Nâng cao hiệu quả của hoạt động bảo đảm tiền vay tại sở giao dịch i ngân hàng công thương việt nam

  • 58 trang
  • file .doc
LỜI MỞ ĐẦU
Ngân hàng là một trong các tổ chức tài chính quan trọng nhất trong nền
kinh tế hoạt động trên lĩnh vực kinh doanh tiền tệ dưới hình thức huy động vốn,
cho vay, đầu tư và cung cấp các dịch vụ khác. Ngân hàng thương mại có vị trí,
vai trò quan trọng như bà đỡ và huyết mạch của nền kinh tế, là nơi cung cấp
nguồn vốn cho đầu tư, sản xuất cho mọi thành phần kinh tế. Tuy nhiên, hoạt
động kinh doanh của ngân hàng thương mại luôn phải đối mặt với nhiều rủi ro,
đặc biệt là rủi ro tín dụng vì hoạt động tín dụng của ngân hàng là hoạt động quan
trọng nhất, nó mang lại lợi nhuận lớn nhất cho ngân hàng song cũng hàm chứa
rủi ro cao nhất. Do đó, để hạn chế rủi ro tín dụng có thể xảy ra và nâng cao chất
lượng của hoạt động tín dụng thì các ngân hàng thương mại rất coi trọng vấn đề
về bảo đảm tiền vay.
Nhận thức được tầm quan trọng của hoạt động bảo đảm tiền vay nên trong
những năm qua đã có khá nhiều quy chế về bảo đảm an toàn trong cho vay của
ngân hàng thương mại. Tuy nhiên, do những biến đổi về kinh tế và chưa có sự
đồng bộ về mặt pháp lý nên đã có những tác động lớn đến tình hình an toàn
trong cho vay. Có nhiều khoản nợ khó đòi không thu hồi được đã tác động tiêu
cực đến hiệu quả hoạt động của ngân hàng. Vì vậy để các ngân hàng thu được
lợi nhuận và bảo đảm an toàn trong cho vay thì ngân hàng cần phải có các giải
pháp để nâng cao hiệu quả của hoạt động bảo đảm tiền vay.
Từ những kiến thức thu thập được trong thời gian học tập và nghiên cứu
tại trường đại học cũng như những trải nghiệm thực tế bước đầu trong thời gian
thực tập tại Sở giao dịch I Ngân hàng Công thương Việt Nam, em nhận thấy bảo
đảm tiền vay là một trong các biện pháp nhằm bảo đảm an toàn trong cho vay.
Với tầm quan trọng như vậy nhưng trên thực tế thì hoạt động bảo đảm tiền vay
tại Sở giao dịch I vẫn chưa thực sự đạt được hiệu quả như mong muốn. Vì thế
em đã chọn đề tài: “Nâng cao hiệu quả của hoạt động bảo đảm tiền vay tại Sở
giao dịch I - Ngân hàng Công thương Việt Nam” làm chuyên đề tốt nghiệp của
mình.
1
Kết cấu của chuyên đề gồm những nội dung chính sau:
Chương 1: Những vấn đề cơ bản về hiệu quả hoạt động bảo đảm tiền vay
của ngân hàng thương mại.
Chương 2: Thực trạng hiệu quả hoạt động bảo đảm tiền vay tại Sở giao
dịch I Ngân hàng Công thương Việt Nam.
Chương 3: Một số giải pháp và kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả hoạt
động bảo đảm tiền vay.
Em xin chân thành cảm ơn cô giáo hướng dẫn và các cán bộ tín dụng của
phòng khách hàng số 2 Sở giao dịch I đã tận tình giúp đỡ em hoàn thành chuyên
đề này.
2
CHƯƠNG 1
NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG BẢO ĐẢM
TIỀN VAY CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
1. HOẠT ĐỘNG BẢO ĐẢM TIỀN VAY CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
1.1. Khái niệm về bảo đảm tiền vay
Bảo đảm tiền vay là việc ngân hàng áp dụng các biện pháp nhằm phòng
ngừa rủi ro, tạo cơ sở kinh tế và pháp lý để thu hồi các khoản nợ đã cho khách
hàng vay.
Bảo đảm tiền vay là biện pháp phòng ngừa rủi ro, tạo cơ sở pháp lý cho tổ
chức tín dụng xử lý tài sản bảo đảm thu hồi nợ.
Tài sản bảo đảm tiền vay là tài sản của khách hàng vay, tài sản hình thành
từ vốn vay và tài sản của bên bảo lãnh dùng để bảo đảm thực hiện nghĩa vụ trả
nợ đối với ngân hàng cho vay.
1.2. Sự cần thiết của hoạt động bảo đảm tiền vay
Ngân hàng thương mại, cũng như nhiều tổ chức kinh doanh khác, có mục
tiêu kinh doanh là tối đa hoá lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu. Phần lớn nhân viên
ngân hàng trực tiếp làm việc với tiền. Với tổng tài sản lên đến hàng trăm tỷ đô la
Mỹ (các ngân hàng lớn trên thế giới) hàng chục nghìn tỷ VNĐ (các ngân hàng
lớn Việt Nam), ngân hàng được xếp vào loại hình doanh nghiệp có tổng tài sản
lớn. Trong khi đó vốn chủ sở hữu thường rất nhỏ trong tổng tài sản, điều này
phản ánh bản chất hoạt động của ngân hàng là sử dụng tiền huy động của doanh
nghiệp và dân cư. Nhiều khoản cho vay thời hạn hàng chục năm, có thể vượt cả
quãng thời gian họ làm việc cho ngân hàng. Điều này cũng góp phần khuyến
khích họ chấp nhận mạo hiểm. Như vậy, xu hướng mạo hiểm là rất mạnh trong
hoạt động của ngân hàng.
Hoạt động cho vay của ngân hàng thương mại luôn đứng trước rất nhiều
nguy cơ mất an toàn và rất nhiều các loại rủi ro. Mất an toàn cho vay xảy ra
3
thường là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến rủi ro mất khả năng thanh toán của ngân
hàng, đây cũng chính là nguyên nhân dẫn đến phá sản của ngân hàng.
Ngân hàng là một ngành kinh tế nhạy cảm, hoạt động của ngân hàng với
bản chất của nó, chịu ảnh hưởng của rất nhiều rủi ro có thể dẫn đến mất vốn.
