn u ®·i cña Quü ®Çu t gi¸n tiÕp còng nªn ®îc u tiªn nh quü
®Çu t trùc tiÕp.
Bèn lµ, chóng ta cÇn thiÕt ph¶i chñ ®éng ®a ra c¸c dù ¸n ®Çu t theo chiÕn lîc ph¸t
triÓn kinh tÕ cña ®Êt níc. ThËm chÝ lµ cã thÓ cã nh÷ng u ®·i cho c¸c nhµ ®Çu t trong
vµ ngoµi níc nÕu hä tho¶ m·n c¸c dù ¸n mµ chóng ta thÊy cÇn thiÕt. Cã nh vËy th× sÏ
thóc ®Èy ho¹t ®éng ®Çu t cña c¸c Quü ®Çu t. H¬n n÷a viÖc tiÕp nhËn vèn ®Çu t níc
ngoµi míi mang l¹i nh÷ng c¬ së tiÒn ®Ò quan träng thóc ®Èy cho sù ph¸t triÓn kinh tÕ
®Êt níc, tr¸nh ®îc sù thô ®éng trong qóa tr×nh xÐt duyÖt, chÊp nhËn c¸c dù ¸n do c¸c
nhµ ®Çu t níc ngoµi ®a ra.
II.Quü ®Çu t m¹o hiÓm ë ViÖt Nam
1. Vµi nÐt vÒ Quü ®Çu t m¹o hiÓm
Quü ®Çu t m¹o hiÓm cã thÓ quan niÖm ®ã lµ mét tæ chøc tµi chÝnh ®Çu t cæ phÇn
vµo c¸c doanh nghiÖp võa vµ nhá cha niªm yÕt. Vµ ë møc ®é nµo ®ã, ®¹i diÖn cña quü
®Çu t m¹o hiÓm cã thÓ tham gia vµo ho¹t ®éng qu¶n lý c«ng ty mµ hä lµ cæ ®«ng.
Còng cã thÓ hiÓu Quü ®Çu t m¹o hiÓm lµ mét tæ chøc tµi chÝnh s½n sµng cung cÊp vèn
(cã thÓ lµ c¶ nh©n lùc) th«ng qua viÖc tham gia mua cæ phÇn cña c¸c doanh nghiÖp mµ
hä thÊy cã tiÒm n¨ng ph¸t triÓn m¹nh, víi hy väng sÏ thu ®îc nh÷ng kho¶n lîi cao.
T¹i ViÖt Nam, vµo nh÷ng n¨m 1990 cã tíi 6 Quü ®Çu t m¹o hiÓm ®îc thµnh lËp
víi sè vèn trªn 4000 triÖu USD: Laza ViÖt Nam Fund (Ph¸p); Beta ViÖt Nam (Anh);
ViÖt Nam Frontier Fund (MÜ - Ph¸p); Templeton ViÖt Nam Coppoturnites Fund (MÜ);
ViÖt Nam Fund (Singapore) vµ ViÖt Nam Enterprise Investment Ltd (Dragon Capital
qu¶n lý ). Nhng chØ mÊy n¨m sau ®ã th× c¸c quü dõng ho¹t ®éng ®Çu t míi hoÆc b¸n
®i toµn bé danh môc c¸c kho¶n ®Çu t ë ViÖt Nam vµ chØ cßn l¹i 4 quü.
2.Vai trß cña Quü ®Çu t m¹o hiÓm ë ViÖt Nam
- C¸c quü nµy cung cÊp nguån vèn chñ yÕu, quan träng trong c¸c ho¹t ®éng ®Çu t ë
ViÖt Nam.
- Mèi quan hÖ gi÷a ho¹t ®éng ®Çu t m¹o hiÓm vµ viÖc ®Çu t trªn thÞ trêng chøng
kho¸n cã liªn quan mËt thiÕt víi nhau. Ho¹t ®éng ®Çu t m¹o hiÓm sÏ ®ãng vai trß
thóc ®Èy c¸c doanh nghiÖp cha niªm yÕt më réng quy m« ho¹t ®éng ®Õn møc cã
thÓ ph¸t hµnh ®îc cæ phiÕu ra c«ng chóng ®Ó huy ®éng vèn. ViÖc ®Çu t cña c¸c
Quü ®Çu t m¹o hiÓm lµ ®éng lùc ®Ó c¸c c«ng ty cæ phÇn tham gia niªm yÕt trªn thÞ
trêng chøng kho¸n.
