Áp dụng kiểm toán chất thải tại phân xưởng nhuộm Công ty Dệt may Trung Thu, thành phố Hà Nội

  • 17 trang
  • file .pdf
Áp dụng kiểm toán chất thải tại phân xưởng
nhuộm Công ty Dệt may Trung Thu, thành
phố Hà Nội
Vũ Ngọc Tú
Trường Đại học Khoa học Tự nhiên
Luận văn Thạc sĩ ngành: Khoa học môi trường; Mã số: 60 85 02
Người hướng dẫn: PGS. TS Nguyễn Thị Hà
Năm bảo vệ: 2012
Abstract: Tìm hiểu dây chuyền công nghệ sản xuất, mức độ tiêu thụ nguyên liệu, hóa
chất, năng lượng, nước. Xác định và đánh giá các các nguồn thải: nước thải, khí thải,
chất thải rắn, chất thải nguy hại. Xác định các nguyên nhân gây tổn thất năng lượng,
nước và gia tăng chất thải. Đề xuất các phương án giảm thiểu lượng chất thải rắn,
nước thải và năng lượng. Nghiên cứu áp dụng thử nghiệm các phương án cải tiến hệ
thống xử lý nước thải. Tính toán chi phí lợi ích cho các phương án. Từ đó, tìm ra
phương án tối ưu để Công ty áp dụng.
Keywords: Khoa học môi trường; Chất thải công nghiệp; Ô nhiễm môi trường
Content
MỞ ĐẦU
Hiện nay, ngành công nghiệp dệt may là một trong những ngành công nghiệp phát
triển đem lại lợi nhuận lớn cho nền kinh tế nước ta. Công nghiệp dệt may phát triển thúc đẩy
mạnh mẽ sự phát triển của công nghiệp nhuộm.
Bên cạnh doanh thu lớn mà ngành đem lại, công nghiệp dệt may nói chung và công nghiệp
nhuộm nói riêng đang thải ra môi trường một lượng chất thải khổng lồ làm ô nhiễm môi
trường và ảnh hưởng xấu tới sức khỏe con người.
Tính đến năm 2012, Việt Nam có hơn 1000 doanh nghiệp dệt nhuộm với các quy mô khác
nhau. Mỗi năm, ngành sử dụng hàng nghìn tấn thuốc nhuộm khác nhau. Với thị hiếu của
khách hàng ngày càng cao, đòi hỏi các cơ sở nhuộm phải sử dụng thuốc nhuộm ngày càng đa
dạng và có tính bền màu cao. Điều này đồng nghĩa với các thành phần hữu cơ trong thuốc
nhuộm càng phức tạp và khó phân hủy. Đặc biệt, hiệu suất sử dụng của các loại thuốc nhuộm
chỉ đạt khoảng 70†80%, cao nhất cũng chỉ đạt 95% nên một lượng lớn các hóa chất, thuốc
nhuộm sẽ bị thải ra môi trường. Mỗi năm ngành dệt nhuộm thải vào môi trường khoảng
30†40 triệu m3 nước thải. Trong đó, chỉ khoảng 10% lượng nước thải được xử lý trước khi
thải ra môi trường. Ngoài ra, tỷ lệ lớn các cơ sở xử lý nước nhưng hệ thống xử lý chưa hợp lý
nên chất lượng nước đầu ra không thỏa mãn tiêu chuẩn về BOD5, COD, độ màu.
Bên cạnh nước thải là nguồn thải chính, ngành nhuộm cũng thải ra môi trường một
lượng chất thải rắn (bao bì đựng hóa chất, vải vụn, xỉ than,…) và khí thải (CO, SO 2, NO2,
NH3, CO2, bụi bông, hơi axit, hơi xút, hơi thuốc nhuộm, …) đáng kể cần được xử lý.
Với yêu cầu xử lý chất thải đạt tiêu chuẩn môi trường trước khi thải ra môi trường,
một bài toán đặt ra cho các nhà môi trường là sử dụng biện pháp nào vừa hiệu quả vừa ít tốn
kém nhất. Đến nay, đã có rất nhiều nhà máy lựa chọn giải pháp xử lý cuối đường ống nhưng
chưa hiệu quả với tất cả các nhà máy, đặc biệt chi phí xử lý lại quá cao. Do vậy, với chức
năng đánh giá, xác định nguồn thải, đặc tính chất thải, kiể m toán chấ t thải công nghiê ̣p có ý
nghĩa quan trọng trong việc tạ o cơ sở cho viê ̣c xây dựng và vâ ̣n hành hiê ̣u quả các hê ̣ thố ng
xử lý sau khi đã giảm thiể u tố i đa lươ ̣ng chấ t thải .