Như vậy, rủi ro tín dụng là không thể tránh khỏi, là khách quan. Khi rủi ro tín
dụng xảy ra ngân hàng sẽ đứng trước nguy cơ mất khả năng thanh toán với việc
hàng loạt người gửi tiền đến rút tiền ra khỏi ngân hàng, buộc ngân hàng phải
đóng cửa hay tuyên bố phá sản. Hậu quả từ sự đổ vỡ của ngân hàng đến nền
kinh tế là rất nặng nề nên an toàn trong cho vay là vấn đề được ngân hàng
thương mại rất quan tâm và coi trọng.
Vì vậy, để đảm bảo an toàn trong cho vay, các ngân hàng cho vay thường
yêu cầu khách hàng của mình thực hiện các biện pháp bảo đảm tiền vay. Mục
đích của việc thực hiện các biện pháp đó là nhằm nâng cao trách nhiệm thực
hiện cam kết trả nợ của bên vay; phòng ngừa rủi ro khi phương án trả nợ dự kiến
của bên vay không thực hiện được, hoặc xảy ra các rủi ro không lường trước;
phòng ngừa gian lận.
Với tầm quan trọng của vấn đề an toàn trong ngân hàng như vậy thì đảm
bảo an toàn trong cho vay không chỉ là trách nhiệm riêng của Ngân hàng thương
mại mà còn là trách nhiệm của Ngân hàng Trung ương và nhiều cơ quan quản lý
khác. Để thực hiện tốt công tác an toàn trong ngân hàng thì các ngân hàng cần
phải thiết lập công tác bảo đảm tiền vay vì bảo đảm tiền vay là một trong những
biện pháp để phòng ngừa rủi ro của các tổ chức tín dụng, theo đó tổ chức tín
dụng đưa ra các hình thức bảo đảm thích hợp áp dụng cho từng đối tượng khách
hàng và biện pháp xử lý các bảo đảm đó nhằm hạn chế tổn thất khi rủi ro tín
dụng xảy ra.
1.3. Nguyên tắc bảo đảm tiền vay
Khi cho vay tất cả các ngân hàng phải thực hiện các quy tắc sau về bảo
đảm tiền vay và đây là những nguyên tắc chung nhất về bảo đảm tiền vay:
4
- Ngân hàng cho vay có quyền lựa chọn, quyết định việc cho vay có bảo
đảm bằng tài sản, cho vay không có bảo đảm bằng tài sản và chịu trách nhiệm về
quyết định của mình. Trường hợp ngân hàng cho vay cho vay không có bảo đảm
bằng tài sản theo chỉ định của Chính phủ, thì tổn thất do nguyên nhân khách
quan của các khoản cho vay này được Chính phủ xử lý.
- Khách hàng vay được ngân hàng cho vay lựa chọn cho vay không có
bảo đảm bằng tài sản, nếu trong quá trình sử dụng vốn vay, ngân hàng cho vay
phát hiện khách hàng vay vi phạm cam kết trong hợp đồng tín dụng, thì ngân
hàng cho vay có quyền áp dụng các biện pháp bảo đảm bằng tài sản hoặc thu hồi
nợ trước hạn.
- Trường hợp khách hàng vay hoặc bên bảo lãnh không thực hiện hoặc
thực hiện không đúng nghĩa vụ trả nợ đã cam kết, ngân hàng có quyền xử lý tài
sản bảo đảm tiền vay để thu hồi nợ.
- Sau khi xử lý tài sản bảo đảm tiền vay, nếu khách hàng vay hoặc bên
bảo lãnh vẫn chưa thực hiện đúng hoặc thực hiện chưa đủ nghĩa vụ trả nợ, khách
hàng vay hoặc bên bảo lãnh có trách nhiệm tiếp tục thực hiện đúng nghĩa vụ trả
nợ đã cam kết.
- Phần chênh lệch thừa sau xử lý vẫn phải được giữ để bảo đảm cho nghĩa
vụ tín dụng khác còn đang tồn tại ở ngân hàng cho vay.
1.4. Hình thức bảo đảm tiền vay
1.4.1. Bảo đảm tiền vay bằng uy tín của khách hàng vay
1.4.1.1. Tổ chức tín dụng chủ động lựa chọn khách hàng vay để cho vay
không có bảo đảm bằng tài sản.
Ngân hàng cho vay được lựa chọn khách hàng vay để cho vay không có
tài sản bảo đảm khi cho vay vốn ngắn hạn, trung hạn, dài hạn để thực hiện các
dự án đầu tư phát triển hoặc phương án sản xuất kinh doanh, dịch vụ và đời sống
đối với khách hàng vay theo quy định.
Điều kiện đối với khách hàng vay có bảo đảm bằng uy tín
5
Khách hàng vay phải có đủ các điều kiện: Phải có tín nhiệm với ngân
hàng cho vay trong việc sử dụng vốn vay và có nghĩa vụ trả nợ đầy đủ, đúng hạn
cả gốc và lãi; dự án mà khách hàng định đầu tư sản xuất kinh doanh phải có khả
năng hoàn trả, có tính khả thi phù hợp với đời sống xã hội, với quy định của
pháp luật. Trong trường hợp vay để phục vụ nhu cầu thiết yếu của đời sống thì
khách hàng vay phải có phương án trả nợ khả thi; Khách hàng phải có khả năng
tài chính và các nguồn thu hợp pháp có khả năng thu được trong thời hạn vay
vốn để thực hiện nghĩa vụ trả nợ cho tổ chức tín dụng; Khách hàng vay phải cam
kết thực hiện đúng các biện pháp bảo đảm tiền vay bằng tài sản theo yêu cầu của
ngân hàng cho vay.
Trong trường hợp khách hàng vay là doanh nghiệp, ngoài các điều kiện đã
quy định như trên thì còn cần phải có kết quả sản xuất kinh doanh có lãi trong 2
năm liền kề với thời điểm xem xét cho vay.
Trường hợp khách hàng vay đã có đủ điều kiện để vay không có bảo đảm
bằng tài sản, ngân hàng cho vay và khách hàng vay có thể thoả thuận bảo đảm
bằng tài sản cầm cố, thế chấp của khách hàng vay, bảo lãnh bằng tài sản của bên
thứ ba hoặc bảo đảm bằng tài sản hình thành từ vốn vay đối với một phần khoản
vay đó.