3.Ho¹t ®éng cña c¸c quü ®Çu t m¹o hiÓm ë ViÖt Nam vµ nh÷ng khã kh¨n gÆp ph¶i
Tõ khi míi xuÊt hiÖn Quü ®Çu t m¹o hiÓm, ë ViÖt Nam cã s¸u quü nhng sau ®ã
th× cßn l¹i bèn quü vµ c¸c quü thu hÑp ho¹t ®éng ®Çu t l¹i: dõng c¸c ho¹t ®éng ®Çu t
míi hoÆc b¸n ®i toµn bé c¸c kho¶n danh môc ®Çu t t¹i ViÖt Nam. Theo c¸c chuyªn
gia tµi chÝnh th× nguyªn nh©n lµ hiÖu qu¶ ®Çu t cña c¸c quü nãi chung cßn thÊp (cã rÊt
Ýt c¸c kho¶n ®Çu t ®îc thùc hiÖn), c¸c nhµ ®Çu t ngµy cµng thÊy râ nh÷ng khã kh¨n
(do trë ng¹i vÒ mÆt ph¸p lý), lßng tin cña nhµ ®Çu t níc ngoµi bÞ gi¶m sót vµ mét
11
Quü ®Çu t
nguyªn nh©n rÊt quan träng lµ mong muèn cña c¸c nhµ ®Çu t vÒ viÖc thiÕt lËp thÞ trêng
chøng kho¸n (dù dÞnh thµnh lËp vµo n¨m 1994) ®· kh«ng thùc hiÖn ®îc ..
Cho ®Õn nay theo c¸c tæ chøc tµi chÝnh ®¸nh gi¸ th× m«i trêng kinh doanh nãi
chung ®èi víi c¸c nhµ ®Çu t níc ngoµi t¹i ViÖt Nam ®· ®îc c¶i thiÖn d¸ng kÓ song
Quü ®Çu t m¹o hiÓm vÉn gÆp ph¶i rÊt nhiÒu khã kh¨n. §ã lµ:
- Nh÷ng ®iÓm kh«ng thuËn lîi, nh÷ng ®iÓm m©u thuÉn trong c¸c luËt nh: quy ®Þnh
vÒ thuÕ kh«ng râ rµng, møc thuÕ thu nhËp kh¸ cao buéc c¸c doanh nghiÖp ph¶i
t×m mäi c¸ch ®Ó ®èi phã nh thùc hiÖn chÕ ®é kÕ to¸n kh«ng minh b¹ch, kh«ng phï
hîp víi chuÈn mùc vÒ gi¸ trÞ c«ng ty.
- QuyÕt ®Þnh 36/2003/Q§-TTg vÒ viÖc b¸n cæ phÇn cho nhµ ®Çu t níc ngoµi víi
møc khèng chÕ tû lÖ tèi ®a lµ 30% tæng sè cæ phÇn cña mét doanh nghiÖp lµm h¹n
chÕ viÖc më réng ho¹t ®éng cña c¸c Quü ®Çu t m¹o hiÓm.
- Thªm vµo ®ã c¸c Quü ®Çu t nµy l¹i cã nh÷ng ®iÓm yÕu cña nã, nh
+Vèn níc ngoµi kh«ng quan t©m nhiÒu ®Õn ViÖt Nam .
+Rñi ro vÒ ngo¹i hèi khi ®Çu t b»ng ®ång ViÖt Nam.
+ChØ gi÷ ®îc cæ phÇn thiÕu sè trong c¸c c«ng ty néi ®Þa
+HiÓu biÕt vÒ níc së t¹i h¹n chÕ
4.Gi¶i ph¸p t¨ng tÝnh hiÖu qu¶ trong ho¹t ®éng cña c¸c Quü ®Çu t m¹o hiÓm
4.1.Thµnh lËp quü néi ®Þa:Cã hai kh¶ n¨ng lùa chän m« h×nh c¸c quü hiÖn ho¹t ®éng
sö dông lµ: Quü ®Çu t h¶i ngo¹i vµ Quü ®Çu t néi ®Þa, so s¸nh hai h×nh thøc Quü ®Çu t
m¹o hiÓm nµy ta thÊy.
Thø nhÊt, Quü ®Çu t h¶i ngo¹i cã nh÷ng ®iÓm m¹nh sau:
+Cã kh¶ n¨ng thu hót ®îc nhiÒu nguån vèn níc ngoµi.
+M«i trêng ®iÒu tiÕt vµ thuÕ æn ®Þnh.
+C¬ cÊu ph¸p lý ®· ®îc thö nghiÖm vµ chÊp nhËn ë ViÖt Nam.
