Hoàn thiện mô hình giao dịch một cửa tại ngân hàng thương mại cổ phần nam việt chi nhánh 302 trần khát chân

  • 61 trang
  • file .doc
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
LỜI MỞ ĐẦU
Trong xu thế hội nhập và phát triển kinh tế Việt Nam đã không ngừng hoàn
thiện và nâng cao mọi hoạt động, đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước
để phát triển một nền kinh tế toàn diện, vững chắc, đưa Việt Nam tiến lên cùng các
nước trong khu vực và trên toàn Thế giới. Và lĩnh vực Ngân hàng được xác định là
lĩnh vực hết sức quan trọng và có ỹ nghĩa quyết định đến sự phát triển của kinh tế..
Nhằm hỗ trợ Việt Nam trong quá trình hiện đại hoá ngân hàng, Ngân hàng thế giới
(WB) đã tài trợ cho Việt Nam thực hiện dự án “ Hiện đại hoá ngân hàng và hệ thống
thanh toán” với tổng giá trị 105 triệu USD.
Trong hệ thống các NHTM để đáp ứng sự cạnh tranh các Ngân hàng không
ngừng áp dụng khoa học và công nghệ hiện đại để đổi mới và nâng cao chất lượng
dịch vụ. Và việc thay đổi mô hình giao dịch đa cửa sang mô hình giao dịch một cửa
đã diễn ra ở một số ngân hàng nhằm giảm thiểu sự phiền hà đối với khách hàng và
rút ngắn thời gian giao dịch, cũng như có điều kiện phục vụ khách hàng tốt hơn.
Tuy nhiên, khi áp dụng mô hình giao dịch mới, các ngân hàng đã và đang gặp
phải những khó khăn cả về khách quan cũng như chủ quan nên chưa có điều kiện áp
dụng cho tất cả các ngân hàng trong toàn hệ thống. Trong thời gian thực tập tại Ngân
hàng thương mại cổ phần Nam Việt chi nhánh 302 Trần Khát Chân, có điều kiện tìm
hiểu về mô hình giao dịch tại đây, cùng với tham khảo mô hình giao dịch tại một số
ngân hàng khác, “Hoàn thiện mô hình giao dịch một cửa tại Ngân hàng thương
mại cổ phần Nam Việt chi nhánh 302 Trần Khát Chân” là đề tài mà em lựa chọn.
Nguyễn Thị Tuyến 1 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
CHƯƠNG I: VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ MÔ HÌNH GIAO DỊCH MỘT CỬA
1. Hoạt động chủ yếu của NHTM
1.1. Khái niệm về Ngân hàng thương mại.
Hoạt động Các tổ chức trung gian tài chính là một bộ phận hợp thành hệ
thống tài chính trong nền kinh tế thị trường có chức năng dẫn vốn từ những người có
khả năng cung vốn tới những người có nhu cầu về vốn nhằm tạo điều kiện về vốn
cho đầu tư phát triển kinh tế xã hội. Trong các trung gian tài chính thì ngân hàng
chiếm vị trí quan trọng nhất.
Ngân hàng thương mại là một loại trung gian tài chính có số lượng lớn nhất
trong hệ thống các tổ chức trung gian tài chính và thực hiện phần lớn hoạt động của
các tổ chức trung gian tài chính nói chung.
Ngân hàng thương mại là một trung gian tài chính chuyển hoá những khoản
tiết kiệm, tài sản chưa sử dụng của một bộ phận khách hàng này đến tay bộ phận
khách hàng khác đang cần vay để sản xuất kinh doanh hay tiêu dùng.
Ngân hàng thương mại tập trung và huy động hình thức vốn bằng cách nhận
tiền gửi của dân chúng rồi tiến hành cho vay các doanh nghiệp, cá nhân có nhu cầu
về vốn.
Là một trung gian tài chính giữa nhà tiết kiệm và nhà đầu tư, ngân hàng
thương mại thu lợi nhuận thông qua chênh lệch lãi suất cho vay và lãi suất huy động.
Ngân hàng thương mại đóng vai trò quan trọng trong việc đáp ứng đầy đủ lợi
ích của hệ thống tài chính. Ngân hàng thương mại có thể cho phép tiết kiệm thời gian
và chi phí giao dịch đối với những nhà cho vay.
Như vậy, ngân hàng thương mại đóng một vai trò cực kì quan trọng trong hệ
thống tài chính. Nó góp phấn đẩy nhanh tốc độ lưu chuyển vốn trên thị trường. Trên
cơ sở đó tạo điều kiện kích thích đầu tư phát triển kinh tế.
Pháp lệnh về ngân hàng năm 1970 của Việt Nam định nghĩa “ Ngân hàng
thương mại là hình thức tổ chức tín dụng được thực hiện toàn bộ hoạt động ngân
hàng và các hoạt động khác có liên quan. Các loại hình ngân hàng thương mại phân
Nguyễn Thị Tuyến 2 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
theo tính chất và mục tiêu hoạt động gồm: Ngân hàng phát triển, ngân hàng đầu tư,
ngân hàng chính sách, ngân hàng hợp tác và các loại hình ngân hàng khác”.