Với mu ̣c đích áp du ̣ng kiể m toán cho mô ̣t cơ sở dê ̣t may cu ̣ thể (Công ty Dệt may
Trung Thu) để thấy rõ được nhữ ng lơ ̣i ić h mà kiể m toán chấ t thải công nghiê ̣p mang la ̣i như:
giảm thiểu lãng phí nước , nguyên vâ ̣t liê ̣u hóa chấ t ; thay đổ i và hoàn thiê ̣n hê ̣ thố ng xử lý
nước thải để thu đươ ̣c hiê ̣u quả xử lý cao nhấ t . Đồng thời xây dựng m ột quy trình kiểm toán
chấ t thải hoàn chỉnh cho ngành dê ̣t nhuô ̣m nói chung và c ông ty dê ̣t may nói riêng , tác giả đã
thực hiê ̣n luâ ̣n văn tha ̣c si ̃ khoa học với đề tài : "Áp dụng kiểm toán chất thải tại phân
xƣởng nhuộm Công ty Dệt may Trung Thu, thành phố Hà Nội".
Mục tiêu của luận văn
Xác định và đánh giá được các nguồn thải, khâu lãng phí nước, nguyên nhiên liệu và
năng lượng trong dây chuyền nhuộm của Công ty Dệt may Trung Thu. Từ đó, đề xuất được
biện pháp giảm thiểu tối ưu để công ty áp dụng.
Hiểu biết sâu sắc và toàn diện hơn về kiểm toán chất thải nói chung và kiểm toán chất
thải ngành công nghiệp nhuộm nói riêng.
Nội dung của luận văn
Tìm hiểu dây chuyền công nghệ sản xuất, mức độ tiêu thụ nguyên liệu, hóa chất, năng
lượng, nước.
Xác định và đánh giá các các nguồn thải: nước thải, khí thải, chất thải rắn, chất thải
nguy hại.
2
Xác định các nguyên nhân gây tổn thất năng lượng, nước và gia tăng chất thải.
Đề xuất các phương án giảm thiểu lượng chất thải rắn, nước thải và năng lượng.
Nghiên cứu áp dụng thử nghiệm các phương án cải tiến hệ thống xử lý nước thải. Tính
toán chi phí lợi ích cho các phương án. Từ đó, tìm ra phương án tối ưu để Công ty áp dụng.
CHƢƠNG 1 - TỔNG QUAN
1.1. Giới thiệu chung về kiểm toán chất thải
1.1.1. Kiểm toán chất thải công nghiệp [12]
Năm 1998, Viện thương mại Quốc tế ICC (International Chamber of Commerce) đã
đưa ra khái niệm ban đầu về kiểm toán môi trường.
„‟Kiểm toán môi trường là một công cụ quản lý bao gồm ghi chép một cách khách quan, công
khai công tác tổ chức môi trường, sự vận hành của các thiết bị, cơ sở vật chất với mục đích
quản lý môi trường bằng cách trợ giúp quản lý, kiểm soát các hoạt động và đánh giá sự tuân
thủ các chính sách của công ty, bao gồm sự tuân thủ theo các tiêu chuẩn môi trường‟‟.
Theo tiêu chuẩn ISO 14001 (1996), kiểm toán môi trường được định nghĩa như sau:
“Kiểm toán môi trường là một quá trình thẩm tra có hệ thống và được ghi thành văn
bản bao gồm thu thập và đánh giá một cách khách quan các bằng chứng nhằm xác định những
hoạt động, sự kiện, hệ thống quản lý liên quan đến môi trường hay các thông tin về kết quả
của quá trình này cho khách hàng‟‟.
Kiểm toán chất thải công nghiệp là quá trình kiểm tra sự tạo ra chất thải nhằm giảm
nguồn, lượng chất thải. Kiểm toán chất thải công nghiệp là một loại hình của kiểm toán môi
trường, là một công cụ quản lý quan trọng có hiệu quả kinh tế đối với nhiều cơ sở sản xuất.