Thø hai, Quü ®Çu t néi ®Þa cã nh÷ng ®iÓm yÕu ®ã lµ: kh«ng ch¾c ch¾n cã ®îc
®ñ vèn, cÇn cã thêi gian ®Ó thµnh lËp, cÇn ®îc c¬ quan cã thÈm quyÒn th«ng qua
chÝnh thøc, cÇn “tiÒn lµm gièng” cña IFI; c¬ cÊu ph¸p lý cha ®îc thö nghiÖm. Song
Quü ®Çu t néi ®Þa l¹i cã nh÷ng ®iÓm m¹nh kh¾c phôc ®îc nh÷ng ®iÓm yÕu cña Quü
®Çu t H¶i ngo¹i.
+Huy ®éng vèn néi ®Þa
+Tr¸nh ®îc rñi ro ngo¹i hèi khi ®Çu t trong níc.
+Ph¸t triÓn n¨ng lùc trong níc
+Lµ c«ng ty néi ®Þa nªn Ýt bÞ h¹n chÕ h¬n so víi c«ng ty níc ngoµi
+Kh¶ n¨ng tiÕp cËn ®Õn c¸c dù ¸n lín h¬n.
+C¸c c«ng ty ho¹t ®éng tÝch cùc trong giai ®o¹n tiÒn ®Çu t tr«ng qua m¹ng líi
c¸c nhµ qu¶n lý cao cÊp.
ChÝnh v× vËy gi¶i ph¸p ®Çu tiªn ë ®©y lµ c¸c c¬ quan qu¶n lý Nhµ níc cÇn ban hµnh
ngay quy chÕ thµnh lËp, tæ chøc vµ ho¹t ®éng cho c¸c Quü ®Çu t m¹o hiÓm néi ®Þa.
4.2.Bªn c¹nh viÖc thµnh lËp c¸c Quü ®Çu t m¹o hiÓm Néi ®Þa, cÇn ph¶i t¹o ®iÒu kiÖn
cho c¸c Quü ®Çu t m¹o hiÓm níc ngoµi tham gia ®Çu t trùc tiÕp hoÆc liªn doanh, liªn
kÕt hµnh ®éng t¹i ViÖt Nam. §©y lµ viÖc cÇn lµm ngay bëi v× chÝnh c¸c Quü ®Çu t
m¹o hiÓm sÏ trë thµnh bíc ®Öm ®Ó c¸c c«ng ty cæ phÇn sím héi ®ñ c¸c niªm yÕt trªn
thÞ trêng chøng kho¸n.
4.3.MÆc dï m«i trêng ho¹t ®éng cña Quü ®Çu t m¹o hiÓm cã thÓ sÏ ®îc c¶i thiÖn nh-
ng vÉn cßn nhiÒu h¹n chÕ: h¹n chÕ trong viÖc thµnh lËp Quü ®Çu t Néi ®Þa nh cha cã
khu«n khæ ph¸p lý, cha cã kinh nghiÖm qu¶n lý, viÖc x¸c ®Þnh vµ ph©n tÝch c¸c c«ng
12
Quü ®Çu t
ty lµ ®èi tîng ®Çu t cßn gÆp nhiÒu khã kh¨n, khã kh¨n trong rót vèn...ChÝnh v× vËy
nh÷ng vÊn ®Ò trªn cÇn ph¶i ®îc tiÕp cËn thËn träng.
+Ph¶i x¸c ®Þnh ®îc nh÷ng nhµ ®Çu t ViÖt Nam quan t©m ®Õn ®Çu t dµi h¹n
trong lo¹i nµy.
+X¸c ®Þnh ®îc mét tæ chøc quèc tÕ cã thÓ hç trî vÒ kü thuËt cho c¶ viÖc khëi
xíng Quü ®Çu t m¹o hiÓm b»ng viÖc x©y dùng vµ thùc hiÖn chÝnh s¸ch.
+X¸c ®Þnh nhu cÇu vÒ vèn còng nh sù do dù ph¶i chia sÎ quyÒn kiÓm so¸t cña
c¸c c«ng ty.
+Ph¸t hiÖn c¸c nhµ qu¶n lý quü cao cÊp ngêi ViÖt Nam, võa cã kinh nghiÖm l¹i
võa ®îc ®µo t¹o vÒ tµi chÝnh.
5.Intel chuÈn bÞ ®a Quü ®Çu t m¹o hiÓm vµo ViÖt Nam
TËp ®oµm Intel ®îc thµnh lËp vµo n¨m 1968 bëi Robert Noyce, Gordon Moore
vµ Andy Grore. Ngµy 16/7/2003, tËp ®oµn kû niÖm 35 n¨m thµnh lËp. Intel khai tr¬ng
c¬ cë s¶n xuÊt ®Çu tiªn vµo n¨m 1972.