Khi thực hiện vai trò trung gian chuyển vốn từ người cho vay sang người đi
vay, các ngân hàng thương mại đã tạo ra những công cụ tài chính thay cho tiền làm
phương tiện thanh toán như tiền gửi không kì hạn thanh toán bằng séc…Thông qua
quá trình đó đưa lại kết quả là đại bộ phận tiền giao dịch trong giao lưu kinh tế là tiền
qua ngân hàng.
1.2 Hoạt động của NHTM
1.2.1 Hoạt động huy động vốn
1.2.1.1 Tiền gửi
 Tiền gửi thanh toán
 Tiền gửi có kỳ hạn
Tiền gửi tiết kiệm
 Tiền gửi khác
Ngoài các loại tiền gửi trên, tại các ngân hàng thương mại còn có một số loại
tiền gửi khác như :
 Tiền gửi của các tổ chức tín dụng khác.
 Tiền gửi của kho bạc nhà nước.
 Tiền gửi của các tổ chức đoàn thể xã hội…
1.2.1.2 Vốn huy động thông qua phát hành giấy tờ có giá
Đây là phần vốn mà Ngân hàng thương mại có được qua việc phát hành các
giấy tờ có giá như kỳ phiếu ngân hàng, trái phiếu ngân hàng, chứng chỉ tiền gửi.
1.2.1.3 Vốn vay của tổ chức tín dụng khác và của ngân hàng trung ương
Ngân hàng thương mại có thể vay vốn ở ngân hàng thương mại khác hoặc vay
vốn ở ngân hàng trung ương.
1.2.1.4 Các nguồn vốn khác
 Vốn trong thanh toán là số vốn có được do ngân hàng lam trung gian thanh
toán trong nền kinh tế.
Nguyễn Thị Tuyến 3 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
 Vốn uỷ thác đầu tư, tài trợ của Chính phủ hoặc các tổ chức trong và ngoài
nước cho các chương trình, dự án phát triển kinh tế, văn hoá , xã hội.
1.2.2 Hoạt động sử dụng vốn
1.2.2.1 Nghiệp vụ cho vay:
Cho vay là nghiệp vụ kinh doanh sinh lời chủ yếu của các Ngân hàng thương
mại. hoạt động này rất đa dạng và phong phú, bao gồm:
 Cho vay thông thường
Là một thể thức cho vay được thực hiện trên cơ sở hợp đồng tín dụng giữa
ngân hàng cho vay và khách hàng đi vay bao gồm:
- Cho vay có tài sản thế chấp.
- Cho vay có tài sản cầm cố
- Cho vay có bảo lãnh
- Cho vay tín chấp
 Chiết khấu thương phiếu:
Là nghiệp vụ tín dụng ngắn hạn, trong đó người vay tạm thời chuyển nhượng
quyền sở hữu thương phiếu chưa đáo hạn cho ngân hàng để lấy một số tiền nhỏ hơn
mệnh giá của thương phiếu.
 Bao thanh toán:
Là dịch vụ do công ty con của ngân hàng thực hiện trong đó ngân hàng mua
lại các khoản nợ của các doanh nghiệp nào đó để rồi sau đó nhận lại các khoản chi trả
của các yêu cầu đó. Thông thường các khoản nợ này là khoản nợ ngắn hạn.
1.2.2.2 Nghiệp vụ đầu tư:
 Đầu tư trực tiếp: Hùn hạp, liên doanh, liên kết, thành lập công ty con hoặc
mua cổ phiếu, trái phiếu doanh nghiệp, mua cổ phiếu sáng lập.
 Đầu tư gián tiếp: Mua trái khoán nhà nước (công trái nhà nước), tín phiếu kho
bạc nhà nước, tín phiếu ngân hàng nhà nước.
1.1.2.3 Hoạt động khác:
Nghiệp vụ trung gian bao gồm:
Nguyễn Thị Tuyến 4 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
 Chuyển tiền.
 Thư tín dụng.
 Nghiệp vụ uỷ thác.
 Mua bán hộ công trái, kim khí quý, ngoại tệ.
 Phát hành, đăng kí hộ cổ phiếu mới phát hành.
 Cho thuê két sắt.
 Cung cấp thông tin và tư vấn về kinh doanh.
 Tư vấn quản trị doanh nghiệp.
 Thanh lý tài sản của các doanh nghiệp bị phá sản.
 Thực hiện các uỷ nhiệm về chuyển tiền thừa kế tài sản.
2. Mô hình giao dịch “nhiều cửa”
2.1 Khái niệm
Là mô hình tổ chức truyền thống của các ngân hàng, đặc biệt trong điều kiện
trình độ ứng dụng công nghệ tin học trong kế toán còn thấp.
2.2 Quy trình giao dịch trong mô hình giao dịch “nhiều cửa”
Khách hàng Khách hàng
Giao dịch Giao dịch viên
viên ghi Có ghi Nợ
Quỹ chính
Kiểm soát
Nhập chứng từ vào máy tính
Nguyễn Thị Tuyến 5 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
(1)- Khách hàng yêu cầu giao dịch.
(2)- Giao dịch viên chuyển chứng từ cho bộ phận kiểm soát.
(3)- Kiểm soát chuyển chứng từ sau khi kiểm soát cho giao dịch viên.
(4)- Giao dịch viên ghi nợ, chuyển chứng từ ghi có cho giao dịch viên ghi có.
(5)- Giao dịch viên ghi có trả lại chứng từ cho giao dịch viên ghi nợ.