1.1.2. Áp dụng kiểm toán chất thải trên thế giới và Việt Nam
 Thế giới
Trong những năm 70, các nước Bắc Mỹ đã bắt đầu đầu sử dụng kiểm toán môi trường
làm công cụ quản lý môi trường sắc bén. Mỹ và Canada là 2 nước tiêu biểu hoạt động hiệu
quả trong lĩnh vực này. Đến năm 1980, trên thế giới đã có nhiều nước nghiên cứu và ứng
dụng về kiểm toán chất thải. Quy trình kiểm toán chất thải đối với từng ngành được lập, nhiều
tài liệu, sách về kiểm toán chất thải được xuất bản [12].
 Việt Nam
Ở Việt Nam hiện nay, kiểm toán môi trường và kiểm toán chất thải đã được áp dụng
thử nghiệm và đưa vào giảng dạy ở một số trường đại học, cao đẳng trong cả nước, song chưa
nhiều và mới chỉ dừng ở các vấn đề tổng quát mà chưa đi sâu vào các lĩnh vực cụ thể.
1.2. Thực trạng môi trƣờng ngành công nghiệp nhuộm
1.2.1. Đặc điểm chung của nƣớc thải ngành công nghiệp nhuộm [9, 10, 11]
3
Nước thải ngành công nghiệp dệt nhuộm rất đa dạng, đặc trưng. Mỗi công đoạn của
công nghệ có dạng nước thải và đặc tính riêng của chúng. Nhìn chung, nước thải từ cơ sở dệt
nhuộm có độ kiềm, độ màu, kim loại nặng, chất rắn lơ lửng, hàm lượng chất hữu cơ cao, khả
năng phân hủy sinh học thấp (BOD:COD<50%), COD dao động khá lớn (120÷10000
mgO2/l), pH = 5÷12. Mức độ ô nhiễm và lượng nước thải dao động lớn, thay đổi theo mùa,
phụ thuộc vào mặt hàng và chất lượng sản phẩm.
Thành phần chính của nước thải nhuộm bao gồm:
- Các chất hữu cơ: thuốc nhuộm (hoạt tính, phân tán, trực tiếp, axit, hoàn nguyên),
chất phụ trợ, chất màu, chất cầm màu…
- Các chất vô cơ: các muối kim loại, axit, xút,chất giặt tẩy...
- Dầu mỡ bôi trơn máy móc
1.2.2. Thực trạng công tác xử lý nƣớc thải ngành công nghiệp nhuộm [4, 6, 11, 12]
Hiện nay, Việt Nam có trên 1000 doanh nghiệp dệt nhuộm với các quy mô khác nhau.
Hàng năm, ngành sử dụng hàng nghìn tấn các loại hóa chất, thuốc nhuộm. Hiệu suất sử dụng
của các loại thuốc nhuộm nằm trong khoảng 70†80%, tối đa cũng chỉ được 95%. Theo thống
kê, hàng năm ngành dệt nhuộm thải vào môi trường khoảng 30†40 triệu m3 nước thải, trong
đó chỉ có khoảng 10% lượng nước thải này được xử lý trước khi thải vào môi trường.
CHƢƠNG 2 - ĐỐI TƢỢNG VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
2.1. Đối tƣợng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của đề tài là: nước thải, khí thải, chất thải rắn, chất thải nguy hại
sinh ra từ dây chuyền nhuộm của Công ty Dệt may Trung Thu. Trong đó, trọng tâm kiểm toán
là nước thải.
2.2. Phƣơng pháp nghiên cứu
Phương pháp thu thập thông tin thứ cấp
Phương pháp khảo sát thực địa
Phương pháp đo đạc, lấy mẫu tại hiện trường
Phương pháp phân tích mẫu tại phòng thí nghiệm
Phương pháp nghiên cứu thực nghiệm các giải pháp công nghệ cho hệ thống xử lý
nước thải
Phương pháp phân tích, đánh giá, tính toán và xử lý số liệu
CHƢƠNG 3 - KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
3.1. Kết quả điều tra về hiện trạng sản xuất của Công ty Dệt may Trung Thu
4
3.2. Kết quả xác định nguyên liệu, hóa chất, năng lƣợng, nƣớc đầu vào của quy trình sản
xuất
Nguyên liệu, hóa chất
- Nguyên liệu sản xuất của công ty là vải mộc
- Hóa chất sử dụng để tẩy, nhuộm. Ngoài ra, nhà máy còn sử dụng một số loại hóa
chất sử dụng cho hệ thống xử lý nước thải.