Theo «ng TrÞnh Thanh L©m, Gi¸m ®èc ph¸t triÓn kinh doanh cña c«ng ty Intel
ViÖt Nam th× trong n¨m nay Intel sÏ triÓn khai Quü ®Çu t m¹o hiÓm vµo ViÖt Nam ®Ó
kÝch thÝch sù s¸ng t¹o khoa häc vµ ph¸t triÓn c¸c doanh nghiÖp C«ng nghÖ th«ng tin
trÎ. Quü Intel Capital hiÖn ®· ®Çu t h¬n 600 triÖu USD vµo h¬n 100 c«ng ty t¹i khu
vùc Ch©u ¸ - Th¸i B×nh D¬ng.
(Theo tin ngµy 17/07/2003)
III. Quü ®Çu t rñi ro – Quü doanh nghiÖp MeK«ng
1. Th«ng tin vÒ quü doanh nghiÖp MeKong
Quü doanh nghiÖp Mªkong lµ mét Quü ®Çu t rñi ro ®Çu tiªn t¹i ViÖt Nam. Quü
chÝnh thøc ra m¾t t¹i Tp HCM ngµy 22/4/2002 ®Ó hç trî cho c¸c doanh nghiÖp cæ
phÇn võa vµ nhá ë ViÖt Nam.
 Quü cã sè vèn ®Çu t lµ 18,5 triÖu USD
 Môc ®Ých cña nguån quü:
+Ph¸t triÓn l©u dµi gi¸ trÞ cña c¸c ®Çu t nguån quü.
+KhuyÕn khÝch ph¸t triÓn doanh nghiÖp t nh©n ë §«ng D¬ng.
 Quü dù tÝnh cã thêi gian tån t¹i lµ 10 n¨m nhng chØ cã thÓ ®Çu t míi trong vßng 5
n¨m. Nguån quü dù tÝnh n¾m gi÷ ®Çu t trung b×nh lµ 5 n¨m v× còng gièng nh c¸c
quü kh¸c, quü Mekong cã thêi gian nhÊt ®Þnh vµ sau mét thêi gian ®Çu t th× quü sÏ
tÝnh viÖc rót vèn ra vµo mét thêi ®iÓm nhÊt ®Þnh.Sè lîng vèn mµ quü cã thÓ ®Çu t
tõ 100.000USD ®Õn 2 triÖu USD vµ møc ®Çu t trung b×nh dù ®Þnh kho¶ng
500.000USD
 Quü ®Çu t cæ phÇn cã thÓ bao gåm: cæ phiÕu phæ th«ng, cæ phiÕu u tiªn, tr¸i phiÕu
cã thÓ ho¸n ®æi hoÆc díi d¹ng c¸c laäi h×nh kh¸c cña chøng kho¸n.
 Tû lÖ tèi ®a cæ phÇn ph¸t hµnh cña c¸c c«ng ty mµ nguån quü cã thÓ n¾m gi÷ lµ
30%.
2.Nhµ qu¶n lý quü
Mekong Capital Ltd lµ nhµ qu¶n lý cña quü doanh nghiÖp Mekong, lµ mét c«ng
ty qu¶n lý Quü m¹o hiÓm chuyªn ®Çu t vµo c¸c doanh nghiÖp t nh©n hµng ®Çu t¹i ViÖt
Nam, Lµo, CampuChia. Mekong Capital cã mét ®éi ngò nh©n sù m¹nh, thÕ m¹nh cña
Mekong chÝnh lµ ë kh¶ n¨ng t¹o ®iÒu kiÖn cho nh©n viªn liªn tôc ph¸t triÓn kü n¨ng
vµ kiÕn thøc ®Ó trë thµnh nh÷ng nguån t vÊn cã gi¸ trÞ cho c¸c c«ng ty mµ Quü ®Çu t
Mekong Capital hîp t¸c chÆt chÏ víi nhµ t vÊn ®Çu t MPDF (ch¬ng tr×nh ph¸t triÓn dù
¸n Mekong).
13
Quü ®Çu t
NhiÖm vô cña Mekong Capital lµ x¸c ®Þnh vµ lùa chän c¸c ®Çu t tiÒm n¨ng cho
nguån quü, tiÕn hµnh ®Çu t , gi¸m s¸t c«ng t¸c ®Çu t , hç trî c¸c c«ng ty sau khi ®·
nhËn ®Çu t vµ b¸n l¹i ®Çu t cña nguån quü.