1.4.1.2. Tổ chức tín dụng cho vay theo đảm bảo bằng chỉ thị của Chính phủ
Tổ chức tín dụng cho vay theo hình thức đảm bảo bằng chỉ thị của Chính
phủ đối với khách hàng vay để thực hiện các dự án đầu tư thuộc các chương
trình kinh tế trọng điểm, đặc biệt của Nhà nước, các chương trình kinh tế - xã
hội và đối với một số khách hàng thuộc đối tượng được hưởng các chính sách
tín dụng ưu đãi về điều kiện vay vốn theo quy định tại các văn bản quy phạm
pháp luật của Chính phủ hoặc Thủ tướng Chính phủ.
Trách nhiệm của khách hàng vay theo hình thức bảo đảm bằng chỉ định
của Chính phủ là: phải thực hiện đúng cam kết trong hợp đồng tín dụng, thực
hiện đúng các quy định của Chính phủ hoặc Thủ tướng Chính phủ khi sử dụng
vốn vay đối với những khoản vay theo chỉ định; phải chịu trách nhiệm trước
6
pháp luật về những tổn thất trong việc sử dụng vốn vay do các nguyên nhân chủ
quan do mình gây ra.
Trách nhiệm của các tổ chức tín dụng được cho vay theo hình thức bảo
đảm bằng chỉ định của Chính phủ là: thực hiện đúng các quy định của Chính
phủ, Thủ tướng Chính phủ đối với khoản cho vay được chỉ định và tuân thủ các
quy định của pháp luật trong quá trình xem xét cho vay, kiểm tra sử dụng vốn
vay và thu hồi nợ; Phải tổ chức theo dõi riêng các khoản cho vay theo chỉ định
và báo cáo tình hình sử dụng vốn vay, khả năng thu hồi nợ, kiến nghị xử lý
những tổn thất trong các trường hợp không thu hồi được nợ.
1.4.1.3. Tổ chức tín dụng cho cá nhân, hộ gia đình nghèo vay vốn có bảo lãnh
bằng tín chấp của tổ chức đoàn thể chính trị - xã hội.
Tổ chức đoàn thể chính trị - xã hội tại cơ sở của: Hội Nông dân Việt Nam,
Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, Tổng Liên đoàn lao động Việt Nam, Đoàn
Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Cựu chiến binh Việt Nam được thực
hiện bảo lãnh bằng uy tín của mình cho cá nhân, hộ gia đình nghèo vay vốn tại
các tổ chức tín dụng.
Người được bảo lãnh là các cá nhân, hộ gia đình nghèo là thành viên của
một trong các tổ chức đoàn thể chính trị - xã hội như ở trên khi họ vay một
khoản tiền nhỏ tại tổ chức tín dụng để sản xuất kinh doanh, làm dịch vụ.
Mức vay tối đa của mỗi cá nhân, hộ gia đình nghèo được tổ chức đoàn thể
chính trị - xã hội bảo lãnh bằng uy tín của mình do Chủ tịch Hội đồng quản trị tổ
chức tín dụng cho vay quy định trong từng thời kỳ.
1.4.2. Đảm bảo bằng thế chấp tài sản của khách hàng vay
Đảm bảo bằng thế chấp tài sản của khách hàng vay là biện pháp bảo đảm
tiền vay của ngân hàng mà theo đó khách hàng vay phải chuyển các giấy tờ
chứng nhận quyền sở hữu (hoặc quyền sử dụng) các tài sản đảm bảo sang ngân
hàng nắm giữ trong thời gian cam kết.
7
Đảm bảo bằng thế chấp rất phổ biến, đặc biệt đối với doanh nghiệp và
người tiêu dùng. Do giá trị của tài sản loại này thường lớn, vì vậy doanh nghiệp
có thể vay ngân hàng với quy mô lớn.
Đảm bảo bằng tài sản thế chấp cho phép người vay vốn sử dụng tài sản
đảm bảo phục vụ cho hoạt động kinh doanh. Đây chính là ưu điểm của hình thức
bảo đảm bằng thế chấp. Tuy nhiên, quá trình sử dụng sẽ là biến dạng tài sản.
Mặt khác, do khả năng kiểm soát tài sản đảm bảo của ngân hàng bị hạn chế nên
khách hàng có thể lợi dụng phân tán, làm giảm giá trị của tài sản, gây thiệt hại
cho ngân hàng.
1.4.3. Đảm bảo bằng cầm cố tài sản của khách hàng vay
Đảm bảo bằng cầm cố tài sản của khách hàng vay là hình thức mà theo đó
khách hàng vay vốn phải chuyển quyền kiểm soát tài sản bảo đảm sang cho
ngân hàng trong thời gian thực hiện hợp đồng.
Cầm cố thích hợp với những loại tài sản mà ngân hàng có thể kiểm soát
và bảo quản tương đối chắc chắn. Đồng thời cũng thoả mãn việc ngân hàng nắm
giữ tài sản không ảnh hưởng đến quá trình hoạt động của khách hàng vay. Ngân
hàng thường có yêu cầu cầm cố khi xét thấy việc khách hàng vay nắm giữ tài
sản đảm bảo là không an toàn cho ngân hàng. Các tài sản mà ngân hàng cầm cố
thường là các tài sản gọn nhẹ, dễ quản lý, không chịu ảnh hưởng của các yếu tố
môi trường tự nhiên. Đồng thời nó cũng là những tài sản dễ bán, dễ chuyển
nhượng và khó kiểm soát được việc bán, chuyển nhượng hay không. Vì vậy
ngân hàng thường yêu cầu khách hàng vay cầm cố tài sản khi ngân hàng có sự
không chắc chắn về việc thực hiện nghĩa vụ trả nợ của khách hàng cho ngân
hàng. Các tài sản có thể cầm cố được thường phong phú hơn hơn các tài sản
đem thế chấp và thường an toàn hơn vì ngân hàng được nắm giữ tài sản của
khách hàng và những tài sản đó lại có khả năng chuyển đổi thành tiền cao.
1.4.4. Đảm bảo bằng bảo lãnh của bên thứ ba
Bảo lãnh bằng tài sản của bên thứ ba (gọi là bên bảo lãnh) là việc bên
bảo lãnh cam kết với ngân hàng cho vay về việc sử dụng tài sản thuộc quyền sở
8
hữu của mình để thực hiện nghĩa vụ trả nợ thay cho khách hàng vay, nếu đến
hạn trả nợ mà khách hàng vay không thực hiện đúng nghĩa vụ trả nợ.
Bên nhận bảo lãnh là người chủ nợ, người hưởng thụ bảo lãnh. Trong
quan hệ tín dụng đó là các ngân hàng cho vay.
Bên được bảo lãnh là khách hàng vay (con nợ), người có nghĩa vụ phải
thanh toán nợ cho ngân hàng cho vay.