Trang thiết bị sản xuất
Hiện tại, các loại máy móc của công ty vẫn hoạt động hiệu quả đáp ứng yêu cầu sản
xuất.
3.3. Kết quả xác định các nguồn thải
3.3.1. Nƣớc thải
Nước mưa chảy tràn
Nước thải sản xuất
Nước thải sinh hoạt
3.3.2. Khí thải
Có thể chia các nguồn thải khí thành 2 nhóm nguồn thải tương ứng với những đặc
trưng cơ bản sau: nguồn thải trực tiếp từ quy trình công nghệ và nguồn thải từ quá trình đốt
nguyên liệu.
3.3.3. Chất thải rắn
Chất thải rắn sản xuất
Chất thải rắn sinh hoạt
3.3.4. Chất thải nguy hại
Chất thải nguy hại liên quan đến ngành nhuộm là các loại hóa chất, thuốc nhuộm, chất
tẩy rửa. Các nguồn nước bị ô nhiễm nặng nề bởi các chất hữu cơ và đặc biệt là kim loại nặng
độc hại có trong thuốc nhuộm như sắt, kẽm, đồng và chì. Các chất nguy hại độc hại với vi
sinh và cỏ như: NaOH, Na2CO3, H2SO4, Na2SO4, Na2S, K2Cr2O7, ankylphenol etoxylat
(APEO), kim loại nặng (Hg, Zn, Ni, Cd, Pb…), halogen hữu cơ…Các chất nguy hại khó phân
giải sinh học: hợp chất vòng thơm, etylen-oxit, PVA, chất nhũ hóa, chất làm mềm, chất tạo
phức, chất tăng trắng quang học.
 Đánh giá chung về hiện trạng môi trƣờng của công ty
Hiện trạng môi trường của công ty còn tồn tại các vấn đề như sau:
5
- Khí thải từ nồi hơi chưa được xử lý, chỉ qua quạt gió đẩy vào ống khói thải ra môi
trường ngoài.
- Nước thải được xử lý với hệ thống xây dựng tương đối phù hợp và đồng bộ có thể xử
lý hiệu quả các thông số ô nhiễm chính như độ màu, BOD, COD,….Tuy nhiên, các thông số
này vẫn chưa đạt QCVN 13/2008 của Bộ Tài nguyên và Môi trường (xem bảng 3.5). Ngoài
ra, việc quay vòng nước rửa bề lọc vào bể nước lắng sau keo tụ là không phù hợp về nguyên
lý công nghệ cần cải tiến để tăng hiệu quả xử lý của hệ thống.
- Tiếng ồn cao trong phân xưởng sản xuất: do đặc thù của việc vận hành máy móc
thiết bị trong ngành sản xuất.
- Ô nhiễm nhiệt ở một số khu vực đặc biệt là khu nấu, nhuộm.
3.4. Kết quả tính toán cân bằng nƣớc
Bảng 3.1: Cân bằng nƣớc sản xuất (tính cho 1 tấn* vải thụ nguyên liệu)
Lƣợng nƣớc đầu vào
STT Loại máy Lƣợng nƣớc đầu ra (m3)
3
trung bình (m )
1 Máy BK 25 ÷ 30 20 ÷ 24
2 Máy cao áp 25 ÷ 30 20 ÷ 24
3 Máy Jet 22 ÷ 25 16 ÷ 20
4 Máy Winch 8 5
5 Máy hồ vải 10 5
6 Máy vắt - 0,02
Tổng 90 ÷ 103 66 ÷ 78
Chênh lệch (nước) 24 ÷ 25
3.5. Các nguyên nhân gây tổn thất nƣớc
Bảng 3.2 : Các nguyên nhân gây tổn thất nƣớc
Vấn đề môi
Nguyên nhân
trƣờng/chất thải
- Hiện tượng rò rỉ bơm, đường ống
Tiêu hao nước cao
- Chảy tràn tại bể thu hồi nước ngưng tại lò hơi
6
- Do quay vòng nước rửa bể lọc có mức độ ô nhiễm cao đưa về
Hệ thống xử lý nước
bể sau keo tụ và lắng
thải chưa hiệu quả
- Hiệu quả công đoạn xử lý hóa lý chưa đạt yêu cầu
3.6. Nghiên cứu, đề xuất giảm thiểu lƣợng chất thải rắn, nƣớc thải và giảm tiêu thụ năng
lƣợng
- Nâng cao hiệu quả sử dụng nước tránh thất thoát, rò rỉ nước và nguyên liệu, hóa chất.