3.Nhµ t vÊn ®Çu t cña quü
Nhµ t vÊn ®Çu t cña quü lµ ch¬ng tr×nh ph¸t triÓn dù ¸n Mekong (MPDF).
MPDF ®ãng vai trß quan träng trong sù ph¸t triÓn cña quü.
4.Nhµ ®Çu t cña quü
HiÖn nay, c¸c nhµ ®Çu t cña nguån quü chñ yÕu lµ c¸c tæ chøc ph¸t triÓn tµi
chÝnh vµ c¸ tæ chøc ®îc ChÝnh phñ tµi trî hoÆc c¸c nguån quü. Quü nµy chó träng ®Õn
viÖc phèi hîp chÆt chÏ víi c¸c nhµ ®Çu t cña m×nh, nh÷ng ngêi ®¹i diÖn cho nguån trî
gióp quan träng cho c¸c níc vïng Mekong. C¸c nhµ ®Çu t nµy cã thÓ ®ãng vai trß
quan träng ®Æc biÖt trong viÖc t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi ®Ó c¶i thiÖn m«i trêng ho¹t ®éng
cña c¸c doanh nghiÖp t nh©n t¹i vïng Mekong.
C¸c nhµ ®Çu t cña Quü bao gåm:
+Ng©n hµng ph¸t triÓn Ch©u ¸(ADB).
+Quü ph¸t triÓn B¾c ¢u(NDF).
+V¨n phßng vô kinh tÕ Thuþ Sü(SECO).
+Quü hîp t¸c c«ng nghiÖp PhÇn Lan.
+C«ng ty ®Çu t vµo c¸c níc ®ang ph¸t triÓn cña BØ(BIO).
+C¸c nhµ ®Çu t t nh©n kh¸c.
5.Môc tiªu cña quü
Quü ®Çu t vµo c¸c c«ng ty t nh©n ®Çu t qu¶n lý cã hiÖu qu¶, ®¹t ®îc nh÷ng thµnh tùu
®¸ng kÓ vµ cã triÓn väng tiÕp tôc t¨ng trëng nhanh chãng, ®Æc biÖt víi sù trî gióp cña
quü. Quü chó träng trong viÖc cung cÊp c¸c hç trî ®¸ng kÓ cho c¸c c«ng ty sau khi
®Çu t mµ kh«ng ph¶i trùc tiÕp tham gia vµo viÖc qu¶n lý c«ng ty. §Æc biÖt, quü tËp
trung trî gióp c¸c c«ng ty ph¸t triÓn hÖ thèng qu¶n lý vµ hÖ thèng qu¶n trÞ doanh
nghiÖp dùa trªn nh÷ng th«ng lÖ Quèc tÕ tèt nhÊt sao cho gi¸ trÞ cæ ®«ng ®îc t¹o mét
c¸ch ®¸ng kÓ tõ viÖc tham gia cña quü.
6.LÜnh vùc ®Çu t cña quü
Quü ®Çu t vµo c¸c ngµnh nh may mÆc, giÇy dÐp, ph¸t triÓn phÇn mÒm vµ lµ nhµ thÇu
phô, l¾p r¸p ®iÖn tö, thiÕt kÕ vµ s¶n xuÊt c¸c bé phËn ®Æc trng, thiÕt bÞ hay nguyªn vËt
liÖu th« ®îc sö dông trong s¶n xuÊt mÆt hµng néi ®Þa.Ngoµi ra quü còng quan t©m ®Çu
t cho c¸c ngµnh nh: chÕ biÕn n«ng s¶n, c¸c dÞch vô tµi chÝnh nh Ng©n hµng, C«ng ty
cho thuª tµi chÝnh vµ ®iÒu hµnh ®Çu t, dÞch vô qu¶ng c¸o, luËt, kÕ to¸n, kiÓm to¸n vµ t
vÊn.
IV.Quü ®Çu t ph¸t triÓn
1.Quü ®Çu t ph¸t triÓn
Lµ mét tæ chøc tµi chÝnh do Nhµ níc thµnh lËp, cã t c¸ch ph¸p nh©n víi chøc
n¨ng qu¶n lý vµ huy ®éng vèn nhµn rçi thuéc c¸c thµnh phÇn kinh tÕ, c¸c tæ chøc kinh
tÕ x· héi, tiÕp nhËn c¸c nguån vèn tõ ng©n s¸ch Nhµ níc ®Ó ®Çu t cho vay ®èi víi c¸c
dù ¸n, ch¬ng tr×nh cña ChÝnh phñ.