Biện pháp bảo lãnh bằng tài sản của bên thứ ba thường được các ngân
hàng áp dụng nhằm mục tiêu an toàn ngân hàng để hạn chế rủi ro, tổn thất xảy ra
đối với hệ thống ngân hàng. Tuy nhiên, không phải ngân hàng áp dụng hình thức
này cho hầu hết các khách hàng vay mà tuỳ theo năng lực của bản thân khách
hàng đó để sử dụng hình thức bảo đảm phù hợp. Ngân hàng có thể sử dụng hình
thức cho vay không có bảo đảm bằng tài sản hay thực ra là có bảo đảm nhưng
bằng chính bản thân khách hàng, hình thức này còn gọi là bảo đảm đối nhân.
Ngân hàng không phải lúc nào cũng yêu cầu khách hàng vay phải có tài sản bảo
đảm nhất là đối với những khách hàng có uy tín, khách hàng truyền thống.
Trong nhiều trường hợp ngân hàng vẫn cho khách hàng vay dựa trên chính uy
tín của khách hàng.
1.5. Định giá giá tài sản bảo đảm
Việc định giá tài sản bảo đảm là do tổ thẩm định của ngân hàng cho vay
hoặc thuê cơ quan chức năng chuyên môn thực hiện. Ngân hàng Công thương
Việt Nam có những quy định cụ thể về vấn đề này.
Tài sản bảo đảm tiền vay phải được xác định giá trị tại thời điểm ký kết
hợp đồng bảo đảm, ký kết văn bản thoả thuận tu chỉnh/bổ sung hợp đồng bảo
đảm (trong trường hợp thoả thuận thay đổi nghĩa vụ được bảo đảm); việc xác
định giá trị tài sản tại thời điểm này chỉ để làm cơ sở xác định mức vay và không
áp dụng khi xử lý tài sản để thu hồi nợ.
Việc định giá phải căn cứ vào các cơ sở pháp lý hoặc cơ sở thực tế, đảm
bảo tính khách quan, minh bạch. Cán bộ thẩm định không được định giá tài sản
9
bảo đảm trái với quy định của pháp luật và của Ngân hàng Công thương Việt
Nam.
Giá trị tài sản bảo đảm được xác định bao gồm cả hoa lợi, lợi tức và các
quyền phát sinh từ tài sản đó. Trong trường hợp tài sản thế chấp là toàn bộ bất
động sản có vật phụ thì giá trị của vật phụ cũng thuộc giá trị tài sản thế chấp;
nếu chỉ thế chấp một phần bất động sản có vật phụ thì giá trị vật phụ chỉ thuộc
giá trị tài sản thế chấp khi các bên có thoả thuận.
Trong trường hợp có thoả thuận với khách hàng về việc thế chấp quyền sử
dụng đất và tài sản gắn liền với đất thì giá trị tài sản bảo đảm bao gồm giá trị
quyền sử dụng đất cộng giá trị tài sản gắn liền với đất.
Khi định giá tài sản bảo đảm, cán bộ thẩm định phải lập biên bản định giá
tài sản bảo đảm có chữ ký của tất cả các thành viên.
1.6. Quản lý tài sản bảo đảm
Quản lý tài sản bảo đảm là quá trình theo dõi, kiểm tra, đánh giá nhằm
bảo đảm tài sản vẫn đang trong tình trạng bình thường hoặc kịp thời phát hiện
các sự cố liên quan làm giảm giá trị của tài sản bảo đảm so với dự kiến đã nêu
trong hợp đồng bảo đảm. Tuỳ theo tính chất và đặc điểm của tài sản bảo đảm mà
cán bộ tín dụng cần chủ động đề xuất và thực hiện kiểm tra tài sản bảo đảm ít
nhất 6 tháng/lần theo các nội dung:
- Đánh giá tình trạng tài sản hiện tại; Những thay đổi về số lượng và chất
lượng so với hiện trạng khi nhận tài sản bảo đảm.
- Tình hình sử dụng và bảo quản tài sản bảo đảm.
- Các trường hợp vi phạm cam kết của khách hàng vay theo quy định tại
hợp đồng bảo đảm.
1.7. Xử lý tài sản bảo đảm
Trong trường hợp bên bảo đảm không thực hiện hoặc thực hiện không
đúng nghĩa vụ trả nợ thì tài sản dùng để bảo đảm nghĩa vụ trả nợ tại ngân hàng
được xử lý để thu hồi nợ.
10
Tài sản bảo đảm tiền vay được xử lý theo phương thức đã thoả thuận
trong hợp đồng bảo đảm tiền vay giữa ngân hàng và bên bảo đảm.
Các ngân hàng cho vay có quyền chuyển giao quyền thu hồi nợ hoặc uỷ
quyền cho bên thứ ba xử lý tài sản bảo đảm tiền vay. Bên thứ ba phải là tổ chức
có tư cách pháp nhân và được quyền thu hồi nợ hoặc xử lý tài sản bảo đảm theo
quy định của pháp luật.
Việc xử lý tài sản bảo đảm tiền vay phải tuân thủ nguyên tắc công khai,
thủ tục đơn giản, thuận tiện, nhanh chóng, bảo đảm quyền, lợi ích của ngân hàng
cho vay và khách hàng đồng thời tiết kiệm được chi phí.
Các phương thức xử lý tài sản bảo đảm tiền vay để thu hồi nợ:
- Bán tài sản bảo đảm tiền vay.
- Trực tiếp nhận các khoản tiền, tài sản từ bên thứ ba trong trường hợp
bên thứ ba có nghĩa vụ trả tiền hoặc tài sản cho khách hàng vay, bên bảo lãnh.
- Nhận chính tài sản bảo đảm tiền vay để thay thế cho việc thực hiện
nghĩa vụ được bảo đảm.
2. HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG BẢO ĐẢM TIỀN VAY.
2.1. Quan niệm về hiệu quả bảo đảm tiền vay.
Khi thực hiện bất kỳ một hoạt động sản xuất kinh doanh nào thì các doanh
nghiệp cũng như cá nhân đều mong muốn đạt được hiệu quả tốt nhất nhằm thù
hồi được vốn một cách nhanh nhất và có lãi. Là người kinh doanh ai cũng mong
muốn đạt được hiệu quả kinh tế bởi vì ai cũng muốn đồng tiền của mình bỏ ra
phải sinh lợi. Từ đó ta có thể hiểu rằng hiệu quả kinh tế là một phạm trù kinh tế
phản ánh trình độ và khả năng thực hiện có kết quả cao những nhiệm vụ kinh tế
xã hội nhất định với chi phí nhỏ nhất nhằm thu được kết quả cao nhất.