(6)- Kiểm soát trả chứng từ cho quỹ chính trong trường hợp trả tiền mặt.
(7)- Khách hàng tới bộ phận quỹ để nhận tiền.
(8)- Bộ phận quỹ trả tiền (thu) cho khách hàng.
Theo mô hình này, kế toán chỉ làm nhiệm vụ kiểm soát chứng từ và hạch toán
vào sổ sách kế toán theo qui định, tất cả các giao dịch liên quan đến tiền mặt khách
hàng phải nộp (nhận) tại quỹ chính của Ngân hàng. Do vậy năng suất lao động sẽ
không cao, khách hàng phải qua nhiều khâu, cửa để hoàn thành giao dịch của mình.
Cụ thể, khi khách hàng giao dịch với Ngân hàng thì phải nộp chứng từ kế toán cho
đúng thanh toán viên giữ tài khoản của mình và mặc dù chỉ thực hiện một giao dịch
thường thì khách hàng vẫn phải qua nhiều cửa: thanh toán viên; thủ quỹ; cán bộ
nghiệp vụ có liên quan.
3. Mô hình giao dịch một cửa
3.1 Khái niệm
Trong bối cảnh tài chính luôn biến đổi, sự cạnh tranh giữa các ngân hàng ngày
càng gay gắt. Để chiến thắng trong trận chiến giành lấy khách hàng, ngân hàng phải
cung cấp cho khách hàng những gì khách hàng muốn. Với phương châm khách hàng
là trung tâm như vậy, các ngân hàng từng bước thay đổi cơ cấu tổ chức để thoả mãn
tốt hơn nhu cầu của khách hàng. Đó là việc thực hiện mô hình giao dịch một cửa.
Giao dịch một cửa là phương thức tổ chức cung ứng dich vụ của tổ chức tín
dụng cho khách hàng, trong đó khách hàng chỉ cần giao dịch với một giao dịch viên
của tổ chức tín dụng và nhận kết quả từ giao dịch viên đó.
Nguyễn Thị Tuyến 6 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
3.2 Phạm vi điều chỉnh
Quy chế giao dịch một cửa điều chỉnh các giao dịch sau:
 Giao dịch thu - chi tiền mặt: bao gồm nhận, trả tiền gửi từ tài khoản tiền
gửi, tài khoản tiết kiệm, kỳ phiếu, trái phiếu, chứng chỉ tiền gửi, và các giao
dịch thu chi tiền mặt khác.
 Giao dịch thanh toán, chuyển tiền: Thanh toán qua tài khoản thanh
toán, phát hành séc, thẻ ngân hàng; chuyển tiền, mua bán thu đổi ngoại tệ, séc
du lịch; và các giao dịch thanh toán khác.
 Các giao dịch khác: được áp dụng tùy theo mức độ về điều kiện thực
hiện giao dịch một cửa của tổ chức tín dụng trên nguyên tắc đảm bảo các quy
định và nội dung quy trình nghiệp vụ liên quan đến loại giao dịch đó.
3.3 Giải thích các từ ngữ
 Giao dịch viên là cán bộ, nhân viên của tổ chức tín dụng trực tiếp giao dịch với
khách hàng, chịu trách nhiệm tiếp nhận để giải quyết các nhu cầu của khách hàng
theo thẩm quyền trong việc lập, kiểm soát và phê duyệt chứng từ giao dịch.
 Kiểm soát viên: là cán bộ, nhân viên của tổ chức tín dụng được phân
cấp thực hiện việc kiểm tra, kiểm soát và phê duyệt cácgiao dịch trong phạm
vi trách nhiệm được phân công.
 Hạn mức giao dịch: là giá trị tối đa của một giao dịch mà giao dịch viên
được phép thực hiện không cần có sự phê duyệt của kiểm soát viên. Mỗi loại
giao dịch có các hạn mức khác nhau.
 Hạn mức tồn quỹ: là số dư tiền mặt tối đa mà giao dịch viên được phép
giữ tại bất kỳ thời điểm nào trong ngày giao dịch.
 Bộ phận quỹ: là bộ phận ngân quỹ của tổ chức tín dụng có trách nhiệm
tổ chức thu, chi tiền mặt, giấy tờ có giá; giao, nhận các tài sản khác đối với
Nguyễn Thị Tuyến 7 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
các giao dịch viên và với khách hàng (đối với các giao dịch tiền mặt vượt hạn
mức của giao dịch viên).
 Quầy giao dịch: là nơi giao dịch viên thực hiện việc giao dịch với
khách hàn
3.4 Chứng từ kế toán trong giao dịch một cửa
Chứng từ kế toán trong giao dịch một cửa bao gồm 2 loại: chứng từ do
khách hàng xuất trình và chứng từ do giao dịch viên lập theo mẫu quy định
của tổ chức tín dụng đối với từng quy trình nghiệp vụ trong giao dịch một cửa
(chứng từ in sẵn theo quyển và/hoặc chứng từ do máy tính in ra). Chứng từ kế
toán trong giao dịch một cửa phải tuân thủ theo đúng quy định hiện hành về
chế độ chứng từ kế toán và quy định tại Quy chế này.