- Tăng cường hiệu quả xử lý nước thải sản xuất, cải tiến hệ thống và xem xét giải pháp
tận dụng (quay vòng) nước thải sau xử lý.
- Cải thiện môi trường làm việc, tránh thất thoát năng lượng và giảm mức phát thải bụi
từ lò hơi.
3.6.1. Biện pháp quản lý và xử lý nƣớc thải
Với hệ thống xử lý nước thải hiện tại của công ty, nước đầu ra không đạt QCVN
13:2008/BTNMT về BOD5, COD, độ màu nên đưa ra 3 đề xuất cải tiến như sau:
- Tăng số lần keo tụ từ 1 lần lên 3 lần.
- Bổ sung thêm 1 lớp than hoạt tính vào bể lọc.
- Bổ sung bước oxi hóa bằng tác nhân Fenton sau keo tụ.
3.6.2. Biện pháp xử lý ô nhiễm không khí
Đề xuất xây dựng hệ thống xử lý khí thải lò hơi (xem hình 3.6).
3.6.3. Biện pháp xử lý chất thải rắn
Bố trí các thùng chứa rác ở các khu vực sản xuất, dọc theo lối đi trong khuôn viên
công ty. Lượng chất thải rắn này được thu gom, tập trung tại khu vực nhà kho phía sau nhà
máy và hợp đồng với công ty môi trường đô thị thu gom.
Lượng bùn cặn từ quá trình xử lý nước thải sinh hoạt ở bể tự hoại sẽ được hợp đồng
với đơn vị chức năng hút định kỳ (01 năm/lần).
3.7. Kết quả khảo sát cải tiến hệ thống xử lý nƣớc thải
3.7.1. Kết quả khảo sát hiệu quả xử lý nƣớc thải khi cải tiến quá trình keo tụ
 Kết quả khảo sát hiệu quả xử lý nƣớc thải khi tiến hành keo tụ 3 bậc không cải
tiến sử dụng chất keo tụ mới
Bảng 3.3: Kết quả khảo sát khả năng xử lý SS, COD, độ màu của phƣơng pháp keo tụ 3
bậc không cải tiến sử dụng chất keo tụ mới
Kí Chất SS COD Độ màu
T PAA
hiệu keo tụ Hàm Hiệu Hàm Hiệu Giá trị Hiệu
T mg/l
mẫu (mg/l) lƣợng suất lƣợng suất (Pt-Co) suất
7
(mg/l) xử lý (mg/l) xử lý xử lý
(%) (%) (%)
1 KT0 0 0 345 0 653 0 347 0
1050
2 KT1 ferric 1 39 88,7 80 87,7 80 76,9
chloride
10
3 KT2 1 25 92,8 74 88,7 68 80,4
(PAC)
4 KT3 5 (PAC) 1 20 94,2 70 89,3 62 82,1
Kết quả từ bảng 3.3 cho thấy sau 3 lần keo tụ 1 bậc, 2 bậc, 3 bậc hàm lượng SS, COD
và độ màu giảm dần nhưng giảm không đều. Sau keo tụ 1 bậc, cả SS, COD và độ màu đều
giảm mạnh nhưng đến 2 bậc thì giảm chậm và đến keo tụ 3 bậc thì giảm không đáng kể. Nước
thải sau keo tụ 3 bậc chỉ có SS thỏa mãn QCVN 13:2008/BTNMT còn COD và độ màu không
đạt. Điều này cho thấy phương pháp keo tụ xử lý chất hữu cơ hòa tan cho hiệu quả thấp.