2. Môc tiªu cña Quü ®Çu t ph¸t triÓn
§Çu t x©y dùng d©y chuyÒn s¶n xuÊt, më réng quy m«, ®æi míi c«ng nghÖ c¶i
thiÖn m«i trêng sinh th¸i, n©ng cao n¨ng lùc s¶n xuÊt, kinh doanh, chuyÓn dÞch c¬ cÊu
s¶n xuÊt ®a d¹ng ho¸ ngµnh nghÒ, s¶n phÈm, qua ®ã gãp phÇn thóc ®Èy ph¸t triÓn kinh
tÕ - x· héi trªn ®Þa bµn.
14
Quü ®Çu t
Bªn c¹nh ®ã, quü ®Çu t ph¸t triÓn cßn tham gia vµo qu¸ tr×nh cæ phÇn ho¸
doanh nghiÖp Nhµ níc, s¾p xÕp l¹i c¸c c¬ së s¶n xuÊt trªn ®Þa bµn; tiÕp nhËn vµ qu¶n
lý nguån vèn ký th¸c tõ c¸c chñ ®Çu t, tõ ng©n s¸ch ®Þa ph¬ng, thùc hiÖn hîp t¸c ®Çu
t ®èi víi Quü hç trî ph¸t triÓn cña ChÝnh phñ; cung cÊp c¸c dÞch vô tµi chÝnh, dÞch vô
t vÊn ®Çu t, t vÊn cæ phÇn ho¸ c¸c doanh nghiÖp Nhµ níc, tham gia ho¹t ®éng trªn thÞ
trêng vèn theo c¸c quy ®Þnh cña ph¸p luËt.
3.C¬ së ph¸p lý chi phèi sù ho¹t ®éng cña Quü ®Çu t ph¸t triÓn
Quü ®Çu t ph¸t triÓn ®îc ChÝnh phñ thµnh lËp ®ãng vai trß lµ mét c«ng cô tµi
chÝnh, ho¹t ®éng cña Quü ®Çu t hoµn toµn ch¹y theo môc tiªu t×m kiÕm lîi nhuËn,
chÝnh v× thÕ ho¹t ®éng cña Quü ®Çu t ph¸t triÓn ®îc hëng u ®·i cña luËt khuyÕn khÝch
®Çu t trong níc söa ®æi, nã kh«ng chÞu sù chi phèi cña LuËt c¸c tæ chøc tÝn dông ®îc
Quèc héi th«ng qua ngµy 12/12/1997 vµ LuËt doanh nghiÖp. Tuy nhiªn ho¹t ®éng cña
c¸c Quü ®Çu t ph¸t triÓn ph¶i tu©n thñ c¸c quy ®Þnh cña Nhµ níc vÒ l·i suÊt, chÕ ®é
qu¶n lý ngo¹i hèi, chÕ ®é thanh to¸n nh»m ®¶m b¶o gi¸ trÞ ®ång tiÒn vµ tÝnh an toµn
cña thÞ trêng tiÒn tÖ.
TrÇn l·i suÊt cho vay cña Quü ®Çu t ph¸t triÓn do UBND tØnh, thµnh phè quy ®Þnh cho
tõng lo¹i dù ¸n theo ®Ò nghÞ cña ho¹t ®éng qu¶n lý Quü ®Çu t ph¸t triÓn. HiÖn nay Bé
tµi chÝnh vµ c¸c Bé ngµnh cã liªn quan ®ang nghiªn cøu m« h×nh ho¹t ®éng cña Quü
®Çu t ph¸t triÓn x©y dùng NghÞ ®Þnh vÒ tµi chÝnh vµ ho¹t ®éng cña c¸c Quü ®Çu t ph¸t
triÓn nh»m hoµn thiÖn vÒ m« h×nh, x©y dùng c¬ chÕ n©ng cao chÊt lîng ho¹t ®éng cña
quü.
4.Ho¹t ®éng hiÖn nay cña c¸c Quü ®Çu t ph¸t triÓn ë ViÖt Nam
HiÖn nay trong c¶ níc cã bèn Quü ®Çu t ph¸t triÓn ®Þa ph¬ng ®îc thµnh lËp vµ
®i vµo ho¹t ®éng, ®ã lµ:
+Quü ®Çu t ph¸t triÓn ®« thÞ Tp HCM (Thµnh lËp 6/1997)
+Quü ®Çu t ph¸t triÓn B×nh §Þnh (Thµnh lËp 7/1997)
+Quü ®Çu t ph¸t triÓn H¶i Phßng (Thµnh lËp 7/19980
+Quü ®Çu t ph¸t triÓn B×nh D¬ng (Thµnh lËp 5/1999)
Møc vèn ®iÒu lÖ cña c¸c Quü ®îc giíi h¹n trong quyÕt ®Þnh thµnh lËp tõ 50 tû ®Õn
500 tû ®ång.