3.4.1 Lập chứng từ kế toán:
 Chứng từ giao dịch với khách hàng: căn cứ vào giấy tờ, chứng từ (đã
kiểm tra tính hợp pháp, hợp lệ) do khách hàng xuất trình, giao dịch viên tiến
hành nhập các dữ liệu vào hệ thống và in chứng từ theo quy định của tổ chức
tín dụng đối với từng quy trình nghiệp vụ của giao dịch tương ứng do tổ chức
tín dụng ban hành. Chứng từ do giao dịch viên lập phải được in đầy đủ các
thông tin về giao dịch trước khi chuyển cho các bộ phận liên quan hoặc trả
cho khách hàng.
 Cuối ngày, giao dịch viên phải lập Bảng kê chứng từ giao dịch với
khách hàng trong ngày theo quy trình và mẫu quy định do Tổ chức tín dụng
ban hành.
3.4.2. Kiểm soát chứng từ:
Nguyễn Thị Tuyến 8 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
 Đối với các giao dịch trong hạn mức: giao dịch viên vừa là người lập và
vừa là người kiểm soát chứng từ và chỉ có 1 chữ ký của giao dịch viên trên
chứng từ.
 Đối với giao dịch vượt hạn mức và các giao dịch phải có sự phê duyệt
của người có thẩm quyền: các chứng từ phải được kiểm soát viên kiểm tra và
kiểm soát. Các chứng từ thuộc giao dịch này phải có đủ chữ ký của người lập
chứng từ (giao dịch viên) và người kiểm soát chứng từ (kiểm soát viên)
và/hoặc của các cấp có thẩm quyền theo phân cấp của tổ chức tín dụng.
 Đối với bảng kê chứng từ giao dịch trong ngày của giao dịch viên: giao
dịch viên và kiểm soát viên phải kiểm tra, đối chiếu giữa bảng kê chứng từ
giao dịch trong ngày với các chứng từ giao dịch của khách hàng và của tổ
chức tín dụng (nếu có) để đảm bảo khớp đúng và các chứng từ được hạch
toán chính xác. Trên bảng kê phải có đầy đủ chữ ký của giao dịch viên và của
kiểm soát viên.
3.4.3. Luân chuyển, bảo quản và lưu trữ chứng từ kế toán:
Hàng ngày, toàn bộ chứng từ hạch toán (bao gồm các chứng từ ghi sổ
và chứng từ gốc đính kèm) kể cả bảng kê giao dịch sau khi được các bộ phận
có liên quan kiểm tra, kiểm soát và đối chiếu phải được luân chuyển tập trung
về bộ phận kế toán tổng hợp để thực hiện kiểm tra, đối chiếu lại (kiểm tra
sau), bảo quản và lưu trữ chứng từ kế toán theo quy định hiện hành. Việc luân
chuyển chứng từ do các tổ chức tín dụng hướng dẫn chi tiết theo từng nghiệp
vụ cụ thể.
3.5 Quyền hạn và trách nhiệm của các thành viên tham gia giao
dịch một cửa
3.5.1 Đối với Tổng Giám đốc (Giám đốc)
 Quyền hạn
Nguyễn Thị Tuyến 9 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
- Phân cấp và phân quyền cho các thành viên tham gia quá trình giao
dịch một cửa. Quy định hạn mức giao dịch cho từng giao dịch viên.
- Được cấp mã khóa bảo mật để thực hiện chức năng theo thẩm quyền
của mình trong việc kiểm soát và duyệt (ký) chứng từ, hoặc ủy quyền
cho người khác thực hiện quyền kiểm soát và duyệt (ký) chứng từ trên
máy và trên giấy theo quy định.
 Trách nhiệm
- Chịu hoàn toàn trách nhiệm trước pháp luật về những tổn thất xảy ra
khi áp dụng giao dịch một cửa tại đơn vị.
- Xây dựng quy chề giao dịch một cửa, quy trình nghiệp vụ trong giao
dịch một cửa. Hướng dẫn triển khai thực hiện giao dịch một cửa tại
đơn vị theo đúng quy định và kiểm tra việc chấp hành các quy định
trong giao dịch một cửa
- Kiểm soát tính hợp lệ, hợp pháp của các chứng từ yêu cầu phải có chữ
ký của người phê duyệt theo quy định. Định kỳ hoặc đột xuất có trách
nhiệm xem xét và điều chỉnh hạn mức giao dịch cho từng giao dịch
viên cho phù hợp với tình hình hoạt động của đơn vị mình.
- Tuyệt đối giữ bí mật các mã khoá bảo mật, chữ ký điện tử được cấp;
định kỳ phải thay đổi để tránh bị lấy cắp, lợi dụng, tham ô chiếm đoạt
tài sản của Tổ chức tín dụng và khách hàng; chịu trách nhiệm trước
pháp luật về những tổn thất xảy ra do để mất hoặc tiết lộ mã khóa bảo
mật và chữ ký điện tử được cấp.
3.5.2. Đối với Kiểm soát viên
 Quyền hạn:
Nguyễn Thị Tuyến 10 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
- Kiểm tra và phê duyệt các giao dịch vượt hạn mức của giao dịch viên
và các giao dịch khác theo sự phân cấp, phân quyền của Tổng Giám
đốc (Giám đốc).
- Kiểm tra và ký xác nhận trên bảng liệt kê chứng từ giao dịch trong
ngày của giao dịch viên.
 Trách nhiệm
- Thực hiện đúng các nội dung quy định trong quy trình giao dịch một
cửa.