Ngân hàng thương mại cũng như các doanh nghiệp kinh doanh khác nên
cũng rất mong muốn có được hiệu quả trong các hoạt động của mình, đặc biệt là
trong hoạt động tín dụng. Hoạt động tín dụng là hoạt động có khả năng sinh lợi
nhiều nhất cho hầu hết các ngân hàng nhưng nó cũng lại chịu rủi ro cao nhất. Do
11
đó, để hạn chế rủi ro trong hoạt động tín dụng, các ngân hàng đã áp dụng hình
thức bảo đảm tiền vay. Đây là một trong những biện pháp mà ngân hàng thường
áp dụng để ngăn ngừa được các rủi ro có thể xảy ra. Việc thực hiện các biện
pháp bảo đảm tiền vay là một trong những khâu mà ngân hàng mong muốn đạt
hiệu quả cao nhất vì nếu công tác bảo đảm tiền vay mà đạt được hiệu quả tốt thì
sẽ giúp ngân hàng tránh được tổn thất lớn khi rủi ro tín dụng xảy ra. Bên cạnh
đó, sử dụng hình thức bảo đảm tiền vay cũng làm cho khách hàng có trách
nhiệm hơn đối với khoản vay, có ý chí trả nợ cao hơn, hoàn trả gốc và lãi đầy
đủ, đúng hạn cho ngân hàng.
Như vậy, hiệu quả bảo đảm tiền vay được hiểu là hiệu quả của việc thực
hiện các biện pháp bảo đảm tiền vay để bảo đảm rằng các khoản cho vay của
ngân hàng sẽ được trả đúng hạn và có lãi. Trong trường hợp khách hàng vay gặp
khó khăn trong việc hoàn trả nợ thì ngân hàng chỉ có thể thu hồi được vốn thông
qua việc xử lý các tài sản đảm bảo. Do đó có thể nói bảo đảm tiền vay là một
yếu tố không những đảm bảo khả năng hoàn trả vốn vay mà còn mang lại lợi
nhuận cho ngân hàng vì giúp ngân hàng hạn chế được các rủi ro có thể xảy ra.
Hiệu quả của hoạt động bảo đảm tiền vay có ảnh hưởng rất lớn đến hoạt động
kinh doanh của ngân hàng nên nếu thực hiện không tốt rất có thể sẽ có nguy cơ
tiềm ẩn rủi ro xảy ra cho ngân hàng trong việc thu hồi nợ vay, dẫn đến khả năng
mất vốn và có thể ảnh hưởng đến khả năng thanh toán của ngân hàng đối với
khách hàng. Từ lý do này có thể dẫn đến giảm uy tín của ngân hàng, tác động
đến tâm lý của khách hàng gây ra tình trạng rút tiền hàng loạt dẫn ngân hàng đến
chỗ phá sản. Hoạt động của ngân hàng mang tính xã hội hoá cao, nó ảnh hưởng
đến toàn bộ nền kinh tế. Do đó đòi hỏi ngân hàng khi thực hiện vấn để bảo đảm
tiền vay phải chú trọng đến vấn đề đạt được hiệu quả vì việc đạt được hiệu quả
hoạt động bảo đảm tiền vay là điều kiện sống còn cho bản thân mỗi ngân hàng.
Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả về vấn đề bảo đảm tiền vay thì đòi hỏi ngân
hàng cũng cần phải thực hiện tốt các công tác khác như kiểm tra giám sát khách
hàng sử dụng khoản vay, thẩm định khách hàng vay vốn, xếp hạng tín dụng
khách hàng một cách chuẩn xácẶtránh trường hợp xảy ra tổn thất.
12
2.2. Các chỉ tiêu phản ánh hiệu quả bảo đảm tiền vay.
2.2.1. Các chỉ tiêu định tính
Khả năng nâng cao hiệu quả của hoạt động bảo đảm tiền vay phụ thuộc
vào nhiều yếu tố, trong đó uy tín của ngân hàng cũng là một điều hết sức quan
trọng. Nếu ngân hàng có lượng khách hàng đông đảo và là những doanh nghiệp
làm ăn có uy tín thì đó là một trong những điều kiện để áp dụng biện pháp bảo
đảm tiền vay. Bên cạnh đó hiệu quả của hoạt động bảo đảm tiền vay cũng phụ
thuộc vào khả năng thu nợ của ngân hàng khi có rủi ro xảy ra. Để có thể nâng
cao hiệu quả bảo đảm tiền vay thì cần phải có những chỉ tiêu đánh giá hợp lý để
từ đó có cách nhìn bao quát và đúng đắn.
Hiệu quả của bảo đảm tiền vay thể hiện ở việc ngân hàng sau khi cho vay
đã thu hồi được khoản nợ bao gồm cả gốc và lãi, hay có thể là khách hàng
không trả được nợ thì ngân hàng sẽ tiến hành xử lý các tài sản đảm bảo cho
khoản vay đó. Tuỳ theo quan điểm của mỗi ngân hàng thì họ sẽ tiến hành phân
loại các khoản cho vay theo các mức độ rủi ro khác nhau như là: khoản cho vay
đạt tiêu chuẩn; cận chuẩn; có vấn đề; không thu hồi được. ứng với mỗi hình thức
khác nhau thì ngân hàng sẽ có các biện pháp để đề phòng các rủi ro có thể xảy
ra. Đối với những khoản cho vay đạt tiêu chuẩn tức là những khoản cho vay có
chất lượng, có các hình thức bảo đảm và không có nợ quá hạn thì ngân hàng
hoàn toàn yên tâm trong việc thù hồi nợ.
Nếu những khoản cho vay được xếp vào mức độ cận chuẩn tức là khoản
cho vay có bảo đảm nhưng có một số điểm yếu về tín dụng như nguồn vốn của
người vay có biểu hiện không đủ để đáp ứng được cam kết trả nợ, khả năng tiêu
thụ tài sản hay tình hình phát mại tài sản gặp khó khăn…
Khoản cho vay xếp vào mức độ có vấn đề tức là những khoản cho vay
chưa đến hạn và chưa được coi là nợ quá hạn song trong quá trình theo dõi ngân
hàng thấy nghi ngờ trong việc thu hồi nợ vì căn cứ vào giá trị thực tế cho thấy
việc thu đủ nợ là không chắc chắn và đáng ngờ, nhiều khoản tài trợ đang có dấu
hiệu kém lành mạnh, có nguy cơ trở thành nợ quá hạn.