 Kết quả khảo sát hiệu quả xử lý nƣớc thải khi tiến hành keo tụ 3 bậc có cải tiến
sử dụng chất keo tụ mới
- Kết quả khảo sát hàm lượng PAA
Bảng 3.4: Kết quả khảo sát hàm lƣợng PAA sử dụng trong keo tụ
Kí hiệu Độ màu
STT PAA (mg/l) SS (mg/l) COD (mg/l)
mẫu (Pt – Co)
1 KT11 1 37 93 80
2 KT12 2 33 85 72
3 KT13 3 39 87 76
4 KT14 4 50 100 85
Kết quả từ bảng 3.4 cho thấy trong 5 mẫu khỏa sát thì mẫu KT 12 có hiệu suất xử lý SS,
COD và độ màu cao nhất. Điều này đồng nghĩa với lượng PAA thích hợp nhất là 2mg/l. Nhận
thấy hàm lượng PAA sử dụng là 1mg/l không đủ để lắng hết các cặn lơ lửng trong nước còn
hàm lượng PAA nhiều hơn 2 thì sự dính kết các bông cặn và tốc độ lắng sẽ giảm dần theo sự
tăng dần lượng PAA cho vào. Đặc biệt nếu cho nhiều hơn 5mg/l PAA thì cặn lơ lửng không
tạo bông lớn và hầu như không lắng.
- Kết quả khảo sát hàm lượng PAC
8
Bảng 3.5: Kết quả khảo sát hàm lƣợng PAC sử dụng trong keo tụ
Tỷ lệ khối
Kí hiệu Hàm lƣợng SS Độ màu
STT lƣợng COD (mg/l)
mẫu PAC (mg/l) (mg/l) (Pt – Co)
PAC:SS
1 KT‟11 10 1:69 45 95 85
2 KT‟12 20 1:17,25 38 89 75
3 KT‟13 25 1:13,8 33 85 72
4 KT’14 30 1:11,5 31 85 70
5 KT‟15 35 1:9,86 31 88 72
Kết quả từ bảng 3.5 cho thấy trong 5 mẫu khỏa sát thì mẫu KT‟14 ứng với hàm lượng
PAC 30mg/l (mPAC : mSS = 1: 11,5) có hiệu suất xử lý SS, COD và độ màu cao nhất. Điều này
đồng nghĩa với lượng PAC thích hợp nhất là 30mg/l. Nhận thấy khi tăng hàm lượng PAC từ
10mg đến 30mg thì hàm lượng SS, COD và độ màu trong nước thải giảm dần nhưng khi tăng
hàm lượng PAC lên 35 mg/l thì SS không đổi còn COD và độ màu đều tăng.
Như vậy, sau khi tiến hành thí nghiệm khảo sát, hàm lượng PAC và PAA tối ưu cho
keo tụ 1 bậc là 30mg/l và 2mg/l.
- Kết quả khảo sát keo tụ 3 bậc
Bảng 3.6: Kết quả khảo sát khả năng xử lý (SS, COD, độ màu) bằng phƣơng pháp keo
tụ 3 bậc cải tiến sử dụng chất keo tụ mới
SS COD Độ màu
Kí Hiệu Hiệu Hiệu
PAC PAA Hàm Hàm
STT hiệu suất suất Giá trị suất
mg/l mg/l lƣợng lƣợng
mẫu xử lý xử lý (Pt-Co) xử lý
(mg/l) (mg/l)
(%) (%) (%)
1 KT0 0 0 345 0 653 0 347 0
2 KT‟1 30 2 31 91 85 87 70 79,8
3 KT‟2 10 1 22 93,6 70 89,3 62 82,1
4 KT‟3 5 1 19 94,5 63 90,4 58 83,3
9
Kết quả từ bảng 3.6 cho thấy khi thay đổi hóa chất sử dụng cho keo tụ 1 bậc, hiệu suất
xử lý SS và độ màu tăng đáng kể còn COD giảm ít. Sau keo tụ 3 bậc, cả SS, COD và độ màu
trong nước thải được xử lý bằng keo tụ có cải tiến sử dụng hóa chất mới đều thấp hơn khi
không cải tiến sử dụng hóa chất mới. Mặc dù sau keo tụ 3 bậc hàm lượng SS đã giảm đi 17
lần, COD giảm hơn 10 lần, độ màu giảm gần 6 lần nhưng COD và độ màu vẫn chưa thỏa mãn
QCVN 13:2008/BTNMT.