- Chịu trách nhiệm kiểm tra tính hợp pháp, hợp lệ của chứng từ giao
dịch trong ngày mà giao dịch viên thực hiện theo thẩm quyền được
quy định; đồng thời, đối chiếu và kiểm tra tính chính xác giữa chứng
từ mà giao dịch viên thực hiện trong ngày với bảng liệt kê giao dịch
cuối ngày của giao dịch viên.
- Tuyệt đối giữ bí mật các loại mã khóa bảo mật, chữ ký điện tử theo
quy định và chịu hoàn toàn trách nhiệm trước Tổng Giám đốc (Giám
đốc) và trước pháp luật về những tổn thất xảy ra do để mất hoặc tiết lộ
mã khoá bảo mật và chữ ký điện tử.
3.5.3. Đối với giao dịch viên
 Quyền hạn:
- Giao dịch viên được cấp mã khóa bảo mật để thực hiện nhiệm vụ theo
thẩm quyền của mình trong việc lập, kiểm soát, phê duyệt (ký) chứng
từ.
- Giao dịch viên có quyền xử lý và chịu trách nhiệm hoàn toàn khi có
tổn thất xảy ra đối với các giao dịch trong hạn mức giao dịch mà mình
Nguyễn Thị Tuyến 11 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
phụ trách. Các giao dịch vượt hạn mức phải được kiểm soát viên phê
duyệt theo quy định trước khi thực hiện.
 Trách nhiệm
- Giao dịch viên chịu trách nhiệm hướng dẫn khách hàng thực hiện giao
dịch, kiểm tra tính hợp pháp, hợp lệ của chứng từ và tính chính xác
của nội dung các giao dịch được phân công thực hiện.
- Giao dịch viên phải tuân thủ và thực hiện đúng nhiệm vụ mà mình
được phân công, kiểm tra tính khớp đúng giữa chứng từ phát sinh thực
tế, số dư tồn quỹ thực tế và số liệu trên hệ thống.
- Giao dịch viên phải tuyệt đối giữ bí mật các mã khóa bảo mật và chữ
ký điện tử được cấp theo quy định và chịu hoàn toàn trách nhiệm
trước Tổng Giám đốc (Giám đốc) và trước pháp luật về những tổn thất
xảy ra do để mất hoặc tiết lộ mã khoá bảo mật và chữ ký điện tử.
- Tuân thủ đúng quy trình về giao nhận và kiểm đếm tiền với bộ phận
quỹ và khách hàng. Trường hợp thiếu hoặc vượt hạn mức tồn quỹ,
giao dịch viên phải báo cáo để thực hiện đúng quy định của tổ chức tín
dụng về hạn mức tồn quỹ. Cuối ngày phải tiến hành đối chiếu, đảm
bảo khớp đúng giữa tồn quỹ thực tế với số tiền ghi trên sổ kế toán, và
chuyển toàn bộ số dư tồn quỹ về bộ phận quỹ.
3.5.4. Đối với bộ phận quỹ
 Quyền hạn
Bộ phận quỹ có quyền kiểm tra hạn mức tồn quỹ của giao dịch viên theo quy
định.
 Trách nhiệm:
Nguyễn Thị Tuyến 12 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
- Bộ phận quỹ chịu trách nhiệm bảo quản an toàn tuyệt đối về số tiền và
tài sản mà mình quản lý, tuân thủ các chế độ, nguyên tắc về giao nhận
tiền và tài sản, đảm bảo đối chiếu khớp đúng giữa tồn quỹ thực tế với
số liệu trên sổ kế toán.
- Hàng ngày, bộ phận quỹ tạm ứng tiền cho giao dịch viên thực hiện các
loại giao dịch phát sinh theo quy định. Trong quá trình giao dịch, bộ
phận quỹ thực hiện thu hồi tiền vượt hạn mức tồn quỹ của giao dịch
viên hoặc tiếp quỹ nếu tồn quỹ của giao dịch viên thấp hơn hạn mức
quy định. Cuối ngày, bộ phận quỹ phải thực hiện điều chuyển toàn bộ
số dư tồn quỹ của giao dịch viên về quỹ quản lý của mình.
3.6. Các biện pháp kiểm tra, kiểm soát và đảm bảo an toàn tài sản
trong giao dịch một cửa.
3.6.1. Hạn mức giao dịch thu - chi tiền mặt và hạn mức tồn quỹ trong ngày đối với giao dịch
viên
 Hạn mức giao dịch và hạn mức tồn quỹ được giao cho giao dịch viên
phải phù hợp với trình độ, năng lực của giao dịch viên và loại giao dịch mà
giao dịch viên được phép thực hiện, đồng thời phải gắn với khả năng kiểm
soát của tổ chức tín dụng để đảm bảo an toàn tài sản.
 Các giao dịch vượt hạn mức phải được kiểm soát viên kiểm soát và phê
duyệt trước khi thực hiện. Các giao dịch thu - chi tiền mặt vượt hạn mức giao
dịch phải do bộ phận quỹ thực hiện.