13
Khoản cho vay xếp vào mức độ không thu hồi được là những khoản vay
không thể thu hồi được hay cơ hội để thu hồi được là rất ít. Nguyên nhân xảy ra
có thể do việc thanh lý tài sản gặp rủi ro như không bán được tài sản trên thị
trường vì thị trường tiêu thụ kém hoặc bị kiện tụng về pháp lý.
Ngoài những chỉ tiêu trên chúng ta có thể sử dụng một số chỉ tiêu khác để
đánh giá hiệu quả công tác bảo đảm tiền vay của ngân hàng.
Ngân hàng nếu có sự lựa chọn tài sản bảo đảm phù hợp, sử dụng phương
thức đảm bảo tốt thì sẽ tạo ra uy tín cho ngân hàng, tạo nên an toàn xã hội và chi
phí bỏ ra thấp.
Tài sản bảo đảm là yếu tố để ngân hàng quyết định mức cho vay. Do đó
việc định giá chính xác tài sản bảo đảm là hết sức quan trọng. Nó giúp ngân
hàng đảm bảo được quyền lợi cho chính bản thân mình và cho cả khách hàng.
Ngân hàng kiểm soát, quản lý tài sản bảo đảm một cách đầy đủ chặt chẽ
giúp ngân hàng theo dõi, kiểm tra, đánh giá nhằm đảm bảo tài sản vẫn đang
trong tình trạng bình thường hoặc kịp thời phát hiện ra các sự cố có liên quan
làm giảm giá trị của tài sản đảm bảo.
Việc xử lý tài sản bảo đảm với thủ tục nhanh chóng, chi phí thấp, bảo đảm
được quyền lợi cho ngân hàng và khách hàng cũng là một chi tiêu để nói lên
hiệu quả bảo đảm tiền vay của ngân hàng.
Trên đây là các chỉ tiêu định tính nhưng nó chỉ là những căn cứ để đánh
giá hiệu quả của hoạt động bảo đảm tiền vay một cách khái quát. Để có những
kết luận chính xác hơn cần dựa vào một hệ thống các chỉ tiêu định lượng cụ thể.
2.2.2. Các chỉ tiêu định lượng
Để đánh giá hiệu quả của hoạt động bảo đảm tiền vay chúng ta có thể kết
hợp phân tích số tương đối và số tuyệt đối, theo dõi tình hình biến động của các
chỉ tiêu phân tích qua các năm.
a) Chỉ tiêu về nợ quá hạn
Nợ quá hạn là khoản nợ mà khách hàng sau khi vay đã đến thời hạn trả nợ
theo thoả thuận trên hợp đồng tín dụng nhưng không hoàn trả được cho ngân
14
hàng. Các chỉ tiêu về nợ quá hạn phản ánh mức độ an toàn của hoạt động tín
dụng ngân hàng. Chỉ tiêu về nợ quá hạn là tỷ lệ phần trăm (%) giữa nợ quá hạn
và tổng dư nợ của ngân hàng thương mại ở một thời điểm nhất định thường là
cuối tháng hay cuối năm.
Tổng dư nợ quá hạn
Tỷ lệ nợ quá hạn =
Tổng dư nợ cho vay
Đối với trường hợp cho vay có bảo đảm bằng tài sản thì:
Nợ quá hạn đối với cho vay có bảo đảm bằng tài sản
Tỷ lệ nợ quá hạn =
Tổng nợ quá hạn
Đối với trường hợp cho vay không có bảo đảm bằng tài sản
Nợ quá hạn đối với cho vay không có bảo đảm bằng tài sản
Tỷ lệ nợ quá hạn =
Tổng nợ quá hạn
Tỷ lệ nợ quá hạn cao biểu hiện độ an toàn trong hoạt động cho vay của
ngân hàng là thấp và ngược lại. Trong nền kinh tế thị trường, rủi ro trong hoạt
động kinh doanh là khách quan, do đó nợ quá hạn là yếu tố tất yếu, không thể
tránh khỏi được. Song nếu một ngân hàng có nhiều khoản nợ quá hạn sẽ gặp
nhiều rủi ro trong kinh doanh vì có nguy cơ mất vốn dẫn đến giảm thu nhập và
mất khả năng thanh toán. Phần lớn các khoản nợ quá hạn là các khoản nợ có vấn
đề, ngân hàng có thể bị mất toàn bộ vốn cho vay hoặc mất một phần.
Đây là chỉ tiêu quan trọng để đánh giá độ an toàn trong hoạt động cho vay
của ngân hàng và cũng đánh giá hiệu quả của hoạt động cho vay nói chung, hiệu
quả của hoạt động bảo đảm tiền vay nói riêng.
Tỷ lệ nợ quá hạn ngầm chỉ ra rủi ro đối với các khoản cho vay và hậu quả
có thể xảy ra đối với các khoản nợ quá hạn. Tuy nhiên, tỷ lệ nợ quá hạn chỉ xem
xét đến việc hoàn trả khi đã quá hạn chứ không xét đến tổng dư nợ có nguy cơ
quá hạn. Trong nhiều trường hợp việc sử dụng tỷ lệ nợ quá hạn có thể phản ánh
rủi ro tín dụng không chính xác vì khi ngân hàng có các khoản cho vay tăng
nhanh thì số dư nợ cho vay của ngân hàng tăng trong khi đó số nợ đến hạn chỉ
tăng khi các khoản nợ đến kỳ hạn trả. Do đó một tốc độ tăng nhanh các khoản
15
cho vay có thể che dấu đi vần đề nợ quá hạn. Vì vậy các ngân hàng thương mại
cần phải thận trọng trong việc xác định kỳ hạn như thế nào được coi là quá hạn.
b) Chỉ tiêu về thu nhập từ hoạt động tín dụng
Thu nhập từ hoạt động tín dụng là một nguồn thu nhập quan trọng nhất
đóng vai trò trong việc duy trì khả năng sinh lời của ngân hàng. Mà hiệu quả của
hoạt động bảo đảm tiền vay được đánh giá qua việc sử dụng tốt các hình thức
bảo đảm tiền vay để thu hồi được cả gốc và lãi đầy đủ, đúng hạn. Vì vậy, có thể
đánh giá hiệu quả của công tác bảo đảm tiền vay qua những chỉ tiêu đánh giá
hiệu quả của một khoản vay. Tỷ lệ thu nhập từ hoạt động tín dụng là tỷ số giữa
thu nhập từ hoạt động tín dụng với tổng thu nhập của ngân hàng. Chỉ tiêu sử
dụng để tính toán phải cùng là thu nhập trước thuế hoặc cùng là thu nhập sau
thuế.