3.7.2. Kết quả khảo sát hiệu quả xử lý nƣớc thải khi bổ sung than hoạt tính vào vật liệu
lọc
Bảng 3.7: Kết quả khảo sát khả năng xử lý (SS, COD, độ màu) của giải pháp bổ sung
lớp than hoạt tính vào vật liệu lọc
Hiệu
Kí Hiệu suất Hiệu suất
SS suất xử COD Độ màu
STT hiệu xử lý xử lý độ
(mg/l) lý SS (mg/l) (Pt – Co)
mẫu COD (%) màu (%)
(%)
1 HP1 27 92,2 38 94,2 20 94,2
2 HP2 29 91,6 41 93,7 26 92,5
3 HP3 30 91,3 45 93,1 34 90,2
4 HP4 32 90,7 50 92,3 45 87
5 HP5 33 90,4 72 89 58 83,3
6 HP6 35 89,9 87 86,7 77 77,8
Từ bảng 3.74 cho thấy 4 mẫu HP1, HP2, HP4, HP5 thỏa mãn QCVN
13:2008/BTNMT về SS, COD, độ màu. Mẫu HP5 đạt tiêu chuẩn về SS, độ màu nhưng không
đạt tiêu chuẩn về COD, mẫu HP6 chỉ đạt tiêu chuẩn về SS mà không đạt về COD và độ màu.
Hiệu suất xử lý SS, COD, độ màu giảm dần khi ta tăng dần thể tích các mẫu đem lọc. Tuy
mẫu HP1 có hiệu suất xử lý cao nhất nhưng để tiết kiệm chi phí hóa chất, ta chọn mẫu HP4 là
mẫu tối ưu nhất trong 6 mẫu. Vậy 100mg than hạt tính (xem chi tiết ở Giải pháp 3 – Mục
2.2.5) có thể xử lý được 560ml nước thải để SS, COD, độ màu của nước thải sau xử lý thỏa
mãn QCVN 13:2008/BTNMT.
3.7.3. Kết quả khảo sát hiệu quả xử lý khi bổ sung oxi hóa bằng tác nhân Fenton sau
lắng keo tụ
10
Bảng 3.8: Kết quả khảo sát khả năng xử lý (SS, COD, độ màu) của giải pháp bổ sung
oxi hóa bằng tác nhân Fenton sau lắng keo tụ
Hiệu Hiệu suất Hiệu suất

SS suất xử COD xử lý COD Độ màu xử lý độ
STT hiệu
(mg/l) lý SS (mg/l) (%) (Pt – Co) màu
mẫu
(%) (%)
1 F1 28 91,9 67 89,7 40 88,5
2 F2 22 93,6 47 92,8 32 90,8
3 F3 33 90,4 50 92,3 45 87
Kết quả từ bảng 3.8 cho thấy 2 mẫu F2 và F3 đều đạt QCVN 13:2008/BTNMT về SS,
COD, độ màu còn mẫu F1 không đạt về chỉ tiêu COD. Trong 2 mẫu F2 và F3, mẫu F2 có hiệu
suất xử lý cao hơn và lượng hóa chất sử dụng ít hơn nên mẫu F2 là mẫu tối ưu nhất trong 3
mẫu khảo sát.
3.8. Tính toán chi phí, lợi ích liên quan đến các giải pháp đề xuất
Bảng 3.9: Bảng chi phí cải tiến hệ thống xử lý nƣớc thải
Chi phí vận hành cho hệ thống xử lý
nƣớc thải (VNĐ/m3)
Bổ sung
TT Hạng mục Nhà máy Bổ sung hấp Ghi chú
oxi hóa
đang sử phụ than
bằng
dụng hoạt tính
Fenton
Xem chi tiết
1 Chi phí điện năng 1.667 1.667 1.667
tại PL1.1
Xem chi tiết
2 Chi phí hóa chất 4.795 831 8.925
tại PL1.2
Xem chi tiết
3 Chi phí vật liệu 0 3.571 0
tại PL1.2
Chi phí bảo dưỡng Xem chi tiết
4 923 923 923
máy móc, thiết bị tại PL1.3
5 Chi phí công nhân vận 1.000 1.000 1.000 Xem chi tiết
11
Chi phí vận hành cho hệ thống xử lý
nƣớc thải (VNĐ/m3)
Bổ sung
TT Hạng mục Nhà máy Bổ sung hấp Ghi chú
oxi hóa
đang sử phụ than
bằng
dụng hoạt tính
Fenton
hành tại PL1.4
6 Tổng chi phí 8.385 7.992 12.515
 Tổng chi phí đầu tƣ và hiệu quả thu đƣợc từ các giả pháp đề xuất
- Chi phí là:
5.000.000 + 5.000.000 + 9.000.000 + 2.000.000 + 10.000.000
= 31.000.000 (VNĐ)
- Lợi nhuận thu được là:
2.880.000 + 7.200.000 + 39.300 x 365 = 24.424.500 (VNĐ/năm)
Qua tính toán sơ bộ, tổng chi phí đầu tư là 31.000.000 VNĐ. Đây là khoản đầu tư cần
thiết vì nó không những giúp cho Công ty đáp ứng được các tiêu chuẩn môi trường mà còn
giảm tác động dến nguồn tài nguyên nước mặt, nâng cao ý thức môi trường cho người dân.