3.6.2. Quản lý tồn quỹ tiền mặt, các giấy tờ có giá và các tài sản khác giao cho giao dịch viên
để thực hiện giao dịch một cửa
 Đầu ngày giao dịch, giao dịch viên được ứng tiền mặt, các giấy tờ có
giá và các tài sản khác từ bộ phận quỹ theo quy định của tổ chức tín dụng để
giao dịch với khách hàng. Trong quá trình giao dịch, nếu số dư tồn quỹ của
giao dịch viên vượt hạn mức tồn quỹ trong ngày, tổ chức tín dụng phải thực
Nguyễn Thị Tuyến 13 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
hiện điều chuyển về bộ phận quỹ phần vượt hạn mức và tiếp ứng bổ sung nếu
số dư tồn quỹ của giao dịch viên thấp hơn hạn mức quy định. Tại bất kỳ thời
điểm nào trong ngày giao dịch, số dư tồn quỹ thực tế của giao dịch viên phải
khớp đúng với số dư tiền mặt trên sổ kế toán.
 Cuối ngày, số dư tồn quỹ của các giao dịch viên phải được chuyển hết
về bộ phận quỹ kèm theo báo cáo in ra, đảm bảo không còn tiền tồn quỹ khi
kết thúc ngày giao dịch.
3.6.3. Chế độ tạm ứng và thanh toán tạm ứng
Tất cả các khoản tiền, giấy tờ có giá và các tài sản khác do bộ phận quỹ
tạm ứng và giao cho giao dịch viên đầu ngày phải được kiểm soát, đối chiếu
và tất toán vào cuối ngày giao dịch. Việc thực hiện giao nhận, bảo quản, vận
chuyển tiền mặt, giấy tờ có giá giữa giao dịch viên và bộ phận quỹ phải theo
đúng quy trình về nghiệp vụ kho quỹ. Trường hợp giao nhận tiền theo bao
nguyên niêm phong vào cuối ngày giao dịch, đầu ngày giao dịch hôm sau,
giao dịch viên không được phép nhận lại chính bao nguyên niêm phong mà
ngày hôm trước mình đã nộp.
3.6.4. Về phân cấp, phân quyền trong xử lý và kiểm soát các nghiệp vụ phát sinh trong giao
dịch một cửa
Tổ chức tín dụng thực hiện phân cấp, phân quyền và quy định rõ quyền
hạn và trách nhiệm cho các thành viên tham gia giao dịch một cửa. Việc phân
cấp, phân quyền phải đảm bảo an toàn và tuân thủ theo quy định của pháp
luật.
3.6.5. Trang bị các phương tiện, thiết bị đảm bảo an toàn khác như máy camera để giám sát
hoạt động tại các điểm giao dịch.
3.6.6. Các chứng từ và ấn chỉ giao cho khách hàng phải được in từ máy in chuyên dụng.
Nguyễn Thị Tuyến 14 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
Các máy in chứng từ, máy in khác kết nối với hệ thống máy tính trong
giao dịch phải được theo dõi và quản lý chặt chẽ để không sử dụng sai mục
đích
3.7 Điều kiện để tổ chức tín dụng được thực hiện giao dịch một
cửa
Các tổ chức tín dụng tổ chức thực hiện giao dịch một cửa khi có đủ các
điều kiện sau:
3.7.1. Về cơ sở vật chất, trang thiết bị kỹ thuật
 Quầy giao dịch phải được bố trí đảm bảo an toàn tài sản và thuận tiện
cho việc giám sát hoạt động thu - chi tiền của giao dịch viên. Có nội quy và
thông báo công khai cho khách hàng.
 Hệ thống trang thiết bị được kết nối hoàn chỉnh thành mạng để cập
nhật, xử lý, kiểm tra, kiểm soát, khai thác và lưu trữ các dữ liệu một cách an
toàn, chính xác, nhanh chóng và thuận tiện. Có hệ thống máy tính và trung
tâm lưu giữ số liệu dự phòng.
 Có chương trình giao dịch thích hợp xây dựng trên nguyên tắc tuân thủ
các quy định hiện hành đối với từng loại hình nghiệp vụ của tổ chức tín dụng,
đồng thời tương thích và phù hợp với các chương trình phần mềm khác.
 Có biện pháp bảo mật để đảm bảo an toàn và bí mật các dữ liệu trong
chương trình, mã khóa truy cập hệ thống và chữ ký điện tử. Hệ thống kiểm
soát chung và hệ thống kiểm soát thông qua mạng máy tính phải có đủ khả
năng để kiểm soát các thao tác nghiệp vụ trong giao dịch một cửă, bảo đảm
thực hiện đúng quy định, chống lợi dụng tham ô, chiếm đoạt tài sản.
3.7.2. Về quy chế, quy trình nghiệp vụ và nội quan trọng trong giao dịch một cửa
Nguyễn Thị Tuyến 15 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
Các tổ chức tín dụng phải xây dựng quy chế, quy trình kỹ thuật nghiệp
vụ và nội quan trọng trong giao dịch một cửa trên cơ sở cụ thể hóa các nội
dung chủ yếu tại Quy chế này.
3.7.3. Về đội ngũ cán bộ
Có phẩm chất đạo đức tốt, hiểu biết và nắm vững các quy định về
nghiệp vụ giao dịch và quy chế giao dịch để xử lý thành thạo các phần hành
nghiệp vụ và quy trình kỹ thuật trên máy vi tính của những giao dịch mà mình
thực hiện.