Thu nhập từ hoạt động cho vay
Thu nhập từ hoạt động tín dụng =
Tổng thu nhập
Vấn đề nâng cao hiệu quả của hoạt động bảo đảm tiền vay chỉ thực sự có
ý nghĩa khi nó góp phần vào việc tăng khả năng sinh lời của ngân hàng. Một
ngân hàng có tỷ trọng thu nhập từ hoạt động tín dụng trên tổng thu nhập của
ngân hàng mà cao tức là hiệu quả của hoạt động tín dụng cao và ngược lại.
c) Chỉ tiêu về mức sinh lời vốn tín dụng
Thu nhập sau thuế từ hoạt động tín dụng
Chỉ tiêu này được tính =
Tổng dư nợ bình quân
Chỉ tiêu này phản ánh khả năng sinh lời của khoản cho vay. Mục tiêu
cuối cùng của bất cứ ngân hàng nào cũng là tăng lợi nhuận. Ngân hàng có tỷ lệ
thu nhập sau thuế từ hoạt động cho vay trên dư nợ bình quân càng lớn thì khả
năng sinh lời của hoạt động tín dụng càng cao và nó cũng phản ánh hiệu quả tín
dụng nói chung và hiệu quả của hoạt động bảo đảm tiền vay nói riêng.
d) Chỉ tiêu về thu nhập ròng
Ngân hàng thực hiện hoạt động cho vay theo hình thức đảm bảo bằng uy
tín của khách hàng hay đảm bảo bằng tài sản thì đều mang lại nhiều rủi ro cho
16
ngân hàng. Mặc dù vậy, các ngân hàng đều không ngừng phát triển hoạt động
cho vay của mình vì đây là hoạt động mang lại nhiều lợi nhuận nhất cho ngân
hàng. Thu nhập của ngân hàng được đánh giá qua công thức:
Thu nhập Thu lãi - Quỹ dự phòng rủi ro - Chi phí khác
=
Cho vay Cho vay
Trong trường hợp ngân hàng cho vay có bảo đảm thì chi phí khác tăng lên
và quỹ dự phòng rủi ro thì giảm đi. Do đó đã giảm tổn thất cho ngân hàng và
tăng thu nhập ròng của ngân hàng lên.
2.3. Các nhân tố ảnh hưởng đến hiệu quả bảo đảm tiền vay.
2.3.1. Các nhân tố thuộc về ngân hàng.
a) Chất lượng của cán bộ tín dụng ngân hàng
Con người luôn là nhân tố trung tâm trong mọi hoạt động, là yếu tố quyết
định sự thành bại trong hoạt động kinh doanh của ngân hàng thương mại cũng
như hiệu quả của công tác bảo đảm tiền vay. Nhân tố con người trong ngân hàng
chính là các cán bộ ngân hàng mà tiêu biểu là cán bộ tín dụng, là những người
trực tiếp tiếp xúc với khách hàng vay vốn, là người thay mặt ngân hàng thẩm
định đánh giá khách hàng để đưa ra các biện pháp bảo đảm tiền vay phù hợp với
từng đối tượng khách hàng sau khi đã có sự điều tra, thẩm định về khách hàng.
Trình độ của cán bộ tín dụng là rất quan trọng, nó có ảnh hưởng rất lớn đến việc
cho vay có đạt hiệu quả hay không. Một ngân hàng mà có đội ngũ cán bộ tín
dụng giỏi chuyên môn, có kiến thức và kinh nghiệm, am hiểu pháp luật thì sẽ có
khả năng phân tích khách hàng một cách chính xác hơn. Trong trường hợp cho
vay có bảo đảm bằng tài sản, việc đánh giá chính xác được giá trị tài sản bảo
đảm, xác định được tài sản là có thực hay không, khách hàng vay có gian lận
trong tài sản bảo đảm hay không là một vấn đề hết sức khó khăn đòi hỏi phải có
đội ngũ cán bộ tín dụng chuyên môn giỏi. Còn đối với trường hợp cho vay dựa
trên uy tín của khách hàng vay thì việc đánh giá chính xác được khách hàng vay
cũng cần có các cán bộ tín dụng có kinh nghiệm và kiến thức thì mới có thể xác
định được chính xác vấn đề. Tuy nhiên một đội ngũ cán bộ giỏi chuyên môn,
17
giàu kinh nghiệm chưa phải là đủ mà bên cạnh đó còn cần phải có đạo đức nghề
nghiệp. Như Bác Hồ đã nói “có tài mà không có đức là người vô dụng”. Trong
hoạt động ngân hàng cũng vậy, tất cả mọi việc đều do con người quyết định, nếu
như những người làm tín dụng không có đạo đức nghề nghiệp thì rất dễ dẫn đến
việc ra quyết định sai trái với những gì đã điều tra. Đối tượng kinh doanh của
ngân hàng là tiền nên rất dễ làm những người thường xuyên trực tiếp làm việc
với nó có những động cơ xấu, họ có thể móc nối với khách hàng để lừa đảo rút
tiền ngân hàng. Trong thực tế đã xảy ra nhiều trường hợp như vậy. Các cán bộ
tín dụng cố tình đánh giá sai giá trị tài sản bảo đảm để đưa ra mức cho vay cao
hơn giá trị thật của nó, do đó gây ảnh hưởng rất lớn đên việc xử lý tài sản đảm
bảo sau này khi mà khách hàng vay không có khả năng trả nợ. Vì vậy, các ngân
hàng cần phải đào tạo một đội ngũ cán bộ đặc biệt là cán bộ tín dụng, những
người trực tiếp ra quyết định vay không những có chuyên môn mà còn phải có
cả đạo đức nghề nghiệp để có thể đưa ra những quyết định mang lại hiệu quả
kinh tế cao đối với ngân hàng.
b) Chất lượng công tác thẩm định tài sản bảo đảm và thẩm định khách
hàng.