 HiÖn nay viÖc huy ®éng vèn cña c¸c Quü ®Çu t ph¸t triÓn ®Þa ph¬ng chØ giíi h¹n
trong ph¹m vi huy ®éng c¸c nguån t¹m thêi nhµn rçi cña ng©n s¸ch ®Þa ph¬ng, vèn
5% chê quyÕt to¸n x©y dùng c¬ b¶n.
 Riªng ®èi víi Quü ®Çu t ph¸t triÓn ®Þa ph¬ng th× Tp HCM ®· triÓn khai ph¬ng thøc
hîp vèn víi c¸c ng©n hµng ®Ó ®Çu t cho c¸c dù ¸n träng ®iÓm cña thµnh phè víi
tæng møc vèn 230 tû ®ång.
 Ngoµi ra, c¸c quü cßn thùc hiÖn viÖc tiÕp nhËn vµ qu¶n lý vèn uû th¸c.
 Quy m«, ®èi tîng vµ h×nh thøc ho¹t ®éng ®Çu t cña c¸ Quü ®Çu t t¨ng kh«ng
ngõng, tÝnh ®Õn thêi ®iÓm hiÖn nay, thÞ phÇn ®Çu t cña c¸c quü ®· t¨ng ®¸ng kÓ,
tæng vèn ®Çu t hµng n¨m cña c¸c quü kho¶ng 10 tû ®ång.
 LÜnh vùc ®Çu t cña quü: tËp trung vµo c¸c lÜnh vùc ngµnh nghÒ u tiªn trong chiÕn l-
îc ph¸t triÓn kinh tÕ - x· héi.
5. HiÖu qu¶ ®Çu t vµ mét sè tån t¹i cña c¸c Quü ®Çu t ph¸t triÓn trong thêi gian
qua
5.1.HiÖu qu¶ ®¹t ®îc
15
Quü ®Çu t
 Quü ®Çu t ph¸t triÓn ®· thùc hiÖn viÖc cho vay g¾n liÒn víi dù ¸n theo chñ tr¬ng
cña chÝnh quyÒn ®Þa ph¬ng. Võa qua, ho¹t ®éng cña Quü ®Çu t ph¸t triÓn B×nh
§Þnh vµ Quü ®Çu t ph¸t triÓn Tp HCM ®· b¸m s¸t viÖc ph¸t triÓn c¬ së h¹ tÇng ë
®Þa ph¬ng, gãp phÇn phôc håi mét sè c¬ së s¶n xuÊt, bíc ®Çu kh¼ng ®Þnh t¸c dông
cña m« h×nh. Quü ®Çu t ph¸t triÓn Tp HCM cã kÕ ho¹ch më thªm híng ®Çu t x©y
dùng c¬ b¶n c¬ së h¹ tÇng vµ c¸c khu c«ng nghiÖp thuéc ®Þa bµn díi h×nh thøc
®Çu t x©y dùng nhµ xëng ®Ó cho thuª hoÆc b¸n tr¶ chËm
 Quü ®Çu t ph¸t triÓn tham gia tõng bíc thóc ®Èy sù ph¸t triÓn cña thÞ trêng vèn
th«ng qua viÖc t vÊn cæ phÇn ho¸, ®Çu t vµo mét sè doanh nghiÖp ®Ó hç trî cæ
phÇn ho¸ cho c¸c doanh nghiÖp, mua cæ phÇn mét sè Ng©n hµng th¬ng m¹i vµ
c«ng ty cæ phÇn ho¹t ®éng tèt, chuÈn bÞ lîng cæ phiÕu hµng ho¸ cho thÞ trêng
chøng kho¸n.
 C¸c quü tiÕp nhËn vµ qu¶n lý vèn uû th¸c tõ Ng©n s¸ch ®Þa ph¬ng chuyÓn sang.
Quü ®Çu t ph¸t triÓn Tp HCM ®· tiÕp nhËn , chuyÓn vµ qu¶n lý mét khèi lîng lín
vèn uû th¸c tõ UBND Thµnh phè víi tiÕn ®é gi¶i ng©n t¬ng ®èi kÞp thêi. KÕt qu¶
gi¶i ng©n ®Õn hÕt 1999 ®¹t h¬n 600 tû ®Çu t vµo c¸c dù ¸n.