3.8. Nguyên tắc chung trong giao dịch một cửa
Các tổ chức tín dụng thực hiện giao dịch một cửa dựa trên các nguyên
tắc sau:
 Tổ chức tín dụng thực hiện cải cách thủ tục hành chính trong hoạt động
ngân hàng nhưng phải đảm bảo an toàn tài sản và tuân thủ các nguyên tắc về
kiểm tra, kiểm soát áp dụng đối với hoạt động ngân hàng.
 Tổ chức tín dụng phải tổ chức và phân công lao động hợp lý, khoa học
nhằm đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính và tuân thủ các quy định pháp luật
trong hoạt động ngân hàng.
 Tổ chức tín dụng phải xây dựng Quy trình nghiệp vụ cụ thể trong giao
dịch một cửa trên cơ sở các quy định hiện hành trong hoạt động ngân hàng,
hoạt động ngân quỹ, chế độ kế toán và đáp ứng được yêu cầu lập các loại báo
cáo theo quy định.
 Tổ chức tín dụng phải xây dựng nội quy và tổ chức giám sát chặt chẽ
nội quy làm việc của các quầy giao dịch trong giao dịch một cửa; đồng thời,
Nguyễn Thị Tuyến 16 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
tổ chức tín dụng phải thông báo công khai nội quy và các mẫu ấn chỉ sử dụng
trong giao dịch một cửa với khách hàng.
 Tổ chức tín dụng ứng dụng khoa học và kỹ thuật công nghệ trong giao
dịch một cửa phải tuân thủ các quy định của pháp luật có liên quan đến quy
trình nghiệp vụ của loại giao dịch mà mình thực hiện. Hệ thống trang thiết bị,
phần mềm ứng dụng phải đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật theo quy định để
đảm bảo tính an toàn, bảo mật, chính xác, xử lý giao dịch tự động một cách
đồng bộ và khách quan đối với toàn bộ các hoạt động nghiệp vụ liên quan đến
giao dịch thực hiện.
 Kiểm tra - kiểm soát trong giao dịch một cửa
- Tổ chức tín dụng phải thực hiện kiểm soát chặt chẽ các nghiệp vụ có
liên quan trong giao dịch một cửa. Hàng ngày, bộ phận kế toán phải
thực hiện khâu kiểm tra sau (kiểm tra đối chiếu các chứng từ giao dịch
với bảng kê chứng từ giao dịch trong ngày) nhằm đảm bảo sự khớp
đúng của các giao dịch trong ngày. Trường hợp phát hiện sai sót phải
xác định nguyên nhân và khắc phục kịp thời.
- Đối với các giao dịch thu tiền mặt, chương trình giao dịch phải in
được giấy giao nhận tiền để khách hàng kiểm tra lại và ký xác nhận.
Trường hợp chương trình giao dịch không in được giấy giao nhận tiền,
kiểm soát viên phải kiểm soát và ký trên chứng từ thu tiền trước khi
giao lại cho khách hàng.
3.9 Qui trình giao dịch một cửa:
Nguyễn Thị Tuyến 17 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
Dịch vụ khách
hàng
Khách hàng
(2) 3 (6)
(7)
Giao dÞch Giao dÞch Giao dÞch Giao dÞch Quy chính
viªn 1 viªn 2 viªn 3 viªn 4
(1)
viªn 1 (4) (5)
Kiểm soát
(1)- Giao dịch viên ứng quỹ đầu ngày.
(2)- Khách hàng yêu cầu giao dịch.
(3)- Giao dịch viên thực hiện chi (thu) tiền mặt cho khách hàng.
(4)-Giao dịch viên chuyển chứng từ cho bộ phận kiểm soát khi vượt quyền giao dịch.
(5)- Kiểm soát chuyển chứng từ sau khi kiểm soát cho giao dịch viên.
(6)- Giao dịch viên trả tiền (thu) cho khách hàng.
(7)- Giao dịch viên nộp quỹ cuối ngày.
3.10 Lợi ích của Giao dịch một cửa
Trong cuộc cạnh tranh gay găt giữa các ngân hàng, khách hàng là người quyết
định những dịch vụ gì cần được cung cấp, khi nào và được cung cấp qua kênh nào.
Có rất nhiều kênh phân phối các sản phẩm dịch vụ của ngân hàng như:
 Kênh phân phối cung ứng dịch vụ tại chi nhánh.
 Kênh phân phối dịch vụ tự động.
 Kênh phân phối cung ứng dịch vụ qua máy tính.
 Kênh phân phối cung ứng dịch vụ qua điện thoại.
 Kênh phân phối qua Internet.