Đây là những lợi ích lâu dài mà công ty nào cũng cần có cho sự phát triển bền vững. Nhờ
những đầu tư này, mỗi năm Công ty tiết kiệm được 24.424.500 VNĐ. Điều này đồng nghĩa
với việc công ty chỉ cần sau 1 năm 3 tháng 8 ngày là đã có thể hoàn lại vốn đầu tư. Thời gian
tiếp theo, Công ty sẽ thu được lợi nhuận mà không mất phí đầu tư trong thời gian dài.
3.9. So sánh hiệu quả và chi phí xử lý SS, COD, độ màu của 3 phƣơng án đề xuất
Bảng 3.10: Bảng so sánh hiệu quả và chi phí xử lý nƣớc thải (SS, COD, độ màu) của 3
giải pháp
Hiệu quả xử lý Chi phí xử
STT Giải pháp SS COD Độ màu lý
(mg/l) (mg/l) (Pt-Co) (VNĐ/m3)
Keo tụ 3 bậc không sử dụng Không xác
1 20 70 62
hóa chất mới định
12
Hiệu quả xử lý Chi phí xử
STT Giải pháp SS COD Độ màu lý
(mg/l) (mg/l) (Pt-Co) (VNĐ/m3)
Keo tụ 3 bậc có cải tiến sử Không xác
19 63 58
dụng hóa chất mới định
Bổ sung lớp than hoạt tính
2 32 50 45 7.992
vào vật liệu lọc
Bổ sung bước oxi hóa bằng
3 22 47 32 12.515
hệ tác nhân Fenton
Kết quả từ bảng 3.10 cho thấy 03 giải pháp đưa ra đều nâng cao hiệu quả xử lý SS,
COD và độ màu so với hệ thống xử lý nước thải hiện tại của Công ty. Tuy nhiên, giải pháp 2
và 3 xử lý được cả SS, COD và độ màu thỏa mãn QCVN 13:2008/BTNMT còn giải pháp 1
chỉ có SS thỏa mãn, COD và độ màu không thỏa mãn. Vì giải pháp 1 không xử lý nước đạt
quy chuẩn nên chỉ tính chi phí xử lý cho giải pháp 2 và 3. Giải pháp bổ sung bước oxi hóa
bằng tác nhân Fenton có hiệu suất xử lý cao hơn so với giải pháp bổ sung lớp than hoạt tính
nhưng chi phí lại cao hơn rất nhiều (4.523 VNĐ/m3). Do vậy, giải pháp 2 được chọn để tiến
hành áp dụng vào hệ thống xử lý đang vận hành ở Công ty.
KẾT LUẬN
Sau quá trình kiểm toán, đưa ra một số kết luận sau:
Hiện trạng sản xuất của Công ty gồm 2 quy trình nhuộm là nhuộm vải dệt kim và vải
dệt thoi.
Các nguồn nước thải chính: nước mưa chảy tràn; nước mưa; nước sản xuất. Trong đó,
nước thải sản xuất chiếm đa số và chất lượng nước không đạt QCVN 13:2008/BTNMT về
COD, BOD5 và độ màu.
Các nguyên nhân gây tổn thất năng lượng, nước: rò rỉ ống dẫn nước, chảy tràn, máy
móc, tay nghề và ý thức của công nhân, …
Công ty đã quan tâm đến công tác bảo vệ môi trường. Môi trường làm việc và môi
trường xung quanh luôn được giữ gìn vệ sinh sạch sẽ, các điều kiện sản xuất an toàn cho công
nhân được đảm bảo.
Công ty đã có hệ thống xử lý nước thải khá đồng bộ nhưng còn một số bất cập như:
lượng bể xử lý nhiều, tốn diện tích, đặc biệt là bể lắng; chưa có công đoạn làm giảm nhiệt độ
13