Việc đánh giá khách hàng được thực hiện thông qua công tác thẩm định
tín dụng. Mục đích của công tác thẩm định nhằm giúp ngân hàng biết được tính
khả thi, hiệu quả kinh tế, khả năng trả nợ và những rủi ro có thể xảy ra để đưa ra
quyết định cho vay phù hợp. Chất lượng của công tác thẩm định quyết định hiệu
quả của công tác đảm bảo tiền vay. Nếu chất lượng của công tác thẩm định tốt,
ngân hàng sẽ tiến hành phân tích đánh giá chính xác hoạt động của khách hàng
vay để từ đó có quyết định đúng đắn đảm bảo khả năng thu hồi được vốn và lãi.
Chất lượng của công tác thẩm định tài sản bảo đảm và thẩm định khách hàng
phụ thuộc vào các nhân tố:
- Trình độ chuyên môn của cán bộ thẩm định: để thẩm định tốt tài sản bảo
đảm và khách hàng vay đòi hỏi cán bộ thẩm định phải có trình độ chuyên môn
vững vàng không chỉ trong lĩnh vực tài chính, tín dụng ngân hàng mà còn trong
các lĩnh vực khác: kỹ thuật, công nghệ, xây dựngẶ
18
- Quy trình thẩm định: quy trình thẩm định là rất quan trọng, nó giúp ngân
hàng thấy được điểm mạnh, điểm yếu của khách hàng để từ đó giúp ngân hàng
có được quyết định đầu tư đúng đắn. Ngân hàng khi quyết định cho vay đều phải
xem xét tình hình thẩm định như thế nào mà đưa ra hình thức cho vay có bảo
đảm bằng tài sản hay không. Đối với những khoản vay cần có tài sản bảo đảm
thì quy trình thẩm định tài sản cũng đòi hỏi ngân hàng phải có những đánh giá
đúng về giá thị trường của tài sản bảo đảm.
Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả của hoạt động bảo đảm tiền vay thì cần
phải có những thông tin về khách hàng một cách đầy đủ, khách quan và chính
xác. Nếu những thông tin thu thập được về khách hàng có độ tin cậy và chính
xác cao thì việc ngân hàng ra quyết định cho vay là an toàn hơn. Do vậy, thu
thập thông tin và xử lý thông tin về khách hàng là một yếu tố rất cần thiết đối
với ngân hàng. Trên thực tế có rất nhiều loại tài sản bảo đảm mà có những loại
cán bộ thẩm định của ngân hàng chưa chắc đã am hiểu. Do đó, việc thu thập
thông tin về tài sản có thể sẽ gặp khó khăn, ngân hàng sẽ không có thông tin
chính xác về tài sản bảo đảm, về giá trị thị trường của tài sản bảo đảm. Vì vậy,
khi thẩm định tài sản thuộc lĩnh vực chuyên môn nào thì ngân hàng nên thuê các
chuyên gia về vấn đề đó để có thể đánh giá được giá trị đích thực của tài sản bảo
đảm nhằm đạt được hiệu quả cao nhất, giúp cho ngân hàng có quyết định cho
vay hợp lý.
c) Chiến lược kinh doanh, mục tiêu của ngân hàng trong từng thời kỳ.
Trong từng thời kỳ, giai đoạn khác nhau thì mỗi ngân hàng thương mại sẽ
có những chiến lược và mục tiêu phát triển cụ thể để tránh tình trạng rơi vào thế
bị động trong hoạt động kinh doanh của mình. Đây cũng là một nhân tố ảnh
hưởng đến việc ra quyết định cho vay của ngân hàng. Các đối tượng khách hàng
vay vốn là rất lớn và bao gồm nhiều thành phần khác nhau nên ngân hàng phải
có những chính sách, chiến lược cho vay của mình để xem nó phù hợp với đối
tượng nào hơn và có biện pháp bảo đảm tiền vay thích hợp trong thời kỳ đó.
2.3.2. Các nhân tố bên ngoài ngân hàng
19
a) Các nhân tố thuộc về khách hàng
- Năng lực tài chính, trình độ quản lý của khách hàng vay:
Năng lực tài chính của khách hàng vay vốn là rất quan trọng, nó ảnh
hưởng đến chất lượng của công tác bảo đảm tiền vay. Ngân hàng thường chỉ cho
vay trong trường hợp khách hàng vay có hoạt động kinh doanh đạt hiệu quả, có
tài sản bảo đảm đáp ứng được các yêu cầu của ngân hàng.
Trình độ quản lý của khách hàng nếu bị yếu, chưa đủ sức mạnh để cạnh
tranh trên thị trường có thể dẫn đến tình trạng khách hàng không đủ khả năng trả
nợ cho ngân hàng khiến hiệu quả của hoạt động bảo đảm tiền vay bị giảm sút.
- Tính trung thực, chính xác của những thông tin mà khách hàng cung
cấp cho ngân hàng.
Tính trung thực, tư cách đạo đức của khách hàng vay cũng có tác động
đến hiệu quả của bảo đảm tiền vay. Trong nhiều trường hợp khách hàng vay vốn
đã có sự thiếu trung thực trong các báo cáo tài chính, báo cáo kết quả kinh
doanh, các chứng từ và tài liệu liên quan đến mục đích vay vốn và sử dụng vốn
như thế nào. Điều này gây khó khăn cho ngân hàng trong việc nắm bắt tình hình
sản xuất kinh doanh cũng như việc theo dõi, giám sát, quản lý vốn vay của
khách hàng để từ đó có thể đưa ra những quyết định đầu tư đúng đắn, những
biện pháp tình thế kịp thời, điều này làm hiệu quả của hoạt động bảo đảm tiền
vay bị giảm sút. Những thông tin về khách hàng đều chủ yếu dựa trên sự cung
cấp của khách hàng. Do đó, nếu các khách hàng cố tình lừa đảo, cung cấp các
thông tin không đúng sự thật thì khả năng ngân hàng gặp phải rủi ro là rất cao và
làm cho vấn đề bảo đảm tiền vay trở nên không còn ý nghĩa. Vì vậy để đạt được
hiệu quả của công tác bảo đảm tiền vay thì ngân hàng phải lựa chọn để tìm được
những khách hàng có tư cách đạo đức, có đủ năng lực tài chính, có uy tín, có
hoạt động sản xuất kinh doanh đạt kết quả cao.
- Tính đúng mục đích của việc sử dụng vốn:
Một trong những yêu cầu cơ bản của ngân hàng đối với khách hàng khi
cho vay là khách hàng phải sử dụng vốn đúng mục đích và ngân hàng nào cũng
có những biện pháp để giám sát mục đích sử dụng vốn của khách hàng. Tuy
20