5.2.Tån t¹i
 VÒ vèn huy ®éng: Vèn cña quü ®îc huy ®éng tõ hai nguån ®ã lµ: vèn ®iÒu lÖ tõ
ng©n s¸ch ®Þa ph¬ng vµ díi h×nh thøc gãp vèn hoÆc vay vèn trung, dµi h¹n cña c¸c
tæ chøc, c¸ nh©n trong vµ ngoµi níc. Trong hai nguån vèn nµy th× vèn ®iÒu lÖ ®îc
x¸c ®Þnh lµ nguån vèn míi ®Ó thu hót c¸c nguån vèn kh¸c cung tham gia vµo ho¹t
®éng ®Çu t. Tuy nhiªn, trªn thùc tÕ môc tiªu nµy vÉn cha ®¹t ®îc nh mong muèn
bëi vèn ®iÒu lÖ vÉn chiÕm tû träng chñ yÕu trong tæng nguån vèn ho¹t ®éng cña
c¸c quü. NghiÖp vô huy ®éng ®· ®îc triÓn khai ë c¸c quü nhng gi¶i ph¸p huy ®éng
cha kh¶ thi, thèng nhÊt vµ quy m« cha lín. Mét trong nh÷ng nguyªn nh©n dÉn ®Õn
t×nh tr¹ng nµy lµ do c¸c Quü ®Çu t ph¸t triÓn ®Þa ph¬ng cha cã khu©n khæ ph¸p lý
thèng nhÊt.
 VÒ h×nh thøc ®Çu t trùc tiÕp cña c¸c Quü ®Çu t ph¸t triÓn cßn nhiÒu víng m¾c c¶
vÒ quan ®iÓm lÉn c¬ chÕ. Cã quan ®iÓm cho r»ng Quü ®Çu t ph¸t triÓn ®îc x¸c
®Þnh lµ tæ chøc tµi chÝnh Nhµ níc thùc hiÖn theo chØ ®Þnh cña chÝnh quyÒn ®Þa ph-
¬ng, quyÒn chñ ®éng vÒ viÖc sö dông sè vèn bÞ h¹n chÕ vµ kh«ng cã kh¸i niÖm vèn
chñ së h÷u. Hµnh lang ph¸p lý cho c¸c ho¹t ®éng ®Çu t trùc tiÕp cßn cha râ rµng,
do vËy ho¹t ®éng nµy cßn gÆp nhiÒu khã kh¨n trong viÖc triÓn khai.
 ViÖc tham gia cña c¸c quü vµo thÞ trêng vèn: Cho tíi thêi ®iÓm nµy cha cã quü nµo
tham gia vµo thÞ trêng chøng kho¸n. C¸c quü míi chØ ®ang trong giai ®o¹n tÝch cùc
chuÈn bÞ c¸c ®iÒu kiÖn cÇn thiÕt ®Ó tham gia thÞ trêng nµy mµ ®i ®Çu lµ Quü ®Çu t
ph¸t triÓn Tp HCM víi viÖc thiÕt lËp c«ng ty chøng kho¸n .
6.Mét sè kiÕn nghÞ vÒ viÖc ph¸t triÓn c¸c Quü ®Çu t ph¸t triÓn ®Þa ph¬ng ViÖt Nam
Mét lµ, ph¶i x¸c ®Þnh vÞ trÝ cña Quü ®Çu t ph¸t triÓn mét c¸ch râ rµng hîp lý
trong tæng thÓ m¹ng líi ®Çu t trªn mét ®Þa bµn. ViÖc nµy gióp cho Quü ®Çu t ph¸t
triÓn cã mét chç ®øng v÷ng ch¾c vµ cã ®iÒu kiÖn ph¸t triÓn ®Çu t cho nh÷ng ®èi tîng
cÇn khuyÕn khÝch theo môc tiªu ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi trong tõng thêi kú cña ®Þa
ph¬ng nªn chØ ®Ó cho c¸c Quü ®Çu t ph¸t triÓn ®¶m nhËn b»ng nh÷ng c¬ chÕ linh ho¹t
vµ u ®·i. C¸c ®èi tîng, ch¬ng tr×nh kh¸c ®Ó cho tµi trî cña ng©n s¸ch Nhµ níc, quü hç
trî ph¸t triÓn vµ ®Çu t cña c¸c chñ thÓ kinh tÕ. Thªm vµo ®ã c¸c Quü ®Çu t ph¸t triÓn
ph¶i ®îc x¸c ®Þnh ë vÞ trÝ tiÕp cËn víi thÞ trêng, nh thÕ c¸c quü sÏ ®ãng vai trß híng
16