Trong đó kênh phân phối cổ điển và truyền thống nhất là kênh phân phối tại chi
nhánh. Cho đến nay, khi các ngân hàng hiện đại có khả năng cung cấp nhiều loại
Nguyễn Thị Tuyến 18 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
dịch vụ ngân hàng khác nhau nhưng kênh phân phối truyền thống này vẫn tiếp tục
được duy trì và tồn tại, đặc biệt là với các nước đang phát triển như Việt Nam. Với
phương châm, lấy khách hàng làm trung tâm, kênh phân phối tại chi nhánh đã có sự
thay đổi lớn, chuyển từ giao dịch nhiều cửa sang giao dịch một cửa. Trước đây khi
áp dụng giao dich nhiều cửa, phòng kế toán tách rời khỏi phòng ngân quỹ và không
có nhiều sự phối hợp giữa các phòng ban. Hệ thống giao dịch một cửa hiện nay đem
lại nhiều tiện ích cho khách hàng như gửi tiền và rút tiền nhiều nơi nhờ khả năng
giao dịch đa chi nhánh; tiết kiêm thời gian và giảm thiểu phiền hà. Các dịch vụ thanh
toán nhanh chóng và thuận tiện với thời gian tính bằng giây sẽ được phổ biến như
thanh toán lương, lệnh thường trực, uỷ nhiêm thu, uỷ nhiệm chi, dịch vụ trả
lương….Với giao dịch một cửa, ngân hàng có thể dễ dàng cung cấp dịch vụ quản lý
tiền mặt cho khách hàng là các công ty lớn, cung cấp các sản phẩm và dịch vụ hiện
đại như thẻ ATM, thẻ tín dụng, thẻ ghi nợ và khả năng kết nối từ xa thông qua ngân
hàng trên Internet, ngân hàng tại nhà…Ngân hàng cũng có thể tăng cường khả năng
quản lý điều hành trên mọi phương diện hoạt động như quản lý vốn, quản lý cho vay
và khả năng thanh toán.
Như vậy, việc áp dụng hình thức giao dịch một cửa làm cho khách hàng hài
lòng hơn với sản phẩm, dịch vụ của ngân hàng, do đó làm tăng nhu cầu sử dụng sản
phẩm ngân hàng, thúc đẩy tính cạnh tranh trong toàn hệ thống. Hơn nữa, hình thức
giao dịch một cửa làm đơn giản hoá quy trình luân chuyển chứng từ trong hệ thống
ngân hàng, làm giảm bớt sự cồng kềnh trong bộ máy, do đó giảm thiểu chi phí hoạt
động của ngân hàng.
CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG ÁP DỤNG MÔ HÌNH GIAO DỊCH MỘT CỬA
TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN NAM VIỆT
1. Sơ lược lịch sử hình thành Ngân hàng thương mại cổ phần Nam Việt
Được thành lập vào ngày 28 tháng 9 năm 1995, trải qua hơn 10 năm hoạt
động, Ngân hàng TMCP Nam Việt (NAVIBANK) đã khẳng định được vị trí của
Nguyễn Thị Tuyến 19 Lớp Ngân hàng 46B
“ Giao dịch một cửa” “GVHD: PGS.TS Nguyễn Hữu Tài
mình trên thị trường tài chính – tiền tệ thể hiện qua sự tăng trưởng nhanh chóng và ổn
định cả về quy mô tổng tài sản, vốn điều lệ lẫn hiệu quả kinh doanh.. Trong môi
trường cạnh tranh như hiện nay, để đón đầu xu thế hội nhập kinh tế quốc tế,
NAVIBANK xác định mũi nhọn chiến lược là nâng cao năng lực kinh doanh của
mình thông qua năng lực tài chính, công nghệ thông tin và thực hiện tốt công tác
quản trị rủi ro. Bên cạnh đó, việc tập trung đầu tư nghiên cứu phát triển, ứng dụng
triệt để công nghệ thông tin vào việc nâng cao tính tiện ích cho các sản phẩm dịch vụ
tài chính của Ngân hàng cũng được chúng tôi quan tâm một cách đặc biệt. Đối với
chúng tôi, sự phát triển ổn định và bền vững của một tổ chức chỉ có thể có được nếu
tổ chức đó tạo dựng được uy tín và lòng tin đối với công chúng. Ý thức được điều
này, toàn bộ các mảng hoạt động nghiệp vụ của NAVIBANK đều được chuẩn hóa
trên cơ sở các chuẩn mực quốc tế thông qua việc triển khai vận dụng Hệ thống quản
trị ngân hàng cốt lõi (core banking) Microbank. Với hệ thống này, NAVIBANK sẵn
sàng cung cấp cho khách hàng các sản phẩm dịch vụ chính xác, an toàn, nhanh chóng
và hiệu quả. Chúng tôi, NAVIBANK, tự hào là điểm tựa tài chính vững chắc để hỗ
trợ quý khách hàng của mình đạt được những thành công ngày càng rực rỡ hơn trong
cuộc sống.
NAVIBANK – Điểm tựa tài chính, nâng bước thành công Là đơn vị hoạt
động trong lĩnh vực kinh doanh tiền tệ, NAVIBANK cam kết sự phát triển bền vững
nhằm đem lại sự an toàn tuyệt đối cho người gửi tiền và các đối tác có liên quan. Là
một doanh nghiệp hoạt động trong nền kinh tế, NAVIBANK cam kết tuân thủ tuyệt
đối các quy định của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, của Chính phủ và các quy định
khác có liên quan. Là nhà cung cấp dịch vụ tài chính Ngân hàng, NAVIBANK cam
kết mang lại cho các khách hàng của mình những sản phẩm dịch vụ hòan hảo, tiện
ích và đa dạng. Là thành viên tích cực của cộng đồng, NAVIBANK cam kết sẵn
sàng tham gia các hoạt động mang tính xã hội, các chương trình từ thiện nhằm xây
dựng một cộng đồng văn minh, tiến bộ. Là một doanh nghiệp cổ phần, NAVIBANK
cam kết không ngừng nỗ lực mang kại lợi nhuận tối đa một cách chính đáng cho các
cổ đông và việc làm ổn định cho người lao động.
Nguyễn Thị Tuyến 20 Lớp Ngân hàng 46B